text: [Ses efekti] Bazen anlatmak istersin ama nereden başlayacağını bilemezsin.

emotion: happy


text: Psikologlara ek olarak diyetisyenler, fizyoterapistler ve spor eğitmenleri ile de bütünsel iyi oluşunu destekliyor.


text: Terapini Google Play ya da App Store'dan indirip pod beş yüz koduyla alacağın ilk seansını beş yüz TL'ye indirimli olarak oluşturabilirsin.

emotion: angry


text: Bin üç yüz seksen altı yılında Şehzadeler şehri diye anılan Amasya'da doğdum.


text: Dedem Sabuncuoğlu Hacı İlyas Çelebi bin dört yüz sekiz bin dört yüz yirmi bir yıllarında, babam Ali Çelebi de bin dört yüz yirmi bir bin dört yüz elli bir yıllarında Amasya Mimarhanesinde yani o dönemlerin hastanesinde hekim başılık yapmış ünlü hekimlerdi.


text: Eğitimli bir aileden geldiğim için baba mesleğini yapmadan önce mutlaka medrese okumam şarttı.


text: Ancak çok küçük yaşlarından itibaren usta çırak ilişkisi biçiminde hekimlik öğrenmeye başladım.


text: Temel hekimlik eğitimimi Hekim Burhaneddin Ahmet'ten Amasya Darüşşifası'nda aldım.


text: Hayata çok erken atıldığımız için pek çocukluğumuzu yaşayamazdık.

emotion: sad


text: Henüz on yedi yaşındayken hekimliğe başladım.


text: Bundan sonra hayatımı okumaya, araştırmaya ve deneylere verdim.


text: Tam on dört yıl boyunca kesintisiz hekimlik yaptım ve Anadolu halkına hizmet verdim.


text: Hekimliğin usta çırak usulü ile bakkal ya da terzi gibi dükkânlarda yapıldığı bir dönemde yaşıyordum.


text: Bir Darüşşifada çalışabilmek gerçekten çok güçtü ve böyle bir hizmet ancak eğitim almış ün ve liyakat sahibi üstatlara veriliyordu.


text: On beşinci yüzyılda yaşayan birçok hekimin aksine özellikle cerrahi ile ilgilendim.


text: Genel olarak hekimler cerrahiye pek ilgi duymamışlar, hatta cerrahi tedavinin gerekli olduğu durumlarda bile ısrarla ilaçla tedaviyi tercih etmişlerdi.


text: Bunun sebebi cerrahi girişimler için kaynak kitapların azlığı neticesinde bilginin yetersizliği, hayati tehlikenin ve sakatlık riskinin çok yüksek olması ve bu tehlikeleri en aza indirerek ameliyatı kolaylaştıracak bazı teknik olanakların bulunmamasıydı.


text: Özellikle anestezi, yani hastayı uyuşturma ve uyutma uygulamaları henüz çok yetersizdi.


text: Bu imkanların oluşması, yani antibiyotik, ağrı kesici, antiseptiklerin ve bunların yanı sıra anatomi bilgisinin yeterince gelişmesi ancak benden dört yüz yıl sonra gerçekleşecektir.


text: Üç temel eser yazdım.

emotion: neutral


text: Size bu eserlerinden bahsedeyim.


text: Akraba Din Tercümesi.


text: İkinci Beyazıt Şehzadeliği zamanında Amasya valisi iken benden Zeyneddin El-Curcani'nin Zahire-i Harzemşahi diye bilinen eserini tercüme etmemi istemişti.


text: Bu çok kapsamlı eserin sadece farmakoloji yani ilaç bilimiyle ilgili kısmını çevirdim.


text: Ayrıca kitabın sonuna yeni bilgileri içeren iki bölüm daha ekledim.


text: Eserde ilaçların özellikleri, hazırlanması, gargara, yağlar, merhemler anlatılmaktadır.


text: Ayrıca kusturucular, müshiller, ağız, dil ve damak, diş, göz ilaçlarına ve lamanlara yer verilmekteydi.


text: Eserin sonunda ise çevirirken karşılığını bulduğum ve kullandığım Türkçe tıp terimlerini yazdım.


text: O günlerde tüm dünyada bilim dili Arapça ya da Latince olduğu için bilim dünyası Türkçeyi gereksiz ve anlamsız bulsa da bu yaptığım Anadolu tıp tarihi için çok değerliydi.


text: Cerrahiyyetul-İlhaniye, benim yazdığım ikinci ve daha meşhur olan eserimdir.


text: Bildiğim kadarıyla Osmanlı İmparatorluğunda yazılmış tek resimli cerrahi eserdir.


text: On birinci yüzyılda Endülüs'te yaşamış olan Ebul Kazım Zehravi'nin Kitabu Tasrif adlı eserinin cerrahi ile ilgili kısmının tercümesidir diyenler oldu.


text: Ancak yanılıyorlar.


text: Kitapta kendi gözlem ve deney sonuçlarımın yanında hastalarla ilgili deneyimlerimi de aktardım.


text: Doğal olarak kendimden önce yaşamış belli başlı cerrahlardan olan Zehravi'den yararlanmıştım.


text: Örneğin kaynak eserde sadece yapılan ameliyatlar ve bu ameliyatlarda kullanılmış olan aletler gösterilmişti.


text: Oysa benim kitabımda yer alan ve daha önce hiçbir eserde rastlanmayan çok önemli bir unsur da ameliyatların nasıl yapıldığını gösterdiğim temsili resimlerin mevcut olmasıdır.


text: Kendi çizdiğim bu resimlerde hasta ve doktorun uygulama esnasındaki duracakları yerler ile cerrahi aletlerin nasıl kullanıldığı da gösterilmekteydi.


text: [Ses efekti] Bazen anlatmak istersin ama nereden başlayacağını bilemezsin.


text: Psikologlara ek olarak diyetisyenler, fizyoterapistler ve spor eğitmenleri ile de bütünsel iyi oluşunu destekliyor.


text: Terapini Google Play ya da App Store'dan indirip pod beş yüz koduyla alacağın ilk seansını beş yüz TL'ye indirimli olarak oluşturabilirsin.


text: Kitabımın üç bölümü vardır.


text: Birinci bölümde elli dört tedavi, yedi alet ve dört kesi yöntemi ile uzuvlardaki hastalıkların dağlanmasını anlattım.


text: bu dönemin cerahların çoğu okuma yazma bilmemekte idi ve okuma yazma bilenler ise ancak Türkçe yazılmış kitap okuyabilmekte idiler.


text: Böylece benim kitabımdan daha fazla kişi faydalanabilecekti.


text: İşin aslını öğrenerek hastalıkları iyileştirecek ler, kendilerini hatadan ve beladan koruyabilecek derdi.


text: Bunlardan ikisi İstanbul'da, birisi de Paris Bibliyotek National ındadır.


text: Fatih Sultan Mehmet Han'a takdim ettiğim ve içinde İkinci Bayezid'in mührü bulunan kopya eserin kapağındaki kayda göre Tanzimat Meclisi üyesi Yasin ci zade Mehmed Ilmi Efendi tarafından bin sekiz yüz altmış yılında kitabımı Fransız hekimi birine armağan etmişlerdir.


text: Üçüncü kitabım ise Mücerref Nağme dir.


text: Bin dört yüz altmış sekiz yılında yazdığım eserin önsözünde yazdığım gibi kitabımı Amasya'daki hekim çevresinin isteği üzerine kaleme aldım.


text: Özellikle bazı zehirlerle ilgili yaptığım hayvan deneylerini ön plana çıkardım.


text: Bu deneylerde denek olarak horozları kullanmıştım.


text: Yazım biçimini şimdilerde modern tıp biliminde kullanan olgu sunumlarına benzer bir şekilde oluşturmuştum.


text: Bu sebeple ilaçlar çok az kullanılandan az kullanılana doğru sıralanmıştır.


text: Eserim Türk tıp tarihinde bir hekimin kendi buluşu, ilaçları ve tedavi yöntemlerini derlediği ilk kitap olması bakımından da çok önemlidir.


text: Eserde geçen bazı deneyleri kısaca anlatayım isterseniz.


text: Birinci deneyim yılan sokmasına karşı kendi hazırladığım panzehri içtim ve ardından elimin orta parmağını yılana ısırttım.


text: Panzehir sayesinde zehirden hiç etkilenmemiş tim.


text: Ardından daha önce hazırlanan ve zehrin etkisini yok eden tiryak yani panzehiri horoza içirerek hayvanı gözetim altına aldım.


text: Ertesi gün deride yeşilimtırak bir yara gördüm ve tekrar tiryak verdim, ikinci günde.


text: Derideki belirti de kayboldu ve hayvan eşleriyle gezinir hale geldi.


text: Olgulara özgü gözlem, deney ve tedavi yöntemlerine cerrahi eserimde yer verdim.


text: Diş ağrısına akupunktur kullanılması, trakeotomi li yani nefes alabilmesi için boğazından delik açılan hastaya deliği kapatmak için yaptığım estetik cerrahi ameliyatı ve boğaza kaçan cisimlerin çıkartılması hakkındaki yöntemler en ilgi çekici olanlarındandır.


text: Denediğim ilaçlarda görülebilecek yan etkileri de hep kayıt altına aldım.


text: Eserlerimde alıntı yaptığım yerlerde mutlaka kime ait olduğuna dair kaynak gösterdim.


text: Hastalarıma deneme yoluyla yaptığım tedavilerini gözlemleyerek notlar aldım ve bunları eksiksiz ve de gizlemeden aktardım.


text: Benim bugünkü tıp etiği yaklaşımına uygun bir bilim insanı olduğumun en önemli göstergesi işte bunlardır.


text: Candaroğlu İspendiyar Bey zamanında beş yıl süreyle Kastamonu'da kaldım.


text: Cerrahiye ilhaniye yi yazdığında İstanbul'a giderek kitabımı Fatih Sultan Mehmet'e sundum.


text: Dönüş yolunda da Bolu, Gerede ve Tosya ya uğradım.


text: Bu seyahatlerimden sonra memleketim Amasya'ya dönüp ölene dek burada hizmete devam ettim.


text: Amasya'da çalıştığım Darülfetva binası adıma müze olarak düzenlenmiştir ve siz değerli ziyaretçilerini beklemektedir.


text: Bazen anlatmak istersin ama nereden başlayacağını bilemezsin.


text: Psikologlara ek olarak diyetisyenler, fizyoterapistler ve spor eğitmenleri ile de bütünsel iyi oluşunu destekliyor.


text: Terapini Google Play ya da App Store'dan indirip kod beş yüz koduyla alacağın ilk seansını beş yüz TL indirimli olarak oluşturabilirsin.


text: Psikologlara ek olarak diyetisyenler, fizyoterapistler ve spor eğitmenleriyle de bütünsel iyi oluşunu destekliyor.


text: Milattan sonra dokuz yüz seksen yılında Samani Hanedanlığı topraklarında Buhara yakınlarındaki bir köyde dünyaya gelmişim.


text: Türk veya Fars kökenli olduğum konusunda kesin bir bilgim yok.


text: E malum, benim zamanımda savaşlara bağlı göçler çok fazlaydı ve nüfus kayıtları da tutulmuyordu.


text: On yaşındayken Kuran ezberleyip hafız oldum ve bunun yanı sıra elli yedi yıl süren hayatım boyunca tıp ve daha çok felsefe ağırlıklı yaklaşık iki yüz kitap ve dört yüz elli makale yazdım.


text: Batılılarca Ortaçağ modern biliminin kurucusu, hekimlerin önderi olarak bilinir ve Büyük Üstat Avisenna olarak tanınırım.


text: Tıbbın Kanunu ve İyileşme adlı kitaplarım Avrupa üniversitelerinde on yedinci asrın ortalarına kadar tıp biliminde temel eser olarak okutulmuştur.


text: Babam Samani İmparatorluğu'nda saygın bir bilim adamıydı ve derslerimi o vermişti.


text: Geometri, mantık, tıp, doğa, bilim ve İslam üstüne dersler aldım, çalışmalar da yaptım.


text: Matematikte mantık ve öklit geometrisini ünlü matematikçi Abdullah Natili'den öğrendim.


text: Fizik ve metafiziği ise kendi kendime öğrenmiştim.


text: Felsefe ve metafizik alanlarında Farabi ve Aristoteles beni çok etkiledi.


text: Henüz on yedi yaşındayken hastalanan Buhara prensini iyileştirince değerli kitaplara sahip saray kütüphanesinden yararlanma olanağına kavuştum.


text: On dokuz yaşında doktor unvanını elde ettim ve ücret almaksızın hastalarımı tedaviye başladım.


text: Yirmi bir yaşındayken babamı kaybettim.


text: İki yıl sonra Samani hanedanlığı sona erince emrine girmemi isteyen Gazneli Mahmut'un teklifini kabul etmeyerek batıya Ürgenç kentine gittim.


text: Bu esnada şiddetli bir hastalığa yakalandım ve sonunda Hazar Denizi kıyısındaki Gorgan'da eski bir arkadaşıma rastlayarak onun yanına yerleştim.


text: Burada kentte mantık ve astronomi dersleri vererek geçimimi sağladım.


text: Tıbbın Kanunu adlı kitabımı yazmaya da burada başladım.


text: İsbahan valisinin yanına yerleştiğimi öğrenen Hamedan emiri beni yakalattı ve hapsetti.


text: Gönülsüz olarak Hamedan emirinin yanında çalıştım.


text: Kısa süre sonra kardeşim, bir öğrencim ve iki köleyle birlikte kılık değiştirip şehirden kaçtım ve korku dolu bir yolculuktan sonra tekrar İsbahan'a ulaştım.


text: Burada doktor, bilim danışmanı olarak çalıştım.


text: Ve hatta savaşlara bile katıldım.


text: Bir Hamedan seferi sırasında şiddetli bir karın ağrısı atağına yakalandım.


text: Güçlükle ayakta duruyordum ve çok bitkindim.


text: Hamedan'a vardığımda ölüm yatağında mallarımı yoksullara bağışladım ve kölelerime özgürlüklerini verdim.


text: Hayata bir Ramazan ayında bin otuz yedi yılında veda ettim.


text: Yaptığım işleri, insanlığın bilgi hazinesine kattıklarını kısaca özetlemek isterim.


text: Kanın gıdayı taşıyan bir sıvı olduğunu, şeker hastalığında idrardaki şekerin varlığını, bazı hastalıkların kalıtsal olarak geçebileceğini tespit ettim.


text: Gözün anatomisini inceledim ve ameliyatlarda hastaya uyuşturucu verilmesini önerdim.


text: Güçlü doğumlarda bebeğin başından tutup çekmek için alet kullanılmasını sağladım.


text: Tedavide lavmanlara, buz keselerine, sıcak ve soğuk su banyolarına, spora ve içilecek memba sularına önem verirdim.


text: Tıbbın Kanun'unda deneysel tıp, klinik testler, verimlilik araştırmaları, risk faktörü ve bulgulara dayalı hastalık teşhisi gibi konular yer almaktadır.


text: Felsefe çalışmaları da yaptım.


text: İki ana gruba ayırdım.


text: Pratik felsefe, gelişen teorik düşünme yetisini kişinin karakter özellikleriyle birleştirerek eylemlerle ilişkilendirilir.


text: Olası ve sonra yok olan varlık, yani canlılar.


text: Özü gereği gerekli ve daimi olan varlık, yani Allah.


text: Eflatun'un idealizmi ile Aristoteles'in deneyciliğini uzlaştırarak bir akıl görüşü ortaya koymaya çalıştım.


text: Optik, fizyolojik optik ve dinamik konularına ilgi duydum.


text: Fizikte ki önemli konulardan birisi olan hareketin açıklanmasında Aristo'nun görüşüne karşı çıktım ve herhangi bir cisim bir engelle karşılaşmıyorsa onun hareketinin sürekli olacağını söyledim.


text: Bu daha sonra Newton tarafından da benzer şekilde ifade edildi ve birinci Newton yasası olarak kabul edildi.


text: Çok uzun sayılmayacak bir ömür yaşadım.


text: Bunun bir kısmı göç yollarında, bazı kentlerde kısa süreli konaklamalarla ve hayatımı kurtarmak için kaçarak geçti.


text: Bulduklarımdan benden yüzyıllar sonra bile insanlığa faydam olduysa ne mutlu bana.


text: [neşeli müzik] Bazen anlatmak istersin ama nereden başlayacağını bilemezsin.


text: Psikologlara ek olarak diyetisyenler, fizyoterapistler ve spor eğitmenleri ile de bütünsel iyi oluşunu destekliyor.