Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Dä Johannes Kepler wohr enne Weßßeschafflo. Hä hät fum 27. Detßämber 1571 beß aam 15. Novämber 1630 jelääf, en de Houpsaach en dohmohlß Düütschland un wat hück Östrisch eß. Hä hät janß besönders bëijedraare, dat en sing Zick de Ääd em Ovendland nit mieh als_en Schief aanjesinn wohd, un de Planeete sesh nit nur en de Relitäht, söndonn och en en de Köpp fun de Minsche öm de Sonn ze driije aanfenge. Hä wohr ene Mattemaateker, Aßtronohm, un Aßtroloore. Em Sibbezeehnte Johungert wohd de Aßtronommie ömjekrämpelt, un der Keplers Johann hät doh enne jruuße Aandeil draan jehatt. Noch hück kallt mer fun däm Kepler singe Jesäzmäßeschkäijte fun de Planeete ier Bahne, di shpääder norr_ens neu nidderjelaat woode sin, ävver opjebout sin op däm Kepler singem eije Wärrek, dä Bööcher: Astronomia Nova (de neue Astronomieh), un Harmonices Mundi (de Wält ier Harmonieje), un … wat he sällver op Lattein jeschrevve hatt, de Shprooch fun de Weßechaff en singe Zick. Däm Kepler sing Jesätz fun de Planetebewääjung wohr de Jrundlaach, op dä shpääder Leibnitz un Isaac Newton et alljemäijne Jesätz fun de Jravitazjuhn jefonge un opjeshtallt han. Volker


Enne Faaßteloovenß-Zoch geiht em Fasteleer dorrsch der Oot. De Jecke schtohn aan de Sigge näve däm Zoch un sen raderdoll noh Kamälle. Em Zoch siner och Jecke un drare ier Koßtühme op, schpille Mussick, mansche danze, rigge, schwänke un schmihße met Vaahne. Och Ware vahre med, un ob däm hüüßde un bontßde Waare es dr Prenz, de Prenzässenn oder wä am Oot am et miehß verääht öß äm Kaanewall.


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Bierfrangke ess_en Jääjend_en Frangke en Bajore em Söd_Oßte fon Dütschland, woh de Lück em Schnett leever Bier wi_Wing drengke. Dad_eß en de Houpsaar_en Boverfrangke un Meddelfrangke dr Vall. Näve dä Jääjende öm de Shtaädt Bambersh, Hoff, Kullembaach, Ërrlange un Nörrenberrsch jehööd_och dä Fangkewalldt doh bëij. Sescher weed_doh hee un doh Wing aanjebout, ävver doför hann_se och enne Houfe Broueräje doh. Besöngish en Bovverfrangke med singe zweihunndot Brouwerëje un de frängkesche Schwäjz med ier övver hundot Brouereije, di_zemm_Deeijl zėmmlesch klëij sen. Bovverfrangke, et Häz fun Bierfrangke, hät dubbeld_esu fill Brouerëije wi jeede anndere Rejjohn en Bajore, mieh Brouerëije wi jeedes Bundesland fon Dütschland sönß, un mieh wie jeede Shtaad_en Europpa. Med 5511 Bewonner pro Brouerëij jidd_et nööhnzwoh söns_en_de_Wälld_esu_fill Brouerëije pro_Kopp wie_j_en Bovverfangke. Et sällve jellt pro Quadrahtmeete. Dä Bezirrek Bovverfrangke hät ävver och mieh Brouerëije wi jeedeß Land op de Ääd ußer jood/knapp hallv_esufill wi Rußßland med 404 Brouwerëije, un Schiina med 420 Brouwerëije, unn_em Ammilandt med sėng 1383 Brouwerëije. Keij Wonder, esu jet konnt sesh nur entwekkelle, wann de Minsche wörreklėsch_Shpass_am Bier_Drenke hann! noh Bierland Oberfranken (op dütsch) noh de Handwerkskammer für Oberfranken (op dütsch) Bamberger-Bier


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Wingfrangke eß de Jääjend en Frangke en Bajore em Söd Oßte fon Dütschland, woh de Lück em Schnett leever Wing wi Bier drengke, un woh och dä Fangke ier Wing aanjbout weed. Dad eß en de Houpsaar en Ongerfrangke un Dëijl fon Meddelfrangke dr Vall. Näve dä Jääjende öm de Shtaädt Bambersh, Hoff, Kullembaach, Ërrlange un Nörrenberrsch jehööd och dä Fangkewalldt doh bëij. Sescher weed doh hee un doh Wing aanjebout, ävver doför hann se och enne Houfe Broueräje doh. Besöngish en Bovverfrangke med singe zweihunndot Brouwerëje un de frängkesche Schwäjz med ier övver hundot Brouereije, di zemm Deeijl zėmmlesch klëij sen. Bovverfrangke, et Häz fun Bierfrangke, hät dubbeld esu fill Brouerëije wi jeede anndere Rejjohn en Bajore, mieh Brouerëije wi jeedes Bundesland fon Dütschland sönß, un mieh wie jeede Shtaad en Europpa. Med 5511 Bewonner pro Brouerëij jidd et nööhnzwoh söns en de Wälld esu fill Brouerëije pro Kopp wie j en Bovverfangke. Et sällve jellt pro Quadrahtmeete. Dä Bezirrek Bovverfrangke hät ävver och mieh Brouerëije wi jeedeß Land op de Ääd ußer jood/knapp hallv esufill wi Rußßland med 404 Brouwerëije, un Schiina med 420


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Michel Fourniret (* 4. Aprel 1942 ä Sedan, Frankreich) weed aajöklaacht, önö Seriemörder z see. Hä werke als Aarbeeder em Bösch. Am 30 Juni 2004 wood hä aajeklaacht, sääs Mädcher entfüührt, missbrudd un ömjebraat z haa. Spiir joov hä noch mi Morde zo. Dr Prozess jäje häm vong am 27. Määz 2008 a. Ö urdeel es noch net jesproche. Och sing Vrau weed beschöldicht, met j holpe z ha. 1987 hod hä at öns jeseeiße. Damols wäjö Vorjewaltijung van ö 14 jööhrich Mädche. Hä sold 7 Joohr en dr Bau ävver no ö paar Mond koom hä op Bewäärung wärm vrei. Hä trock va Frankreich no Beljä. Am 26. Juli 2003 vorsoot hä ö 13 jööhrich Mädche z entvüühre. Dat jäng häm övver dörch d Lappe un zeechte häm a. D Polisse schnappte häm un hä jestäng önö Hoof Morde. Em enkele joov hä Vorbräche an voljende Kenger un Vraue zo: Isabelle Laville (17 Joohr alt) Fabienne Leroy (18 Joohr alt) . Jeanne-Marie Desramault (22 Joohr alt). Farida Hellegouarch Elisabeth Brichet (12 Joohr alt) Natacha Danais (13


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dr Airbus A380 es öt jrüützte Fluchzeuch, dat öt op d Welt jitt. Jemaat weed öt va Airbus. Dat es Europas Herställer va Fluchzeuje met Setz ä Frankreich. Zösammejesatze weed dr A-380 ä Toulouse, d Möbölö vöör Ennedrenn komme us ö Werk en d Nööhde va Hamburch. Dr ischte Fluch maade dr A-380 am 27. Aprel 2005. Bes Ängst Määz 2008 woode 192 Stöck böstalld, ußjelävverd hat Airbus besher ävver mä 3 a Singapur Ärlines. Dora sitt moch dat s ärch hänger d Zitt her send. Öt Ziil va Ärbus woch öt, mi Passajiire als en dr Jumbojet z transporteere. Dodörch solld öt Vleeje vöör d Jesellschafte bellijer wääde. Damet dat möjjelich weed, woode neu Stoffe äjösatze. Nävver öt Aluminium notzde Ärbus vöör allem FCKW, dat es jätt Koohleäähnliches. Voor allem s öt leeht un nät kampott z kriihe. Sonst es ävver och völl neu un besser woode. Su send d Düüse jrüüßer un stärker als alles wat öt bes jetzt jejovve hat. Enn Düüs sucht en enn Sekunde angerhalv Tonn Loff a un dat beij önö


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Dat su jenannte Ubiermonument fon Kölle weed en de Böösho och dr Haavetorrem jenannt. Dä eß aan de Ëck fon de zwëij Shtrohße „Aan de Malzmöll“ un „Möllebach“ e beßje söödlesh fom Hüümaat; dad_eß hük meddsen en Kölle. Wi dat Dėnge jebout wood, wohr dat allerdengß praktėj ußerhallef fon de Shtadt, di dohmohlß noch de Oppidvm Vbiorum — de römėsche Ubier_Shtadt — wohr. Dä Bou weed zwesche em Johr 4 un för nüng noch Krėßtoß jewääse sėn, alsu öm joot 40 Johr ier alß wi dat dohmohlijje Kölle dann endlejj_als_en römėsche Shtadt zor Colonia Claudia Ara Agrippinensium (affjekööz: CCAA) ähovve wood. Ed_eß äählßte römesche Bou uß Shtëijn en Kölle, un ëijne fon de äählßte Kwaaderboute em Norrde fon de Allpe, wo mer fon weßße, wann dä jebout woode eß. Et Ubiermonument wood 1965 zohfällėsh äntdëk, wi mer e nöü Huuß boue wollt, un beß 1966 ußjebuddelt. Et es hük konsäveet. Mer dëngk enzwesche, dat Monumënt der ongere Dëijl fon ennem Torrem eß, dä bëij en Beveßtijong fon de Ubiershtadt noh de Schlaach fon Varus un Hërrmann aam Teutoburjer Walld (Schlaach von Varus un Hermann aam Teutoburjer


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Morgan Tsvangirai (* 10. Määz 1952 ä Buhera) es önö Politiker us Simbabwe öt vreuere Rodesie. Vreuer füührde hä d Jewerkschaft a. Hüü es hä dr Chev van d Oppusitiun MDC. Tsangirai koom us ön Müürischfamelisch un had dr MDC met opjebouwd. Hä es enne van d jrüützde Jeschnere van Mugabe, dr Präsident. No d Waahle va 2000 joov öt Krach en d MDC. Dat holp Mugabe, wi mo sisch vörställe kann. En d dorop voljende Joohre hott hö Hömmölö Probleme un völl sproche va d Vorletzung va Männscherääte jäjä häm. Su wood ha am 11. Määz 2007 no ön Vorhaftung schwoch vorletzt. Em Määz 2008 treent wärm jäje Mugabe a. Michael Bitala en d Süddeutsche Ziidung Nr. 61, 14. Määz 2007, Sii 4 Övver Tsvangirai Noch mi övver häm


Liberty Hyde Bailey stervd em Joohr 1954. Dr Raumsond Venera 7 land em Joohr 1970 op d Venus.


Der fuffzeente Febrowaa eß och dä sëgsenfeezishßte Daach em Joohr. Irena Sendler wood em Joohr 1910 jeboore.Jupp Schmitz wood em Joohr 1901 jeboore. † Alfred Noss stervd em Joohr 1947.


Fisematente kütt noch us dä Zigg als de Franzuhse Kölle besatz hatte. Do däte die Soldate nämlich emmer der Mädsche nohrofe: "Visitez ma tente", wat es su vell heeß: "Kumm bei misch bei". Watt natürlich net emmer one Foljen blehv. Wenn dann die jong Madämmscher es ovens us dem Huus jinge reefe die Äldere hingerhä: "Un denk drahn: nix Visite ma tente!" Dorus wudd dann med der Zigg Fisematente. Dat es en schöne Jeschisch, schtemmp äver nit. Dat Woot joov et schun 1499 (visimetent) und heeß „övverflößijen Buhai“, jetz op Hochdeutsch, "überflüssiges Getue". Cronica van der hilliger Stad van Coellen, de su jenannte Koellhoffsche Chronik, Kölle, 1499 Peter Honnen: „Alles Kokolores? - Wörter und Wortgeschichten aus dem Rheinland“, Greven Verlag, Köln, 2008, ISBN 978-3-7743-0418-5, Sigg 10 Fisematente


Onger dämm Düsseldorver Rheinisch faßß mer enn Ripuarische Dialäk uß Düsseldorf. Im Sööde von Düsseldoov da schwaadense schunn lang en Soot Ripuarisch. Dat hatte der Georg Wenker, schunn lang ußjeforsch. Äver uß Benraath un Jarraath kohm dat Kölsche över de 130 Johre sik dämm en der Dösseldorver Norde un hät domet et Düsseldorver Rheinisch jebeld. So schriev jedenvalls der Heinrich Spohr, in sengem Booch „Das Düsseldorfer Rheinisch“. Dat Vereinshuus von de Hans-Müller-Schlösser-Akademie es om Stiftsplatz. Do ka'me om Owend dat Düsseldorwer Rheinisch liere. Hans Müller-Schlösser wor ene Heimatdeechter (* 1884 in Düsseldorf, † 1956 ebenda). Bekannt jewoode es he met singem Böhnestöck „Schneider Wibbel“. Düsseldorver Rheinisch "Das Düsseldorfer Rheinisch"(2006) ISBN 3-89978-058-2


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Enne Këijl oddo Wërrkzeushkëijl oddo Schpalltkëijl ess_e Wërrkzeush, wat mer fö_jewöönlesh me_m Hammer öhnzwoh zwesche oddo errin_klopp. Domet kam_mer en Saach schpallde, zem Bëijshpell_e Shtöck Hollz, ävver och Schtëijn un alleß mööshleshe. Esu enne Këijl kam_mer och onger jät deue, oddo dronger_errin kloppe. Domet kannß_de dad_e beßje ėn de Hüh krijje, woh_De_n dronger dëijß. Enne Kėijl nur aan ëijn Sigk onger jät jebraat dëijt dat Denge noh de annder Sigk kėppe. Zojooder läz kanns_De enne Këijl och woh hen lääje, woh jäd_obb_en_drop zoh löüf, en Döör zem Bäijshpell. Wann dä Këijl huh_jenoor_eß, un di Döör schweer_jenooch, dann rötsch di doh nit drövver, un bliev aan dämm Këijl shtonn. Esu kamm_mer se op- un och zoohallde. Enne Këijl ess_en Shpezjaalfall fun de Schėive Eebene, di_mmer och fun angerschwoh her kënne dëijt. Dė Ußprääjong eß beweeschlesch un kann en jeede Reschtong ennjesaz wääde. Füssikaalėsch belooət, werrek op dat breede Ëng fun dämm Këijl en Kraff, di fon_em en zwëij Kräff opjeshpallde weed, di sënkrääscj_op dä zwëij lange Sigge fon dämm Këijl shtonn. De Nozze fon däm Këijl en de Meschanėg_eß en Funkßohn fun dä Länge fun däm Këijl


Dä Lemma-Titel he es en de amplische Schrievwies. Andernach, och Annenach op platt, eß en Stadt am Rhing met joot 30.000 Inwohners. Dä Stadt wohr em Meddelallder jaanz em Süüde vum Kurfürstentum Kölle. Mer sprech äwwer net Ripoarisch, mer sprich Muselfränkisch. De Römer han Annenach jejründt met dem Namen Antunnacum. Hück liecht de Stadt en Rheinland-Pfalz. Commons: Andernach – Album mit Bilder, Filemche un Tön op Wikimedia Commons


Joseph Rodefer DeCamp weed och enß auch Joseph De Camp jeschrevve. Hä eß am 5. November Joohr 1858 in dä Shtadt Cincinnati en der USA jeboore un am 11. Februar Joohr 1923 en Boca Grande en Florrida och en der USA jeshtorrve. Hä wohr enne Moler. Sing Shtiilreshtonge wore der Tonalėßmoß un dä Ėmprëßjonėßmoß. Hä hät zosamme med Frank Duveneck en Boston shtuddeet un jengk en de zwëijte Hällevde fon de 1870er Joohre noh de Akademie der Bildenden Künste en Münsche en Dütschland. Donoh bleev hä en Zigg_en Florrënnz en Itaalije. Em Joohr 1883 jengk_e widdo noh Boston. Hä woohde e Medtjleed_en_de Boston School, di_j_onder dä Lëijdong fon Edmund Charles Tarbell shtundt un däät sejj_obb_et Porträ_Mole konzëntrėere. En der 1890er Johre nohm hä der Tonalėßmoß op un däht en dämm Shtil mohle. Em Joohr 1897 woor_e bëij dä Jrönder fon dä ėmprëßjonėßtėsche Jropp, di sesch de Ten American Painters nänne däht, dat heesch „Zehn amerrikaanesche Mooler“. E Füüer hädd_em en sėngem Atteljeh en Boston e paa hondert fon singe fröhe Bellder jekoßß, do wohre faßß all seng Landschaffßbellder dobei. The Cellist, 1908 The Blue Cup, 1909 The Kreutzer Sonata, ömm 1912 beß 1914 The Steward, öm et Johr 1919 eröm


Dä Lemma-Titel he es en de amplische Schrievwies. Bevoh Orr vun Pullem injemeindet wode es, woh dat de kleenste Jemeinde us Deutschland. Do shtet ene ahl Häärehus im Jebüsch, ann dem keeener mi jet donn daaf odda donn will. Sons is do nit vill aussa nem Hoff, an dem do jode Sache kreß. In de sibzijer Johr hann da im Jebüsch noch ene paa Hippis jelääv, üm do in Rooh ihr Hasch zu rooche. Die sin abba wedder fott odda injeschloove. Dat weß he keena su jenau. Dörper, Veedelle un Ööt en de Shtadt Pulem Brouwieler · Donswieler · Fremersdörp · Jeye · Ingedörp · Manshtede · Orr · Pulem · Sinnersdörp · Sinter · Shtommele · Shtommelerbösch


Hasch isse 'ne Düvelszeush, dat do en 'ne Zärette drieß un dann roche däß. Eez wäd do shlääsh, un dann höös do üvverhop ni mi up zu futtere. Illejal es 't nich' mehr. Commons: Hashish – Album mit Bilder, Filemche un Tön op Wikimedia Commons Haschischsorten: Mü övver Hasch (Änglisch) Guardian Unlimited: "Ketama Gold puts Morocco top of Europe's cannabis league" - Zahl z Hasch (Änglisch).)


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Et RheinEnergieStadion, weed uch noch Müngersdorfer Stadion jenannt, is et jrößte Stadion vun Kölle. D'r passe 50 000 Lück in und et is et Stadion vum 1. FC Kölle.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Charles Chaplin (* 16. Aprel 1889 ä London; † 25. Dezember 1977 ä Vevey, Schweiz) woch önö änglische Schauspeller un Rejisseur. Hä produzeerde ävver och sing eje Filme un jolt als änä van d beitste Komiker, di öt jöjovve had. Hä woch öt Kengk va Charles Spencer Chaplin un öt Hanna Härriet Chaplin, di beede Künstlere woore. Kott no d Jebuurt va Charlie trännde s sisch. Do sing Mamm nät jesond woch, vorbraad Charlie d meetste Zitt ä Heime. Met 5 Joohr troon Charlie öt ischte Moll en ö Teatr op. Sing ischte Titlroll kräät hä 1901 als Elfjööhrije. 1913, dat woch beij ön Reiß dörch d USA, wood Chaplin vöör dr Film entdäkkt. Hä driinde sing ischte Filme vöör d Kiistoun Filmjösällschaft (Keystone). Dat jäng ävver net lang jott. Hä kräät Krach met Mäck Sennett. Chaplin woohl sing Fijur „Dr Trämp“, watt ösu völl wi „Dr Römmdriiver“ heecht, öruss stelle. Do dä beij öt Voolk jott akoom, wood Chaplin och Rejissör, schreev d Driibösch un maade dr Schnett - alsu alles, watt vöör önö Film wichtisch


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) D Hewa Bora Airways es ön Vluchjesellschaff us dr Kongo. D Fluchlenisch vlütt no 14 Städt. Hewa Bora Airways entstong 1994 us 3 Jösellschafte, Zaire Airways, Zaire Express un Kongo Airlines. Dr schlääte Zostand van d Vluchzeuje woch dr Jrond dovöör, dat d EU Hewa Bora vorboon, en Ländr van d EU z lande. Hewa Bora Airways hat 11 Maschinö, 9 Boeing 727, 1 Lockheed L-1011 un 1 Douglas DC-9. Met dönö vlütt d Jösellschaft no d Städte Gemena, Goma, Kananga, Kinshasa, Kisangani, Lubumbashi, Mbandaka un Mbuji-Mayi. Als d EU öt noch zoleet joov öt och noch Vlüüje no Brüssel, Douala, Johannesburg, Lagos, Lome un Abuja. Am 15. Aprel 2008 stürzde d DC-9 beij dr Start ä Goma ab. 20 Mänsche storve. Hewa Bora Airways — Siij van d Jösellschaff


De Muslim Studenten Vereinigung in Deutschland e. V. säät se eß en freje un unaffhängeje Intrëvertreddung för islamesche Studënte en Dütschland. Se süht sesch sellver als en islamische Institution. Weil der ier Affköözung MSV esu öff förkütt, kööze se sesch sellver jähn met M.S.V. aff. Dä Verein wood 1964 ėn Münche jejründt, sez ävver enzwesche em hillije Kölle. Dä es och Metjleed_en_de Islamische Jemeinschaf en Dütschland, affjekööz IGD — do drövver saare di Schlapphööt fun em Ennemenester fun Noodrhing-Wäßfaale singem Verfaßongßschoz en Düsseldorrəf, dat doh de Muslimbroderschaff iere äjjėpptesche Afflääjer, äver schwer et Sare hann soll. De Muslim Studenten Vereinigung in Deutschland es och em dä Föderation Islamischer Organisationen in Europa dobei, affjekööz heiß dat FIOE, un en de International Islamic Federation of Student Organization, dat heiß „De Studente ier Ojanisazjuhne iere ėngernazjonale Bund“, un se don et met IIFSO äffkööze. Dä Baas fun dä M.S.V. es ene jeweße Ibrahim El-Zayat un singe Shtällfoträdder es dä Mehmet Sabri Erbakan, dä doför ens dä Jeneralvörsėzer en de IGMG jewääse eß. De M.S.V. övver sesch sellver op islam.de (op dütsch) Islamismus – Instrumentalisierung der Religion für politische Zwecke, dä Bereesh övver der Zosammehang zweschen M.S.V. un IGD (op dütsch)


Köbach (och Köbich) (50° 51' 26" N, 7° 23' 19" O) jehürt zo der Jeming Nöngkerchen-Seelschet. He läve 113 Lück (Stand: 30.06.2005). Unjefähr ⅓ dovun is noch keen 20 Johr alt. He in Köbich entspringk uch der Baach, der jenau esu heesch wie dat Dorp. Nit wigg dovun aff (3–4 km) flüüß der dann in de Bröl. Noch jet nöhrter, nur e paar hundert Meter nordöstlich, ald bei de Mücher in der Nopbarjemeend jit et och e Dorp, wat Köbich heesch. Wenn et e Fest jit, Huhzik, Kommunion, … küt dat janze Dorp zosamme un mat dat Huus, wo et jet zo fiere jit, parat. Et weed e Kranz us Tannejröhn jebunge un um de Pooz jehange. In Köbich jit et e Wääschkrüks bzw. Bilderstöckche. All siebben Joohr küt de Fronleichnams-Prozession vun St-Anna in Hermedt he durch dat Dorp. Dann wid dat Krüks un de janze Hoff jeschmück, mit Fähncher, Blöömcher, un süß noch jet all. Op dem Krüks steht: Rette deine Seele Errichtet zur Ehre Gottees von den Eheleuten Albert Franken u. Elisabeth Franken geb. Herchenbach aus Köbach 1919 Een historisch Jestallt von Köbich is dä Ritter Göttscheid, der Namenspatron vun de neue Jrundschool in Nüngkirche jeworde is. Kölner


Hee di Sigg_is_op Bönnsch (Sigge op Bönnsch) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) De Bröl, och Brölbaach jenannt, eß e knapp 45 km lang Bächelche un mönd bei Hennef en de Sie. Bröl eß ävve och e'ne Stadtdeel von Hennef. Ahle Hennefer saare: „Die Lück wonnen en de Bröl“. Bekannt eß de Bröl durch et Bröltalbähnsche, e Schmalspurbähnche, dat fröhe vom Bahnhöffje en Bonn-Beuel övve Hangelor, Niddeplees, Buußdörp un Hennef noh Waldbröl jefahre eß. De Berjische Jung säät immer: „Zwesche Wupper, Agger un de Bröl, wonne Minsche met Jeföhl.“


Achterhoeks, dat spresch mer Aachterhukß, es enne Sproochejropp en de Nederläng. Wi dä Name schonn säät, kallt me se em Achterhoek, däm Stöck fon de Provinß Gelderland em Oßte van de jeldersche Eijssel, beß noh de Jrenß fun Dütschland. En däm Jebeed jidd et vill foschiidenne Dijalägde, di all beij et Achterhux jezallt wääde. Em Norde un Oßte eß dat däm Jrafschafter Platt em düütsche unn em Twentß odder em Sallands us de Neederläng zemmlesch äänlesch, di doh aanjrenze don. De weßßlijje Dijalägde wääde och ald beij et Oß Vellühwß jeräschnet un komme jedd obb et Jelldersche. En faßjelaate oddo offizjäl Schriifwiiß han se em Aachterhuks nit, ävver em weesentlesche bruche se wall all deselve Aat, ier Sprooche ze schriive un bochstabbėere, un dat eß noh de Jrundrääjelle vom Nederlängsch esu wi mmer et schwaadt, ävver med Saache uss em Dütsch dobeijenomme, woh dat Nederländesch nit rik. Et Aachterhuukß zallt zem Nedersaksisch fon de Nederläng un domet zo de Nederfränkesche Sprooche fun de kontinentaale Weßjerrmaanėsche Sprooche. Jraad wi de Sprooche op der ander Sik fon de Jrens bess errop noh Duisbursch un Mölm däät mer et Aachterhoks noch en de spääde Prüüßezick onger dä Bovverbejreff fan et Düütsch Nederlängsch faße.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Fernando Armindo Lugo Méndez (* 30. Mai 1951 ä San Solano, önö Bezirk va Paraguai es önö Bischoff van d kattolische Kersch. Hä weed dr neue Präsident va Paraguai. Lugo wood at met 19 Joohr Liirer an ön Volksschüll. No ö Studium va Teolojii wood hä 1979 Pastuur. Als Missionar jäng Lugo ängs van d Sövvezijer Joohre no Equador. 1983 jaachde Alfredo Strössner häm us öt Land. Hä jäng no rom. 1994 koom hä zröck un wood Bischoff va San Pedro, d ärmste Jäjänd va Paragai. 2005 jäng Lugo en d Politik. Dr Präsident vorsoot dörch ön Änderung van d Vorfassung länger dr Övvichte z bliive. Dat paaßde Lugo ne tun hä troon d Oppusitiun beij, joov sing Stell beij d Kersch op. Dat maade öt meujelich, dat hä vöör öt Präsidenteamt kandideerde. Hä wood dr Kandidat van d Oppusitiunsparteie, di sisch zsamme jedoo hödde. Lugo kräät 40,8 Prozent van d aavjöhovve Stemme. Dat reichte, öm neue Präsident z wääde. Övver Fernando Lugo"


Kevelaer (jesproche „Käwela“ mem rheinische Dehnungs-e) es e klee Städtche am ungere Niederrhein em deutsche Jelderland. Näwen Altötting en Bayere es Käwela eene von de wichtischste Marienwallfahrtsoorte von Deutschland. Besonders em Erzbisdom Kölle un en de Nohperschaff en Holland witt do e „Gnadenbild“ von de Luxemburjer Modderjoddes, de „Consolatrix Afflictorum“, veriehrt. Jedes Johr zo Maria Himmelfahrt am 15. Aujuss trick fass et jesamte Rheinland noh Käwela, öm do de Modderjoddes en Käärz aanzemaache. Em Mai 1987 wor suja de sellije Paps Johannes Paul II. en Käwela, öm d'r Modderjoddes en Kääz aanzemaache. De Originalfijur von de „Consolatrix Afflictorum“ steht en de Kathedral von Luxembursch. Et Gnadenbild von Käwela, de Modderjoddes von Luxembursch De Gnadenkapell, usse De Gnadenkapell, drinne De Kathedral von Luxembursch, öwer em Altar de „Consolatrix Afflictorum“ „Consolatrix Afflictorum“, von de Luxemburjer „Uewen léif Mamm (Uns leef Mamm)“ jenannt Basilika Luxemburjer Modderjoddesoktav Shtädt un Jemëijnde em Kriiß Kleve Bedburg-Hau · Emmerish · Issum · Jeldern · Joch · Kalkar · Kerken · Kävelaer · Kleff · Kranenburg · Rees · Rheurdt · Straelen · Uedem · Wachtendonk · Weeze


Hee di Sigg_is_op Bönnsch (Sigge op Bönnsch) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Unger 'nem Dötsch versteht me em Rheinland e'ne Minsch, dä e bissje verdötsch eß un en kleene Macke hätt. Dötsch eß ävve kee Woord, met dämm me schänge deet, sondern it eß ironisch, jootjemeent. En Övverraschung eß, dat de Professor Adam Wrede en singe Böcher dat Woort add en de fuffzijer Johre für Kölle als ussjestorve kennzeichnet, während et om Land hückzedaach noch emme jebruch wierd. Em Kölsche säät mer hückzedaachs ävver noch off jenoch: „Dad ess_enne Verdötschte.“


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dr Dalai Lama, wat op Ripoarisch ösu völl wi “Öt Meer va Vorstand” heecht, es önö relijiüse Titel, dä ävver och met d Welt z do had. Denn do heecht dat och, dat hä en d Welt z saare hat. Dat stämmt ävver hü z daachs net mi, denn d Situatiun ä Tibet maat dat onmöjjelich. Beij d Budiste es dr Dalai Lama önö hue relijiüse Titel. Em Moment es dr Mönch Tenzin Gyatso dr 14. Dalai Lama. Em Budismus es dr Dalai Lama dr wärm en öt Lääve als Mensch zröck jekommene Nirmanakaya. Hä had Metleed met d Mensche. Als Mensch es hä komme, öm Angere en dr Schlamassel z hälpe. Nüüdich hat hä dat net. Hä kütt och en dr Kreiß van d Reinkanatiun äträäne ävver dorop vorzichtet hä. Dr neue Dalai Lama es d Reinkanatiun van dr alde Dalai Lama. Dat heecht, dat dr 14. dood se moss, eh mo no dr 15. söcke kann. Mönche vange no dr Duud a un söcke onger d neujeboore Kenger, di op ön opvällije Art jeboore woode.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Tenzin Gyatso (* 6. Juli 1935 ä Taktser en d tibetische Provinz Amdo), dat schriivd sisch ä Tibetisch བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་ wood als Lhamo Dhondrub jeboore. Hä jehüüd d Gelug-Schüll a un es seid 1940 dr 14de Dalai Lama Tenzin Gyatso wood en ö kleng Dörp jeboore un woch et zweide Kengkvan Dekyi Tsering un Chökyong Tsering. Se hodde ösu völl Knöpp dat mo sem als risch bezeechne kütt. Hä hod noch 4 Brööhr un 2 Schwestere. Enne Broohr un enn Schwester send at duud. Als hä zwei Joohr alt woch wood hä van 2 Mönche als d Reinkarnatiun van Thub-Idan-rgya-mtsho weererkannt. Met 4 Joohr wood hä en dr Potala-Palast no Lasa jebraat un met 6 ½ Joohr zom 14 Dalai Lama jemaat. Singe offiziälle Naam es Jetsun Jamphel Ngawang Lobsang Yeshe Tenzin Gyatso, wat op Ripoarisch ösu völl wi Hällije Häär, jüddije Häär, metvöölende Vorteiliger van ö Jejloode heescht. Met 15 Joohr wood hä och dr weltliche Häär va Tibet. Tenzin Gyatso vorsooht ö jooh Vorhältnis zo China z ongehalde un es döck dörch öt Land jereißt. Beij


Et Engornät es in der frööhe 1970-o Johre ärfunge woohde. Ußjedaach han et sich Lüe, di föret Pänntojonn jeärrbed haa. V. Cerf wohr enne weschtijje Maa dorbei, un och dor J. Postel. Me sääd och „et Internet“ wöö et „Näz fun de Näze“ dohmohls. Hük nemmee wischtisch, woohr 1 Enternet en IP-Subnetz un „Dat Internet“ ejmool „alle IP-Subnetze“ un och „alle Compjutor un Compjutornäze, die överhoup zesame hange dunn.“ En der 1980-o Johr kohm dat Engornät unger der Fachlüü op, un en de 1990-o Johre en de Bewölkerung. Da all bei de Amis jet ijerter wi en Europpa, eets en Finland, dann England un dann och bei uns en Holland und Döötschland. Hük ess_et uß de moderne Kommenekazjohn nit mieh fotzedängke, un mer krit alle Naaß langs enn Adräß em Engornät unger de Naaß jedeut.


Melanie Jayne Chisholm eß enne Sengerin vun London, jeboore en Merseyside bei Liverpool am 12. Jannowaa 1974. Vun 1994 bis 2001 eß se e Mitjlied dä änglesche Pop Bänd Spice Girls, donoh wor se dann enne solo Sängerin. Ire bėkannßte Leeder sinn „Never Be The Same Again“, „I Turn To You“, „Next Best Superstar“ un „First Day Of My Life“. Jez jraad tritt Melanie en Kannada op. Se wor schoh oft Kölle un andere Shtädte em Rhingland wie Bonn oder Düsseldorf besuche. 1999 Northern Star 2003 Reason 2005 Beautiul Intentions 2007 This Time Offizjälle Websigge op döütsch Sigge op änglesch Sigge op änglesch


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) D Southern Sudan Air Connection (SSAC), op Ripuarisch heecht dat “Vluchvorbindung van dr Südsudan” es ön Vluchjesellschaft us dr Sudan. Öt jitt s isch van dr 31. Januar 2007 a. Jevloore weed met 2 Vluchzeuje. D SSAC vlütt va Juba d Stätte Rumbek, Bentiu, Yambio, Awil, Malakal, Wau un Bor a. Dabei weed ön Beech 1900C un ön Dornier 228 bönotzt. Di enn Maschin hat Platsch vöör 18, d anger vöör 19 Lüüh. Am 2. Mai 2010 meld d Jesellschaft önö Aavsturz van ön Beech 1900 onjeväär 375 km va Juba vott. Dat Vluchzeuj woch van ön Delejatiun van vreuere Rebelle van d Sudans Piples Libereition Muvment (Sudan People’s Liberation Movement) jelinnt woode. Öt solt va Wau no Juba vleeje. Met en d Maschiin woch Dominic Dim, önö vreuere Vorteilijungsminestr us dr Südsudan. Hä koom zsamme met noch 18 anger Lüüh öm öt Lääve. D Siij övver dr Aavsturz


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Wat d Kommenahlwahl is, äföllt dr Forfaßongßopdraach noh_m Atikkel 28 Afsaz 1 Saz 2 fom Jrondjesäz fann Düütshlannt. Noh dämm möße d Landkriise un d_Jmäjnde en_Foträddong fom Follek hann. D Wahle för de Kommenahl_Foträddonge hallde mer — wi de anndere Wahle och — noh de Jronndsäz fon de alljemäjne, fräije, jehäjme, jlische, un onmeddlbaahre Wahle aff. D Rääjelong förr_et Wähle en d Polletek eß söns_em Lanndesjesäz jemaat. Dröm eß och et Beld fon de Ußjeschtalltong fon d Wahle ongerscheetlesch, Z fenge eß: En Fönnefprozänt-Rääjell hann_se nit en alle Bonndeßlänndere. En Aanzahl fon de Kommenaalwahlrääschßoodenonge hann d Mööschleschkäijt ze Kommoleere un z Pannascheere. Un och de Wahlperrijoode, se jonn fon 4 beß 6 Johr, sen all ongerscheedlesch. Et aktiive Waahlrääsch krit mer zem Deel ald avv_em Allder fun 16 Johr. Sönß sen och d Ußlänndere med_enno Shtaazbörjerschaff fon ennem EU-Schtaat waahlberääschtesch, noh dämm Atikkel 28 Afsaz 1 Saz 3 fom Jronndjesäz fann Düütshlannt. D Kommenahlwahle ämööschlesche wäje de bejränzte Mateerije fom Kommunalrääsch och Wählerjroppe, wo nit dr Schtattoß fon_ene Pattäij han, aan de Wahle deejlzenämme. Dat sen de su jenannte Roodhuuspattäije. Pattäije un Wählerjroppe, di nit in


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) D Equadorian Guinea National Guard, watt op Ripuarisch ösu völl wi “D Nationaljarde van Äkwatorial Juinea” heecht es ön Vluchjesellschaff us dr afrikanesche Staat Äkwatorial Guinea. Dr National Guard had ö paar Vluchzeuje un Hubschrauber. Dat send em Enkele: enne A109 Hubschrauber, enn Boeing 737, enn Ce-337 Skymaster, enn Falcon 50, enn Falcon 500, zwei Enstrom 480B, zwei L-39C Albatross, enne Mi-17 Hubschrauber, viir Mi-24V Hind Hubschrauber, zwei Su-25 Frogfoot (dat heecht op Ripuarisch Su-25 Vreuchevöss) un zwei Su-25UB Frogfoot. D meetste Vluchzeuje un Hubschrauber wääde d Vorteilijung van öt kleng Land äjesatze. Am 16. Aprel 2008 stürzde en Antonow 32, ö Vrachtvluchzeuch met 2 Propällere, aav. Desmol soold di Antonow ävver mä Lüüh transporteere. Dat Vluchzeuch woch op dr Vluchhaave va Beta jestart un op dr Wääch no d Anabon Insele. Do es öt ävver net mi akomme. Beij d Landung, öt hott ärsch jeräänt un jestürmt, rutschde de Maschiin van d Baahn. 13 Lüüh koome dobeij öm öt Lääve. >


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Gajewniki-Kolonia, op Polnesch weed dat ɡajevˈɲikʲi kɔˈlɔɲʲa ussjesproche, es ö kleng Dörpche en dr Bözirk va Gmina Zduńska Wola. Dat litt en öt Jebiid va Zduńska Wola County, Łódź Voivodeship ä Zentralpole. Gajewniki-Kolonia es onjeväär 4 km östlisch va Zduńska Wola un 38 km südwestlich van d Rejiunshauptstadt Łódź z vänge. Övver Gajewniki-Kolonia Gajewniki-Kolonia


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dr Züklon Nargis woch önö Wirbelstorm em Indische Ozean. Dä Storm entstong ö paar Daach öm dr 27. Aprel öröm. Va do a trock hä dörch dr Ozean, wood öns schwächer un dann wärm stärker. Op sing Tuur troff hä jenau op öt vreuere Burma, dat hü z Daachs Mianmar heecht. Jenau d Medde van dr Storm soot sisch singe Wääch övver Rangun, d vreuere Hauptstadt. Sing hüxte Jeschwindigkeet loch bei 215 Kilometer en d Stond. Am 3de Mai löößde sisch dä Storm wärm op. Mo ka sisch vörstelle, dat Nargis en di paaar Daach önö Hoof kapott jemaad hat. Öt vong ä Sri Lanka, öt vreuere Zeilon a. 4500 Famelie vorloore d Heemööt, 3 storve. Ä Mianmar hand övver 21.000 Lüüh hön Lääve vorloore. Hondötdusende stönd do onö ö Daach övver dr Kopp. D Voreinte Natiune hand vorsoot z helpe ävver dat es schwoch. Mianmar hat ön Militärrejiirung un es ärm. Öt wood jedoo watt jäng. Ä Thailand es bes hüü nüüß övver Duude bekannt ävver onjeväär 1000 Lüüh mösse sisch ön neu Wonnog sökke.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Israel es önö Staat em Nahe-/Meddlere Oste un litt tösche Äjüpten, Jordanie, Sürie un dr Lebanon. Zosätzlich jrenzt öt an dr Jasa-Striif un öt Westjordanland. Dr Jolan stellt och ön Jrenzjäjend do. Dozo jehüüd och dr See Jenesarett. An sing Jrenz liihe 3 Meere, öt Meddlmeer, öt Duude Meer un janz an d Spetz em Süüde öt Ruuh Meer. Dat Land jehüüd zo d kleng Länder en dr Meddlere Oste. Va Nord no Süd messt öt mä 470 km, an d breedste Stell send öt jeraad öns 135 km. Dat Land lädd sisch ä vorschiidene Zone ädeele. D Köste, di vöör d Buure wi jebakke es, d Höövöle en d Medde van öt Land met dr joohe Boom en ö paar Täler, dat Land öm dr Jordan met jönoch Wasser un d Negev-Wüste, wo bo nüüß waahßt. Dat janze Land hat onjeväär 7,6 Milliun Äwohner. D jrützde Städt send Jerusalem, Tel Aviv un Haifa. Ä völl Städt lääve d Jüdde un d Lüüh arabische Härkonft eng z samme, watt döck Probleme maat. Onjeväär 80 % van d


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) De Top Level Domain .post em Internet jidd_et nit, ävver se eß förjeschlaare un eß zick Joohre am dispotėet wääde. De UPU uß Bärn en de Schwäijz, dat eß de ėngernazjonaale Fe-ëijnejong fun de Poßß-Deenßte, de Universal Postal Union, hät dänne bëij de ICANN, de Internet Corporation for Assigned Names and Numbers, sejaat, se wollte se hann un dääte se sponnserre. Se soll beschränngkt sėn, esu dat nuur offizjäll staatlesche un rejonaale Poßßforwalldonge fun Ländere Ongerdomains krääte, un privaate Ongernääme, woh se en äähnlijje Lëißtong onger Lizänz brääte. Se hann sej_och en Aat ußjedaach, wi se Ongerdomains op de zwëijte un drette Eebene forjävve wollte. Dat ess_e_beßje komplizėert, un mer soll uß dä Name sinn künne, en wat förr_enem Shtaad_e Ongernäähme aansäßesch eß. Wat jenou, kam_mer en däm Aandraach (onge bëij de Wepsigge) nohlässe. Aanfangs hatte mer sesch jeëijnesch, dat mer shpäzdenß em Johr 2005 zo enne Ëntschëijdong övver et Ėnnreschte komme wollt. Dat eß ävver beß hüg nit paßėet. dä Aandraach för .post bäĳ de ICANN en de Faßong fon 2004 de Äjnejong övver et Shponnserre, fö .post zwesche de UPU un de ICANN fon


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) En de Schimii un en de Füsėk un Täschnėk kallt me fon Faase, wam_mer en Aanzahl fun Zohshtännd hät, wo e füssekaalesch Süßteem wat mer janz nommaal aanluuere odo aanpakke kann, shtökkewieß odo berëijschßwiis_em ëijne odde anndere Zoshtand eß, un ennerhallef fon esu ennem Zohshtand sen de füssekaalėsche Ëijeschaffte zemmlesch ejaal, ävver zwesche dänne ongerscheedlijje Zohshtänd, oddo Faase, do sen se janß unejaal. Nemm aan, Do häß Waßßer un Öhl en e Jlaaß jeschodt, un jet jewaadt. Dann häß de en Dingem Süßteem, dämm Jlaaß, fö jewöönlesch onge dat Waße lijje, un bovve dat Öhl drop schwemme. Dat sin zwëij Zohshtänd, un zwëij foschiide Faase. Dat jannze Öhl hädd_en ëijnhëijtlijje Deeschte, Mollekulaa Struktue, Bräschongsindex för_t Leesch, un esu wigger. Dat Waßo do_dronger och. Ävver die drëij jenannte Ëijeschaffte sen zwesche dä Faase, zwesche em Waßo un em Öhl, janß foschiide. Dat süüht mer och joot, sönß könnt me die zwëij en däm Jlaaß med de Oure jaa nit ussenannder_hallde. Mer han allso hee zwëij Faase en dämm Jlaaß. Faase könnt mer ald enß met_e Agrejaatzohshtänd en Fobendong brenge. Kloh könne Faase ongerscheedlijje Ajrejahtzohshtänd han, moß ävver


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dr Chaitén es önö 1122 m huhe Vulkahn ä Chile. Hä litt mä onjeväär 10 km van dr Ocht Chaitén vott. Dä Vulkan es lang nett mi ussjebroche. Ät ka see, dat dat 400 Joohr her es. Jätt Jenaues weeß moch nett. Am 2. Mai 2008 hat öt dann op eemoll jeknallt un dä Vulkan es ussjebroche. Ön riisije Wolk us Eisch es bes zo 20 km huch en d Looht jedraare woode. Di Explosiun volchde önö Hoof Ärdbebe. En d Jäjend wood dr Notstand ussjeroffe. Övver 3000 Lüüh woode ä Secherheed jebraat. Di Eisch van dr Chaitén vloch bes no Arjentinie. Opnaahme un Videos van dr ussbrächende Chaitén


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dr Nahe Osten es dat Jebiit, dat usserhalb va Europa öt vreuere Osmanische Reich ussmaade. Öt ömfasst d Länder van d Arabische Halvinsel un Israel. Mo es sisch net klöschtich, övv dr Iran dozo jehüdd. Dr Bejreff Meddlere Oste weed döck vöör dr Nahe Oste jebrudd, weil dat d Övversetzung van dat Änglische Wood Middle East es. Dat stämmt ävver net ösu janz met dr Senn va hüü övverree, denn onger dr Meddlere Oste vorstänge d Ängländer dr Iran, Afjanistan, dr Kaukasus un öt Meddlere Asie. Kloor vassjelaad es dat alsu net. Em Enkele ömfasst dr Nahe Oste d Länder Türkei, d Iran, d Irak, Kuweit, Bahrein, öt Oman, Saudi Arabie, Katar, d Vereenichte Arabische Emirate, dr Jemen, Israel, d palästinensische Jebiite (Jasa-Striif un öt Westjordanland), Jordanie, dr Libanon, Sürien, Züpern un Äjüpte.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Chaitén es ö kleng Örtche van em Joohr 2003 onjeväär 3000 Äwohner. Öt litt em Süde va Chile. Wä Chaitén op d Kaat söckt, dä moss onjeväär 200 Kilometer em Süüde va Puerto Montt kikke. En d Nööde va Chaitén vängt moch ö paar Vulkane. Dr Chaitén hat dörch singe Ussbroch em Mai 2008 va sich rede jemaat. Risch send d Lüüh ä Chaitén nett. S lääve van dr Veschvang und van d paar Turiste, di sisch d schünn Jäjend akikke komme. D Websiij van öt Örtche


Die Sie is op Krieewelsch (Angerte Sieje op krieewelsch) on is jeschrieewe xxxxxx (Angerte Sieje jeschrieewe xxxxxx) Rheinisches Grundgesetz op Krieewelsch Artikel 1 Et es, wie et es. Artikel 2 Et kütt, wie et kütt Artikel 3 Et hät noch ömmer joot jejange Artikel 4 Nie es nix – on ömmer es jett! Artikel 5 Kenne w’r net, bruuke w’r net, fot doemöt! Artikel 6 Wat soll dä Quatsch?! Artikel 7 Doe küess jooe jedder kuome … Artikel 8 Dat häbbe w’r noch nie suo jemäkt! Artikel 9 Alles könne kann’r kinne! Artikel 10 Lot mar luope … Zosammejeshtallt vom Arbeitskreis Mundart em Verein für Heimatkunde e.V. Krefeld von Krieevel Rheinisches Grundgesetz (Archiv) Et kölsche Jrundjesetz


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Irena Stanisława Sendler (* 15. Februar 1910 ä Otwock; † 12. Mai 2008 ä Warschau), hosch op Polnesch Irena Sendlerowa. Sei woch ön polnische Vrau, di dr Weerstand jäje d NS ä Pole ohne Angst öm öt eeje Lääve ongerstötzt had. Dörch hör Hölp es et onjeväär 2500 jüddische Kenger jelonge, dr seschere Duud z entjoo. Irena, op Ripuarisch heecht dat dann Ireen, woch ön Krankeschwester. Dodörch woch öt hör möjelich, Zojang zo öt Jetto ä Warschau z bekomme. Dobeij soch s wi schläät öt d Mensche do jäng. Dörch hör Kurasch schaffde s öt, völl Kenger us öt Jetto öruss z schmuggele un s ä Klüster övv beij Familije onger z brenge. 1943 wood Sendlers Ireen van d Jestapo jeschnappt un jefoltert. Dobeij woode her beede Been jebroche. Trotzdem hat öt Ireen kenne Naam van d Kenger vorroone. Ireen wood zm Duud vorurdeelt un isch en d leitzte Minütte fluppde öt hör, z entkomme. Öt läävde bes zom Äng vam Kresch onger önö valsche Naam. 1965 wood öt Ireen va Yad Vashem jeiirt un kräät dr


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dat Ärdbebe ä Sichuan vong am 12. Mai 2008 statt. Jenau öm 6:28 UTC rummste öt. Dat Epizäntrum loch önjeväär 1500 Kilometr ä südwestliche Richtung va Peking vott. Dat Zäntrum von öt Ärdbebe woch ca. 10 Kilometr onger d Ääd und 90 Kilometr van d Milliunestadt Chengdu vott. Öt hodd ön Stärke van 7,9 . Doropp volchde noch stundelang klenger Bebe, ö paar erreichde de Stärke va 4,5. Di Zood va Ärdbebe richte normalerwiis gruuße Schäde a un och desmoll kann dova ußjejange wääde, dat önö Hoov kapott jemaat wood. D Chinese hand zwar direkt Hölp en d betroffene Jäjende jescheckt ävver völl Lüüh send schwooch z erreiche. Öt weed domet jerechnet, dat ävver 50.000 öm öt Lääve komme send. Commons: Ärdbebe ä Sichuan 2008 – Sammlung von Bilder, Filemche un Tön op Wikimedia Commons Övver öt Ärdbebe


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Boris Tadić (* 15. Januar 1958 ä Sarajevo) s önö serbische Politiker. Va 2004 a es hä dr Präsident va Serbie. Tadić es vorhiirod un dr Papp va 2 Kenger. Tadić jelt als önö Vrönd va dr Beitrett zo d EU un d NATO. Hä well si Land reformiire un op önö westliche Standard brenge. Tadić, d och dr Vörsetz en d Demokratische Partei va Serbie hat, studiirde ä Beljrad, troon 1990 sing Partei bei un wood 2004 dr Vörsetzende. Zwei Joohr vörher woch hä Menester vöör Telekommunikatiun en öt damalije Jugoslawie. Spiir wood hä Vorteilijungsminester va Serbie un Montenejro. Em Juli 2004 jewonn hä d Waale un wood zm Präsident jewäählt. Beij d Waahle am 11. Mai 2008 jewonn hä em zweide Waahljang jäje Tomislav Nikolić.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Tuvalu es önö Staat em Pazifik. Bes zo sing Onavhängichkeet am 1. Juli 1978 hosch hä Ellice Islands watt moch op Ripuarisch Ällis Ailänd usssprecht. Tuvalu litt östlich va Papua Neujuinea un nördlich va Neuseeland. Övversatze heecht Tuvalu ösu völl wi „Aach Insele“. Dat bedüüt, dat aach Insele bewonnt woore. Hü z Daachs send dat ävver at 9. Enn koom dozo als öt op di 8 z voll wood. Tuvalu hat mä ön Jrüüde va 26 km². D hüxde Ställ van öt Land es mä 3 –5 Metr övver öt Wasser. Dat bedüüd, dat Tuvalu, wenn dr Meeresspeiel astecht, vorsuffe weed. Dat maad Tuvalu önö Hoov Kopping. D ischte Europäer koome 1567/68 us Spanie no Tuvalu. Ävver komm äne hat völl övver di paar Bröckcher medde em Pazifik nojedaat. 1819 joov dr Amerikaner Peyster d Insel Funafuti dr Naam Ällis Ailänd. A Bord va si Scheff woch önö Hoof Pröll va önö Edward Ällis. Doruss wood dr Naam va d janze Jruppe va Insele. Em Laufe van d Zitt koome emmer döcker Ussländer no Tuvalu. Völl maade


Der sekzeehnte Dezemmber. Dä sexeente Detßämbo eß dä Nomen0daach för et Adelheit. Max Linder wood em Joohr 1883 jeboore.


Der sexeehnte Jannowaa eß och dä sexeehnte Daach em Joohr. Oscar Herbert Pfeiffer wood em Joohr 1902 jeboore.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Am 13. Mai 2008 komm öt zo 7 Anschlääch en 12 Minütte ä Jaipur, d Hauptstadt van dr indische Staat Rajastan. Dobeij koome 67 Mänsche öm öt Lääve. Övver 200 woode, zm Deel schwoch vorletzt. Kenn Jrupp hat sisch zo di Anschlääch bökannd. Jeknalld hat öt an dr Badi Choupar, d Polissestatiun Manak Chowk, en d Johari un Tripolia Äkoovsstrooße. 2 angere jänge än d Jäjend va Choti Choupar un Kotwali huch. Öt weed vormuut, da tön Orjanisatiun us Bangladesch, d „Aktiun vöör dr Islamische Jihad“ dohänger stecht. D indische Rejiirung reev zr Rauh op und weed d Anschlääch wiir ongersökke. Ussjangsspärr no önö Anschlaach ä Jaipur, Indie


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) George Walker Bush (* 6. Juli, 1946 ä New Haven) es dr 43. Präsident van d USA. Tösche 1995 un öt Joohr 2000 woch hä dr 46. Juverneur van dr Staat Texas. Singe Papp, George H. W. Bush, woch och US-Präsident. Sing Mamm heecht Barbara Bush. George woss als äldstes va 4 Kenger van George H. W. Bush un Barbara Bush op. Hä besood d Jongeschüll van d Philips Akademie en dr Staat Mässachusetts un jäng dono no d Yale University, wat op Ripuarisch Hochschüll va Jeil heecht. 1968, dat woch en d Zitt van dr Vietnam Kresch, troon hä d Nationaljarde beij. Hä vlooch Vluchzeuje övver Texas. Ongerlaare us di Zitt liije en öt Prevatarchiv van d Famelisch Bush un send d Öffentlichkeet net zojänglich. 1974 vorloor hä em Alder va 28 Joohr wäje Alkohol am Steuer dr Vührersching. George besood d Universität va Harvard un jäng dono en d Ölindustri, di sing Famelisch völl Jeld jebraat hod. 1977 liirde hä Laura Welsch kenne. Seij hiirode un leete sisch ä Midland, dat litt ä Texas neer.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Laura Bush (* 4. November 1946 ä Midland, en dr US-Staat Texas hosch als onvorhiirode Vrau Laura Lana Welch. Seij s d Vrau van der 43. Präsident van d USA George W. Bush. Laura Bushs Papp woch Harold Bruce Welch (1912 – 1995), hör Mamm es Jenna Louise Hawkins (* 1919). Öt Laura woch Liireren ä Dallas un Houston. An d Universität maade sö önö Avschloss en d Wesseschaft van d Böschereie. Laura liirde 1977 höre spiidere Mann kenne. Seij hiirode am 5. November em sälve Joohr. D Zwillinge Barbara un Jenna Welch woode am 25. November 1981 jeboore. Öt Lääve van d Först Ladiis em Wisse Huuß


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) D Anschlääch vam 11. September 2001 jehüüre zo d vorheerendste Anschlääch, di Terroriste en Amerika ußjevüürd hand. Jeplant woode di Anschlääch van d Jrupp al-Kaida. Et ka komm jesaad weede, wivöll Lüüh hönn Lääve beij di Anschlääch vorloore hand, ävver öt weed va onjeväär 2600 jesproche. Völl wääde ni jevonge wääde. Am vreuje Morje, öt woch jenau öm 8:46 Uhr, raasde dr Fluch AA-11 en dr Nordturm van öt World Treid Centr ä New York. Öm 9:03 troff öt zweide Fluchzeuch, Fluch UA-175, dr Südturm. Ä Washington troff dr Fluch AA-77 öt Pentajon. Öm 10:03 raasde UA-93 en ö Veld beij Pittsburch. Mo ka sisch vörstelle, dat d 2 Türm van öt World Treid Centr direkt brannte. Watt kenne erwaad hot, passeerde öm 10:28 Uhr. Dr Nordturm stürzde enn. Öt duurde bes 17:20, eeh och dr zweide Turm zsammebroch. Dat Fluchzeuch, dat öt Pentajon troff, ress en drei Jebäudedeeler ö su jruuß Louch, dat ee Huuß janz zsammebroch. Zo di Zitt woch dr Fluch UA-93 at entfüührt, un öt weed ajenomme, dat dä öt Wisse Huuß treffe


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dat Beld Vröstöck em Jröne stammt van dr französische Mooler Édouard Manet. Hä mohlde dat em Joohr 1863. Hü hängt öt em Musée d'Orsay ä Paris. Manet vorsood, dat Beld em Joohr 1863 vöör ön Ausställung dr Pariser Salon a z beene. Dat Motiv, ön nackde Vrau tösche 2 bekleede Männer, woch ävver ön Vreschheed en d Oohre van d damalije Zitt un d Usssteller leende öt aav. Sujett passeerde ävver net mä Manet. Och anger Mooler woode zöröck j wesse. Dova ervoor Napoleon III. un hä entscheed, dat all di Belder, di di anger Musee aavjelehnt hodde, en dr Salon des Refusés gezeechd wääde sollte. Öt Volk koom kikke, völl laade, völl reechde sisch sujar dorövver op. Dat Beld zeecht Manets Broohr Eujin un singe spiidere Schwojer Ferdinand Leenhoff. Di Vrau vööre em Beld es Louise Meuran. Dat Beld solld an sisch Dr Vlotte Viirer heeche, watt erklärt, watt do jemoold wood. Övver Manet un öt Beld


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Eurotransplant es ön Orjanisatiun, di em Joohr 1967 va Jon van Rood jejründ wood. Se had d Opjaav, vöör d Vorteilung va Orjane z sorje, di zur Transplantatiun a stönd. Zo d Länder, di ajeschlooße send jehüüre Dütschland, Belgien, Luxemburg, Niederlande, Österreich, Slowenie un Kroatie. All Krankehüüser weede informeert, subald ö Orjan zur Vorfüjung steeht. Su hat Eurotransplant tösche 1967 un 2007 vöör 122.000 Lüüh orjane vormeddeld. Eurotransplant


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) El-Qaeda es ö Nätzwerk va Terroriste, di a völl Ställe op d Welt Anschlääch usjevüürd hand. Am bekanndste send di Attentate op öt World Treid Centr un öt Pentajon, d Anschlääch vam 11. September 2001. Dobeij storve onjeväär 2600 Mänsche. Öt wood vreuer dova jesproche, dat Osama Bin Laden d Orjanisatiun leite däng. Hüü z Daachs jlöövd moch dat net mi. El Qaeda hat ön eeje Dünamik entwäggelt, di kenne enkele Chef mi nüüdisch hat. Völl enkele Jruppe sollte onger dä Naam zsammejefasst wääde. Dat Jeld, dat jebrudd weed, stammt döck us dr Handel met Droje. Ävver och öt Jäld van Osama Bin-Laden, dat send onjeväär 300 Milliun Dollar, steeht d Orjanisatiun zor Verfüjung. Aajevange hat dat domet, dat d Russe no Afjanistan koome. Öt entwäggelde sisch önö Weerstand jäje di Soldate. Dozo jehood Osama Bin-Laden, da vorsoot, us Pakistan öruss, Afjanistan vrei z kriie. Langsam woss dä Weerstand jäje anger Natiune. Dozo jehoote och d USA. Öm di Ziile z erreiche, vong el-Qaeda a, Anschlääch z vorübe. Dozo jehüüre: Vorsoode Anschlaach op öt World Treide Centr


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dwight "Ike" David Eisenhower (* 14. Oktober 1890 ä Denison (Texas); † 28. Määz 1969 ä Washington D.C.) woch tösche 1953 un 1961 dr 34. Präsident van d USA. Ike, op Ripuaresch sprecht mo dat Aik us, önö Amerikaner dütscher Herkonft, wood als dreides Kengk va David Jacob Eisenhower un Ida Elizabeth Stover ä Denison jeboore. Am 11. Juli 1916 hiirode hä öt Mamie Geneva Doud (1896 - 1979). Met hör kräät hä 2 Kenger, wobei e at vrüsch storv. Am 14. Juni 1911 troon hä öt Militär beij un jäng no d Militärakademi va West Point. Di schloss hä 1915 met Ärfolsch aav. Donoo klomm hä en d Räng van öt Militär hüüdr und wood 1917 Käptn. Bes 1941 reichde öt zm Stapschef van d 3. US-Armee un Aik wood sujar Brijadejeneral. Em 2. Weltkresch jäng dä Opstiich wiir. Hä wood önö Viir-Stääre-Jeneral un woch sujar vöör dr D-Dei, d Invasiun en d Normandi, zoständich. No dr Kresch övvernomm hä dat Amt als Militärjuverneur van d US-Soldate en öt besätzde Dütschland. Wi öt völl Amerikaner jäng,


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) John Adams (* 30. Oktober 1735 ä Braintree (Massachusetts); † 4. Juli 1826 ä Quincy) woch dr ischte Vizepräsident un dr 2. Präsident van d USA. John woch dr Sohn van önö Imijrant us Ängland. Vorhiirod woch hä met Abigail Smith. No ö Studium ä Harvard wood hä Räätsvordriiner aver hä schreev och Bösch. Watt opvällt es, dat Adams kenn Zäng mi hodd. Dörch öt Piife hat hä di all vorloore. Dö hä kee Jebess draare woohl, hodde völl Lüüh Schwirichkeete, häm z vorstooh. Dozo koom, dat hä och onger Depressiune lett. Adams ongerstödzde dr Zosammeschloss van 13 damols existeerende Kolonie un maade Washington dr Övvichte van öt Militär. Öne Deel van dr Text van d Onavhängkeetserklärung stammt och va häm. Adams werkde och an d Verfassung van dr Staat Massachusetts met. Beij d Präsidentewaahle va 1796 besiichde hä Thomas Jefferson on wood dr Nachfoljer va George Washington. Adams hod öt net eefach. Se maade öt häm ärch schwoch un hänger d Kulisse wood jäje häm jemängelt un mo kann sisch vörstelle, dat hä no di 4


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Ecser es e Dörb_em Kriiß Pesht en Unnjann en de Nöhde fon Budapesht. Dä unnjarrėsche Name Ecser shpresh mer äänlesch wi Ätshär [ˈɛʧɛr] (IPA). Dat Dörp hät och noch enne slovaakėsche Name, dä eß Ečer, un et lääve och en Minderhëijt fun Slovaake doh. Ecser lidd_en södoßte fon Budapesht, noh bem engernazjonaale Flochhave Ferihegy. En de Nohberschaff sen de Ööt Maglód, Vecsés, Gyömrő, un Üllő. De Outobahn M0 löüf en de Nöhde fom Dörp laanß. Et litt och aan de Iisebahn 120a, di Budapest un Újszász un Szolnok fobengk. Et eezte jeschrevve Zöüshnėß fon Ecser eß fom 15. Dezämmbo 1315, ävver dat Dörp johv_et alld_aff 896, woh de Unjann en dämm Landt aankohme, woh se hügk noch am lääve sėn. Mer ferzallt sesch e Lejënndt, donoh hät dä Jroß_Prėnz Árpád fon de unnjarresche Shtämm dämm Oot sėnge Name jebraat. Wi hä nämmlesch noh dämm Name fun däm Plaz frohchte, wo hä sesh jraad_enß förr_en Raßß nidderjeloohße hat, do kunnte emm de Ëijnhëijmesche Bewonner dä nit fozälle. Drömm saat hä zo inne: „Doot dä Plaaz noh dämm Ëijscheboum nänne, dä hee shtäijt.“ Op Onnjarresch hëis_en Ëijsh cser.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) William Jefferson „Bill“ Clinton (* 19. Aujust 1946 ä Hope en dr Bundesstaat Arkansas woch va 1993 bes 2001 dr 42. Präsident van d USA. Hä, ö Metgled van d Demokratische Partei, es dr Nachvoljer va George H. W. Bush un dr Vörjänger va George W. Bush. Bill es seid 1975 met öt Hillary Clinton vorhiirod. Chelsea heecht sing Doohter. Hä besood d Huchschüll ä Georgetown un liirde Weetschaftwesseschafte un jäng dono vöör 1 Joohr no oxford ä Ängland. 1973 maade hä singe Avschloss an d Yale-Universität. Do liirde hä öt Hillary kenne. En di Zitt vong hä ä, sisch politisch z bötätije. 1976 wood Bill Justizminester un zwei Joohr spiidr Juverneur va Arkanas, ö Amt, dat hä met 1 Ongerbrächung bes 1992 bökleede. En dat Joohr entscheed hä sisch vöör öt Amt als Präsident z kandideere. Beij d Waahle vam 3. November 1992 fluppde öt Clinton 43 % van d Stemme z kriije. Domet schlooch hä singe Vörjänger George H. W. Bush, dä mä 38 % ärheld. Clinton kömmerde sisch völl öm d Ennepolitik van d


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) George Herbert Walker Bush (* 12. Juni 1924 ä Milton (Massachusetts) – 30. Novemmber 2018) woch tösche 1989 un 1993 dr 41. Präsident van d USA. Hä es dr Papp va George W. Bush. Georges Famelesch, op Ripuaresch heecht dä dann Schosch, söll op dütsche Usswanderer zröckjo, Lüüh, di van önö Burehoff ä Norddütschland koome. Hä besoot d Phillips-Huchschüll un jäng kott dono no d Marine. Em 2. Weltkresch wood hä Marinepilot un vordeende sisch önö Hoof Orde. Als wärm Vreede en d Welt koom, studiirde hä an d Yale-University, watt moch Jeil-Juniversiti ussprecht. Am 6. Januar 1945 hiirode hä Barbara Pierce un kräät met hör 6 Kenger. George vordeende met Öl önö Hoof Jeld. 1962 wood hä dr Vörsetzende van d Republikanesche Partei, steech doren op, wood 1966 Avjeordnete van dr Bezirk Juston em Repräsentantehuus un widderhollde dat 1968. Tösche 1971 un 1971 woch hä Botschafter beij d UN un övvernomm zosätzlich noch Hömmele anger Ämtr ä Politik un Weetschaf. George wood 1980 a Ronald Reagans Sii Vize-Präsident van d USA. 4 Joohr spiidr, em Joohr


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) James Monroe (* 28. Aprel 1758 ä Westmoreland County (Virginia); † 4. Juli 1831 ä New York City woch tösche 1817 un 1825 dr 5. Präsident van d USA. Monroe studiirde Räät, mood dat Studium ävver dörch dr Unavhängichkeetskresch ongerbräche. Hä schloss sisch d Republikanische Partei a un bövrönde sisch met Thomas Jefferson. Tösche 1794 un 1796 woch hä Jesandte ä Paris. 3 Joohr spiidr wood Monroe Juverneur va Virginia. Singe jrüützde politische Ärfolch errong hä 1803 als hä ä Paris d Onavhängichkeet va Louisana ushandelnde. 1814 wood hä Menester vöör dr Kresch. Dat wood nüüdisch, denn d USA un Ängland kämpfde jäjenee. 1816 jewonn Monroe d Präsidentschaftswaahle un troon 1817 si Amt a. D Waahlärfolsch widderhollde hä 1820. En Monroes Amtszitt veele ö paar wischtije Denge. Spanie koovde Florida un Missuri troon d Uniun beij. Dä Staat wood vreij va Sklave. Am 3. Määz 1825 övverjoov Monroe si Amt an John Quincy Adams. Hä storv am 4. Juli 1831 ä New York. Öt Lääve va James Monroe - ä Änglesch Lėß met_de USA ier Prëssidënte George


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Ronald Wilson Reagan (* 6. Februar 1911 ä Tampico, Illinois; † 5. Juni 2004) woch tösche 1981 un 1989 dr 40. Präsident van d USA. Hä woch dr Nachfoljer va Jimmy Carter un wood spiir va George W. Bush aavjelößt. Jlichzittich woch hä a paar Joohr lang Juverneur va Kalifornie un önö vreuere Schauspeller. Sing Äldere woore Jack un Nelle Reagan. Hö woch öt 2. Kengk en ön ärm Famelesch. At en d Schöll vang hä met öt Schauspellere a. Si ischte Jeld vordeente hä als Sprächer em Radio. Hä sproch dobeij övver Sport, wobeij hä völl övver Beißball saare kutt. Uss si vreuer Hobbi, öt Schauspellere maade hä önö Beroff. Vöör d Felmindustri driinde hä seid 1937 övver 50 Felme. Tösche 1940 un 1948 woch hä met Jane Wyman vorhiirod, leed sisch ävver scheede un hiirode 1952 Nancy Robbins. Em Alder va 54 Joohr leed hä sisch zm Juverneur va Kalifornie wäähle. Öt gelong häm, Kalifornies Scholde aav z bouwe un d Jesetze övver öt Wasser a z paaße. Ön zweide Waahl fluppte. Hä woch jott


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) James Earl "Jimmy" Carter Jr. (* 1. Oktober 1924 ä Plains äm Staat Georgia) woch tösche 1977 un 1981 dr 39. Präsident van d USA. Hä jehood d Demokrate a un woch dr Nachfoljer va Gerald Ford. Aavjelöst wood hä va Ronald Reagan. Hä woch öt Kengkva James Earl Carter un sing Vrau Bessi Lillian Gordy. 1946 hiirode hä öt Rosalynn Smith. Sing ischde Joohre vorbraat hä beij d Marine op vorschiidene Scheffe. Knöpp hodd hä dörch Äädnöss un Boomwoll, di sing Famelesch abouwde Jimmy had 3 Sööhn, Chio, Jeff un Jack u nenn Doohter, öt Amy. 1960 jehood hä zm Senat va Georgia un kandideerde 1966 vöör dr Juverneursposte watt ävver net fluppde. Isch 1970 hodd hä Ärfolsch. Als kleng Sensatiun wood sing Ästellung bökannd, dat en Amerika d Zitt van d Rassetrennung vorbeij es. No d Watergate-Affäre und r Bruddel däm Richard Nixon un Gerald Ford hängerlosse hodde woch öt vöör Jimmy Carter net schwoch, sisch wäähle z losse. En d Ussepolitik wooch dr Vredensschluss va Kämp David em Joohr 1978 tösche Israel un Äjypte


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) D Lewinsky-Affäre ömschriivd ä Küddelche, dat dr vreuere Präsident van d USA Bill Clinton met ö Deenstmäddche em Wisse Huuß jehadd hodd. D 22-Jööhrije Vrau Monica Lewinsky weerkde ön Zitt lang em Wisse Huuß. Bill Clinton hodd d ischde Zitt aavjesträdde, jät met hör jehadd z ha. Dat Janze eskaleerde ösu witt, dat d Oppositiun en d USA vorsood, dr Präsident sujar aav z sätze. Dat fluppde ävver net. Watt d Ziidunge schreeve


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Leonel Antonio Fernández Reyna (* 26. Dezember 1953 ä Santo Domingo) es dr Präsident van d Dominikanische Republek. Als Kengk va José Antonio Fernández-Collado un Yolanda Reyna-Romero wandernde hä en d USA uss, besood d Schüll ä New York un jäng spiir wärm no d Demokratische Republek. Dabeij liirde hä d spanische Vüührer Juan Bosch kenne, met däm hä zsamme d PLD jründe. Hä klomm en d Hirarschi van d Partei emmer hüüdr un kandeerde 1994 vöör öt Amt als Vizepräsident van d Republek. 2 Joohr spiidr fluppde öt sujar, Präsident z wääde. Dat Amt bökleed hä seid di Zitt. Am 16 Mai 2008 wood hä vöör ön 3. Amtszitt jewäählt. Övver Leonel Antonio Fernández Reyna


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) En dr Staat Kuwait joov öt am 17. Mai 2008 Waahle. Stämme dorfe 360.000 Lüüh aavjeävve. 275 Kandidate kämpfde öm di 50 Mandate. Doronger woore 27 Vraue. Nüüdisch woode di vörjetrocke Waahle do öt Krach en di ald Rejiirung jejovve hod. No Uszällung van d meetste Stemme erjitt sisch foljend Ärjebnis:


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Millard Fillmore (* 7. Januar 1800 ä Cayuga County em Staat New York; † 8. Määz 1874 ä Buffalo, N.Y.) woch tösche dr 10. Juli 1850 un dr 4. Määz 1853 dr 13. Präsident van d USA. Hä woch dr Vize-Präsident va Zachary Taylor. Als dä storv, wood hä dr neue Präsident. Ä sing Amtszitt joov öt mä a paar wichtije Ereichnisse. Dozo jehood d Expeditiun van Matthew C. Perry, di vöör d Öffnung va Japan sorje solld. Dr Kompromess va 1850 woch dat anger wichtich Ereichness. Domet solld sescher gestalld wääde, dat d jrüüßer jewoode USA zsamme jehalde wääde kutt. Öt es övverlävvert, dat Filmore ärch op sing Jesondheed jekekke hat. Hä drunk kenne Schabau un hat ni jepeffe. Fillmore op d Siije van öt Wisse Huuß - Englisch Lėß met_de USA ier Prëssidënte George Washington | John Adams | Thomas Jefferson | James Madison | James Monroe | John Quincy Adams | Andrew Jackson | Martin Van Buren | William Henry Harrison | John Tyler | James K. Polk | Zachary Taylor | Millard Fillmore


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Franklin Pierce (* 23. November 1804 ä Hillsboro en dr Staat New Hampshire; † 8. Oktober 1869 ä Concord) woch tösche dr 4. Määz 1853 un dr 4. Määz 1857 dr 14. Präsident van d USA. Dr studiirde Räätsvordriiner woch tösche 1829 un 1833 ö Metgledd van öt Staatsparlament. Spiir steech hä en öt Repräsentantehuus un dann en dr Senat op. No n Ongerbrächung kandideerde hä 1852 zm Präsident. 2 Mond bevöör hä si Amt aatroon, storv singe Sohn beij önö Onvall. Dat vüürde dozo dat hä öt Suffe avang un d Nerve at kapott hod, i hä övverhaupt loßlääje kutt. Pierce hod Depressiune un hong an d Flasch. Pierce stärkde d Positiun van d USA. Hä koovde mi Land dozo. Dat woch jott vöör d Weetschaf. Si Vorhalde sorchde dovöör dat dr Bürjerkresch nöher koom. Em Joohr 1869 storv hä. Sing Lävver wooch kapott. Sii Lääve, beschrävve vam Wisse Huuß Lėß met_de USA ier Prëssidënte George Washington | John Adams | Thomas Jefferson | James Madison | James Monroe | John Quincy Adams | Andrew Jackson


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Zachary Taylor (* 24. November 1784 ä Barboursville en dr Staat Virginia; † 9. Juli 1850 ä Washington (D.C.)) woch vam 4. Määz 1849 bes zm 9. Juli 1850 dr 12. Präsident van d USA un önö bekannde Jeneral. Hä, önö ußjebelde Soldat kämpfde em Kresch va 1812 un beij Kämpfe, di zm Kresch met Mexiko vührde. 1848 wood hä als Präsidentschaftskandidaat opjestalld un kutt jewänne. Hä, önö Südstaatlr un Besetzer va Sklave, storv övverraschend am 9. Juli 1850. Öt kann a jenomme wääde, dat hä an ön Lävensmeddelevorjeftung storv. Z völl Keesche un kald Zdrenke hodde vöör Dörchvall jesorcht. Dozo koom Bräche un Fiibr. Si Lääve Lėß met_de USA ier Prëssidënte George Washington | John Adams | Thomas Jefferson | James Madison | James Monroe | John Quincy Adams | Andrew Jackson | Martin Van Buren | William Henry Harrison | John Tyler | James K. Polk | Zachary Taylor | Millard Fillmore | Franklin Pierce | James Buchanan | Abraham Lincoln | Andrew Johnson | Ulysses S. Grant | Rutherford B. Hayes | James A.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) John Tyler (* 29. Määz 1790 ä Charles City County, Virginia; † 18. Januar 1862 ä Richmond, Virginia) woch tösche dr 6. April 1841 un dr 4. Määz 1845 dr 10. Präsident van d USA. John koom us ön rische Buureschfamelesch un woch önö Räätsvordriiner. Hä woch at dr Vize va William Henry Harrison. Als dä storv röckde hä op un wood Präsident. Dat woch öt ischte mol, dat ösu jätt en d USA passerd woch. Als John sisch jäje ön Nationalbank usssproch, worp häm sing enge Partei, d Whigs, öruss un hä wand sich d Demokrate zo. Spiir maade hä sujar dr bekannde Südstaate-Demokrat Calhoun zm Usseminester. Ä sing Zitt veel d Eenijung tösche d USA un Ängland övver d Jrenz tösche dr Staat Maine un Kanada. Am 4. Määz 1845troff häm dr Schlaach un hä storv. Sii Lääve Lėß met_de USA ier Prëssidënte George Washington | John Adams | Thomas Jefferson | James Madison | James Monroe | John Quincy Adams | Andrew Jackson | Martin Van Buren | William Henry Harrison | John Tyler


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Martin Van Buren (* 5. Dezember 1782 ä Kinderhook (New York); † 24. Juli 1862 en d selbe Stadt) woch tösche dr 4. Määz 1837 un dr 4. Määz 1841 dr 8. Präsident van d USA. Van Buren stammde us ön Famelesch, di us Holland äjewandert woch. Martin wooch önö Räätsvordriiner. Em Joohr 1812 wood hä Senator va New York un ö Metgledd van dr hüüxde Jerichtshoff. 1821 fluppde dr Sprong en dr US-Senat, 1829 wood hä dr Ussemenestr va Andrew Jackson, en sing zweide Amtszitt sujar Vize-Präsident. 1836 kandideerde hä vöör öt Amt als Präsident. 1837 troon hä si Amt a. Hä maade ö jodd Wärk ävver d Weetschaf jäng öt net jodd un hä wood ke zweide Moll jewäähld. Hä vorloor 1940 jäje William Henry Harrison Si Lääve, beschrävve vam Wisse Huuß Lėß met_de USA ier Prëssidënte George Washington | John Adams | Thomas Jefferson | James Madison | James Monroe | John Quincy Adams | Andrew Jackson | Martin Van Buren | William Henry Harrison | John Tyler | James K. Polk | Zachary


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) D Biodiversitäts-Konventiun, op Huchdütsch weed von d Biodiversitäts-Konvention jesproche, es önö van ön UN-Ongergrupp erstallde Vortrach zo d Ömwelt. 190 Länder send di Konveniun beijjetrööne, 168 hand dä Vortrach ongerschrävve. Dr Schotz van d jruuße Zaahl va Zoote en d Natur Öt Notze van di Zoote vöör d Mensche Watt mo doruss maache kann Em Enkele heecht dat, dat di völl Zoote opjeliißt wääde un övverwacht wääde mösse, dä Schotz moss sescher jestalld wääde un d Wesseschaf moss zsammewerke, öm di Ziihle möjelichst flott öm z setze. Jetroffe weed sisch ävver net mä doröm. Och d Finanze mösse sescher jestalld wääde. Alle 2 Joohr treffe sisch d beijetroone Länder. Em Mai 2008 woch dat 9. Treffe, desmol ä Bonn. D Konventiunstext ä Dütsch


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Andrew Jackson (* 15. Määz 1767 en d Waxhaw Siedlung, dat litt tösche d Staate North Carolina un South Carolina; † 8. Juni 1845 en d Nööde va Nashville, Tennessee) woch tösche 1829 un 1837 dr 7. Präsident van d USA. Hä woch dr Jründer van d Demokratische Partei en d USA. Hä woch öt Kengk van dr Alde Andrew Jackson un sing Vrau Lisbeth, di s all öt Betti nannte. Di woore us Irland en d USA jekomme. Andrew werkde seid si 16. Lävensjoohr als Räätsvordriener. Ä Tennesse maade hä su jooh Werk, dat hä bald en d Vorsammlung koom, di d Vorfassung va Tennessee opstald. 1798 wood hä Richtr an öt övvichte Jericht. En di Zitt kräät hä Kniiß met dr Präsident van d USA Thomas Jefferson. Dat jäng ösu doll zo, dat hä sisch ön Zitt lang us d Politik zörocktrock un op singe Buurehoff zöröckjäng. Do passeerde jät. Beij ö Duell wood hä schwoch vorlätzt, 2 Räbbe woode kapott jeschooße, si Häzz bo jetroffe. 1812 wood hä dr Chef van d Milizze va


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Francisco Javier López Peña (* 30. Mai 1958 ä Galdakao (Vizcaya) – dat litt en d Nööde va Bilbao - es önö Führer van d baskische ETA, ön Ongerjrondorjanisatiun, di d Onavhängichkeet van öt Baskeland dörchsätze well. Dä 49 jöhrije Francisco es och onger d Naam "Bartolo", "Zulos", "Pierre" un "Marcel" opjetaucht. Hä läävde ön lang Zitt em Ongerjrond, ö Joohr soll hä och ä Kuba ongerjetaucht se. Sescher es, dat Francisco beij d Vorhandlunge tösche d ETA un dr spanesche Menesterpräsident Zapatero dobeij woch. Als no önö Anschlach em Dezember 2006 d Vorhandlunge ongerbroche woode, soll Francisco em Juli 2007 öt äng van d Wafferou ajeordnet ha. Seid onjeväär 2006 soll hä dr Kopp van d ETA see. Am 20. Mai 2008 wood hä en ä Bordeaux van d Polisse vassjenomme. Jätt over Francisco Javier López Peña


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Micheil Saakaschwili * 21. Dezember 1967 ä Tiflis) es önö jeorjische Politiker un seid 2004 dr Präsident van öt Land. Hä wood als äldstes va 3 Sööhn va singe Papp Nikolos Saakaschwili un sing Mamm Guili Alsania. Micheil studiirde Räät ä Kiew. 1992 werkde hä ön Zitt lang ä Norweje un spezialiseerde sich dono op ät Räät va Minderheete. 1994 trock hä en d USA wo hä ä Washington singe Doktor maade. Saakaschwili es met d Holländerin Sandra Roelofs vorhiirod un hat 2 Kenger. Hä sprech 4 Sproche. 1995 troon hä en d Politik va Jeorjie en un hä wood Avjeordnete en öt jeorjische Parlament. Och do klomm hä hüüder bes hä 2000 Vizepräsident van d Parlamentsvorsammlung van dr Europarood wood. Tösche 2000 un September 2001 woch Saakaschwili Justizmenester va Jeorjie. Dat Jlöck häld ävver net lang a. En d Medde va 2001 jreff hä anger Menestere a un kutt bewiise, dat seij jeschmiird woode wore. Dat joov ösu völl Kniiß, dat hä zöröck troon. 2002 wood hä Vörsetzende van öt Böndnis „Tiflis oohne Schewardnatse“, dä damols


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Richard Milhous Nixon (* 9. Januar 1913 ä Yorba Linda, Kalifornie; † 22. Aprel 1994 in New York) woch önö Politiker us d USA. Hä jehood d Republikaner a un woch dr 37. Präsident däm öt Land hod. Völl Lüüh weed Nixon dörch dr Wotergeit-Skandal em Jedächtnes bliive. Richard woch öt Kengk va Francis Anthony ("Frank") und Hannah Milhous Nixon. D Mann stammde us Dütschland. Hä wood sträng no d Rejele van d Kwäkr ertrocke. Dat heecht: Keine Schabau, och kee Biirche, kee Spelle, kee Danze un och kee Schubbe. Richard hod noch 4 Brööch (Harold, Arthur, Donald un Edward), va dönö Harold em Aldr va 4 Joohr jestorve woch. Nixon studdirde Räät. Singe Droom, ön Stell beij en van d beitste Kanzleie ä New York z kriie, fluppde net. Hä werkde mä en ö kleng Büro ä Kalifornie, dat önö Vreund jehood. Dobeij liirde hä sing spiidere Vrau Pat kenne. S hiirode am 21. Juni 1940. Em Zweide Weltkresch woch hä beij d Marine. Do liirde hä och singe spiidere Ussemenestr William P.Rogers känne. 1946 wood


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Gerald Rudolph Ford, Jr. (* 14. Juli 1913 ä Omaha, Nebraska; † 26. Dezember 2006 ä Rancho Mirage, Kalifornie, woch tösche 1974 un 1977 dr 38. Präsident van d USA. Geralds Papp hosch Leslie Lynch King, Jr. Als sing Äldere sisch scheede leete un sing Mamm neu hiirode, kräät hä dr Naam va singe neue Papp, dä Gerald Rudolff Ford hosch. Hä studiirde Räät an d Uni va Jeil. 1936 werkde hä en dr Jellowstoonpark als Oppaaßer. Em Zweide Weltkresch woch hä beij d Marine. 24 Joohr lang, dat heecht va 1949 bes [1973 woch Ford ö Metjledd van öt Repräsentantehuuß. No d Ärmordung va Kennedy vorsoot hä en ön Jrupp öruss z kriie, wat do passeerd woch. Als dr Vize va Richard Nixon, Spiro Agnew zöröck troon, wood hä dr neue zweide Mann. No dr Wotergeit-Skandal un dr Röcktrett va Nixon övvernomm hä dat Amt un woch tösche 1974 un 197 dr 38. Präsident. En sing Amtszitt jäng öt d Weetschaf net jott. D Inflatiun maade d Amis zu schaffe, denn öt Jeld jäng en öt


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Öt U-Boot Nr. 361 woch ö U-Boot us China. Öt wood en d 60er Joohre jebouwd, woch 76 m lang un hod 8 Torpedos em Sack. Beij ö Manöver am 16. Aprel 2003 hod öt Probleme. Dobeij storve 70 Lüüh. Seij woode vorjeft. övver öt Onjlöck


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Ismail Haniyya ( 1962 / 1963 en ö Flüchtlingslajer en dr Jazastriif; 31. Juli 2024 en Teheran. Hä woch dr Menesterpräsident en d Autonomijebiite van d Palästinenser. Hä es önö Hamas-Vührer. Sing Äldere moote em Joohr 1948 en ö Lajer beij Jasa vleehe, wo hä opwuss. Hä studiirde ä Jasa arabische Böch. Dobeij kräät hä Kontakt zu do Onavhängigkeetsbewejung. 1987 un 1988 sooß hä wäje d Intifada zweimol hänger spanische Jardinge. 1989 widderhollde sisch dat. Hä solld vöör 3 Joohr en öt Jevängnes, wood ävver no dr Libanon aavjeschoobe. 1996 koom hä zröck un steech en d Spetz van d Hamas op. Hä vortreend d Vörstellung, dat Israel bestoh darf, wenn öt sich op d Jrenze va 1967 zöröcktreckt. Usserdäm sollte d Palästinenser dat Räät ha, en hön Heemat zröck zu jo. Em Joohr 2006 wood hä Menesterpräsident. Am 15. Juni 2007 wood hä van dr Präsident Mahmud Abbas aavjesatze. Jätt övver Haniyyas beij d Tagesschau


Schmiier säät mer em Volleks_Monnd für de Pollizëi. Dat Wort kütt oss em Rotwelsche un is bis hück jeleufėsch. Man säät Schmiier, weil dä Pollizëi immer un överall „Schmiere stonn“ muss.


Et Millowitsch eß e Tiater en Kölle aan de Öchener Shtrooß nit wigk fom Ruddolfplaz. Singe Name es enne Famillijenaam, un dänne jehüüerd_et och. Em Millowitsch weede miihtß löstije Shtöck op Kölsch un äänlėsch jeshpellt, ävver et tredde och diverse Bänds uß dä Jäjend op, un Kinno han se do orr_ald jemaat. Et hät Plaz för övver 380 Minsche. Kaate kritt mer schlääsch, ävver me moß bloß zwesche knap 20 un 24 Euros berappe. Millowitsch-Tijater et Volkstheater Millowitsch (op dütsch)


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Platt säät mer en de Houpsaach em dütsche, em Norde un en der Medde, em nederländėsche, em fläämesche, em limborjėsche, en dä friisėsche, un en fowandte Shprooche'röüm för de ëijnhëijmesche, lokaale Shprooche, Diajläkte, ov Streektaalen. Dat iss en zimmlijje Fillfalt fon Jermaanėsche Shprooche, di fom aahle Oßßpreußesche beß noh'm Seeländėsche bahl fufzeenhondert Killomeeter fun Oßß noh Wëßß un fon henger de dänesche Jrenß beß nohm Tüürėngerwald un aan de Muusel un de Saa öm de fönnefhonndert Killomeeter fun Nocht noh Sööd ömfaß. En der Nederläng un em nit-franzüüseschproochijje Belljie saare se plat för alle Dijaläk, odder Streektaale, die nit et standaatmääßejje Nederlängsch sin, ejaal wat, also de Nederfänkėsche Shprooche, de Nedersakßėshe Shprooche, de Wëßß Friisesche Shprooche. Doh donn de Minsche „plat praate“ odder „plat praote“ — dat es et sëllve, wie wäm mier Platt kalle odder Platt schwaade, odder och wann se em Norde in Dütschland „Platt snake“ don. En Holland, em Limborjesche un och en Flandere hëijße de ëijnzel Shprooche öff noh ierem Oot oder enne Jääjend, esu wi et Frysk, et Groningsch, et Klefs, et Limburgs odder Limburgs Plat, et Jömelejer Plat. Em Norde


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Pochtojal wohr fůn Aanfang 2002 beim Euro-Jëld dobei. De Euro Mönze uß Pochtojal sen beß jäz nur nohm eetze Desain fům Euro op der Maat jekůmme, un de Pochtojeese han_er och e paa Jedëngkmönze eruß jebraat. De Euros uß alle Länder, di_j_en han, sen op ëijn Sigk all ejaal. Dė ejaale Sigk eß beschrevve bei de Euro Mönze. De Euro Mönze uß Pochtojal han drëij ongerscheedlijje Jeshtaltonge för de drëij Jroppe noh de Mönze ier Wääte. Se sin ävver zemmlėsh äänlėsh, indämm datt se all Sijelle fůn älldere pochtůjiisėsche Künninge drop afjebelldt han, en ennem Kriiß uß sibbe Fëßtonge un fönnef Wapeshellder med Sėlver Mönze un dat Woot „Pochtůjall“. Dat eß all äänlesh met dämm, wat mer op däm Wappe fůn Pochtůjall un op dä Faan fůn Pochtůjall beloore kann. Och dobei sen de EU ier 12 Shtääne, un dat Johr wann_se jeprääsch wode sin. Dä Vitor Manuel Fernandes dos Santos hät di Dėnger ėntworrpe. Uß Portůjal jidd_et bloß Jedëngkmönze met 2 € Wäät. de Zentraalbank fůn de EU övver de pochtojeesesche Euromönze Banco de Portugal de Zëntralbangk fun Portůjal) (op portůjiisesch) de Euro-Enfomazjon Websigge övver


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) De Nederläng wohre fůn Aanfang 2002 beim Euro-Jëld dobei. De Euro Mönze uß de Nederläng sen beß jäz nur nohm eetze Desain fům Euro op der Maat jekůmme, un de Holländer han_er och e paa Jedëngkmönze eruß jebraat, ävver nur ëijn di_j_en der Euro Zohn ußerhallef fon de Nederläng och föt_t Bezahle douch. En Holland un Finnland wääde zigg_em Septämbo 2004 këij nöüj 1-Cent-Shtökker un 2-Cent-Shtökker mih jemaat. Zwa kam_mer se noch bruche, ävver en der miihzte Ladejeschäffte krit mer se nit mih eruß, un wat mer ėnnßjesammp zo bezahle hät, weed_op der nöhßte 5-Cent-Bedraach jerůndt. Ëijnzel Priise könne ävver dorjouß noch met kromme Cent-Bedrääsh jemaat sėn, un wä met Plaßtikjëlld odo Baajëldloßß bėzaahle well, dä zahlt alß der akkoraate Bedraach. De Euros uß alle Länder, di_j_en han, sen op ëijn Sigk all ejaal. Dė ejaale Sigk eß beschrevve bei de Euro Mönze. De Euro_Mönze uß de Nederläng han zwëij ongerscheedlijje Jeshtaltonge, ëijn för de Zënt_Wääte un en annder för de Euro_Wääte. Se sin ävver zemmlėsh äänlėsh, indämm datt se all et Künnejėn Beatrix fůn Nederland|Beatrix, de Künnejėn fůn de Nederläng, em Proffihl, met de Oure


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) De Windows Glyph List 4, fö jewööhnlesch affjekööz als WGL4, di nënnt mer och der Pan europäjėsche Zëijschesaz. Dat eß en Sammlong uß 652 Zëijsche, di fon de nöüjßte Bedriifsüsteme fun dä Ferrma Microsoft komme solle, un em Unicode dren sėn. Der Senn dohenger eß, en Rėschschnuur ze jëvve för dė Lück un Fėrrme, di Schreffte bou, wo mer de natörlėshe Shprooche fun Europpa med opschriive kann. Fö allem jeijd et do bëij öm Schreffte, di j e Zëijsche, odder enne Jlühf, fon mööshlėshß jeedem Schreffzëijshe uß alle Shprooche han. Schreffte, di dat han, künne fun sesch saare, dat se WGL4-kompatiibel sen, un mer kann domet reschne, dat se met ene jroße Aanzahl Projramme zosamme shpelle. Zick 2004 sen de WGL4 Zëijshe de ëijnzėjje wo fon sescher sėnn soll, dat se met dä nöüjere Väsjohne fun de Microsoft Windows. Mansh Unicode Zëijshe maach et nit jävve om neu inshtallėete Standaad-Windows-9x — zemm Bëijshpell Ameenėsch un Je'orrjėsche — odder op Stanndatt-Linux — zemm Bëijshpell en Indėsche Devanajari — odder op Windows-XP — zemm Bëijshpell Ättijoopėsch odder de Ruuneschreff — ävver de Europäjėsche WGL4 Jlüfe sen op alle


Anna-Maria Ravnopolska-Dean (Анна-Мария Равнополска-Дийн) (* 3. August 1960) eß enne Komponistin und Harfenistin vun Buljarije, jeboore en Sofia. Di Sigge va Anna-Maria Ravnopolska-Dean


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) John Quincy Adams (* 11. Juli 1767 ä Braintree, Mässäschusets; † 23. Februar 1848 ä Washington D. C.) woch tösche dr 4. Määz 1825 un dr 4. Määz 1829 dr 6. Präsident van d USA. Jlischziitich woch hä dr 2. Jong van dr 2. Präsident däm öt Land hod, John Adams. D Präsidentschaft looch su z saare en d Famelie. No ö Studium ä Holland trock öt häm no Amerika] wo hä ä Harword Rääd studiirde. Sing ischte Jröschelcher vordeende hä ä Boston. 1974 vortroon hä si Land als önö Botschaftr ä Portujal, va 1797 a ä Preuße.1802 wood hä en dr Senat va singe Staat Massachusetts jewäählt. Singe Droom, Präsident van d USA z wääde, fluppde en dat Joohr ävver noch net. Hä vorloor d Waahl, joov ävver net op, en d Politik d Trapp öropp z klömme. Em Joohr 1803 wood hä vöör d Föderaliste en dr Senat jewäählt. 6 Mond spiidr joov hä si Amt ävver op. Hä hod Kniiß met sing Partei krääje. Ävver dat Stangk-op-Männche Adams bleed en d Politik, wood Botschaftr


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Öt Duude Meer es önö See tösche dr Staate Israel, Jordanie un öt Westjordanland. Dä Naam bedüüt ösu völl wi „Meer us Salz“. Angere övversetze dat och als „See us Täär“. Dat Duude Meer es onjeväär 600 km² jruuß un litt deeper als dr Meeresspeiel. Jemeiße wood dat ävver eenich es mo so sisch net woode. Öt koome Zahle tösche 396 un 420 Metr öruss. Op jedde Vall es dat d deepste vrei zojängliche Stell, di d Natur hat entstooh losse. S jehüüd zo önö Jraav, da va Afrika kütt un en dat Louch ußläuft. Wä an öt Duude Meer denkt, dä sitt vöör sing Oohre Lüüh em Wasser liihe on sisch z bewääje. Dat litt an dat Salz, dat sisch em Laufe van d Joohre do jesammelt had. Hü z Daachs es en dat Meer jätt wi Brööh, di wi Honich dörch d Häng leuft. D Wesseschaft hat ußjerechnet, dat 33 % Salz en öt Wasser send. Suffe darf mo dat Wasser net. Öt wood vassjestallt, dat dä Wasserspeiel immer mi senkt. Dat litt dora, dat


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dr Reichsdaach steeht ä Berlin. Ä häm es hü z Daachs d Rejiirung onger j braat. Dat Jebäude wood tösche 1884 un 1894 no d Pläne va Paul Wallot jeboud. Hä entstäng em Stiil van d Rennessangß. En jruuße Roll spelld dr Reichsdaach at en d Weimarer Republik, wo öt Parlament van öt Dütsche Reich do taachde. Em Joohr 1933 laate d Nazis em Reichsdaach önö Brand. Dem schoobe s d Kommuniste en d Schoon, ävver spiir kom öruss, dat sei dat woore. Domet woohle s mä hön eje Positiun stärke. Dörch dat Vüür wood önö jruuße Deel kapott jemaad. Dä Rest mood em 2. Weltkreesch dra jlööve. No dr Kreesch looch dat Jebäude zwar em Weste, ävvr ösu nooh an d Muur, da töt komm jebruud wääde kutt, un öt duurde bes 1970, eh öt wärm vornönftisch ussoh. Als Parlament wood öt ävver noch nett jenotzt, do dat jo noch ä Bonn taachde. Jeändert hat sisch dat, iisch als d Muur veel. Entscheede wood am 20. Juni 1991, dat d Rejiirung no Berlin ömtreckt. Va do


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Stojan Župljanin (* 28. September 1951), watt sisch en d serbische Sproch Стојан Жупљанин schriivd, wood ä Maslovar jeboore. Dat litt ä Bosnie-Häzzejovina. Hä woch dr Chef van d bosnische Polisse un weed hü z Daachs als Kreschsvorbrächer jesood. Hä woch en dr Bosnie-Kresch Chef van d Polisse un woch domet och vöör d Jevangenelajere zoständisch. Do vormut weed, dat hä schöldich es, bosnische un kroatische Dörper kapott un d Lüüh ömjebraat z ha, weed hä wäje Mord a janze Volksjruppe jesood. Hä soll sisch a Vorbräche jäje d Menschlichkeet schöldich jemaat ha. Dr internationale Jerichtshoff vöör öt vreuere Jugoslawie van d UN söckt häm. Hä woch önö jooe Vreund va Radovan Karadžić, dä och jesood weed. Am 11. Juni 2008 wood hä va Polisse jeschnappd. Hä held sisch en d Nööde va Beljrad op. Kott dono hand z häm an dr Strafsjerichtshoff afjeschobe. Zupljanin jevange


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) D Kieler Wääch es ön Rejatta, di vöör Sejelscheffe jäddes Joohr ä Kiel stattvängt. Öt es d jrüüdste Voranstaltung, die öt vöör d Scheffe op d Wält jitt. Aajevange hat dat am 23. Juli 1882. Va do a vängt jeddes Joohr ä Kiel de Rejatta statt. Watt vöör di Kieler ävver dozo jehüüd es ön jruuße Kermes un ö Vüürwerk, dat sisch jeweiche hat. D Kermes es öt jrützde Volksvest va Nordddütschland. Ävver d Kieler Wääch hold net mä d Kieler us d Löucher. Och Hömmele Turiste, jeddes Joohr send dat öm d 3 Milliune, wälle sisch dat Spektakel akikke. Watt d Lüüh no Kiel träckt send d Rejattas. D meetste vange an d Schilksee a ävver och dr Wääch an d Förde entlang jehüüd dozo. An di Rejattes nemme öm d 5000 Sejelboote deel, wovan onjeväär 2000 beij Rejattes metmaache. Bekannt un döck em Fernsehe jezeecht weed d Windjammerparaad. Dobeij vaare d jruuße Segelscheffe, doronger döck d Jorch Fock an d Köste vorbeij un zeeje sisch öt Volk, dat met Stative un Kameras alles vasshäld. Jätt


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dat Scheff Princess of the Stars, watt op Ripoarisch Prinzessje van d Stääre heecht, es ön Fäähre, di d Filipino Scheffvaahrtsjesellschaf jehood. Se voor Sträkke tösche d Insele van d Filipine. Am 22. Juni 2008 sunk öt Scheff beij önö Teifun. Öt Princessje wood 1984 jeboud un fassde 23824 BRT. Öt Scheff woch 181 m lang un 29,40 m breed. Dr Deepjang looch beij 6,78m. Wenn d Fäähre jott met Lüüh volljestoppd weed, dann paaße 1992 Mensche dorop. Am 21. Juni laat dat Scheff va Manila aaf un voohr Richtung Cebu City. Öt weed ajenomme, dat tösche 700 un 800 Mensche a Bort woore. Am spiihe Ovend van dr 21. Juni sand dat Scheff önö Notruf. Öt hod Ärjer met d Maschine en dr Sturm krääje. Dat woch en d Nööde van d Sibujan Insele. Zr Hölp wood ö kläng Boot jescheckt ävver dat kutt mä noch vasstelle, dat en öt Scheff ö Louch woch, öt zm Deel at onger Wasser woch un önö Hoof Duude em Wasser schwomme. Mä ö paar Lävende woode vonge. Dr Funk


Hee di Sigg_is_op Bönnsch (Sigge op Bönnsch) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Am 24. Juni fiert de katholische Kirch de Jeburtsdaach vom Johannes dämm Dööper, dä noh em Lukas-Evangelium (Lk 1, 26-38) jenau 3 Moont noh Maria Verkündigung un 6 Moont vür Weihnachte fassjeläsch wudde eß. Dä Daach eß och de Mettsommerdaach op de Nordhalefkuurl von de Erd, un su werde en de „Johannisnaach“ vom 23. op de 24. Juni machmol noch „Johannisfüür“ affjebrannt. En Skandinavië eß dat ne janz huhe Fierdaach, weil do de Sonn an dämm Daach net unger jeht. Jesus Christus, de Modderjoddes un Johannes dä Dööper sen öwrijens die einzige drei Minsche von dänne de Kirch de Jebuurtsdaach fiere deet. All andere Namensdaare werden om Duudesdaach von de Helije jefiert. Am Johannisdaach steche de Buure zom letzte Mol em Johr Sparjel, domet sich die Planze beß zom nächste Johr erholle könne. Och de Johannisdruwe (Johannisbeeren) hann vom Johannesdaach ihre Naam, weil se öm dä Daach rief sen un jeplöck werde könne. Spät Ovends ka'me em Jaade de Johanniswürmche (Glühwürmche) fleje sen.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Robert Gabriel Mugabe (* 21. Februar 1924 ä Masvingo, Simbabwe) woor dr Chef van d ZANU-Partei un va 1987 a öt Staatsovverhaupt van dat Land. En d ischte Joohre wood hä als Spräächer van dr Süde va Affrika ajesee ävver dat ändernde sisch en d leitzte Joohre. Mi un mi hood mo häm vöör önö Diktator dä d Weetschaf va si Land äraavweetschafte deed. Hä wood am 21. November 2017 aafjesetz. Mugabe wood en öt vreuere Rodesie jeboore un studiirde an d For-Här-Universiti. Dono maade hä si Studium an önö Hoof anger Stelle ä Afrika wiir un werkde zm Deel och do. Ä Jana liirde hä sing Vrau Salli kenne, di ävver 1992 storv. Mugabe hiirode spiir sing Sekritärin. Em Joohr 1960 koom Mugabe no Rodesie zöröck, vortoon ön marxistischö Ästellung un wood Chef van dr radikale Vleuel van d ZANU-Partei. Hä koom vöör 10 Joohr en öt Jevängnes un kämpfde dono jäje d Wisse ä si Land. Als d Ängländer d wisse Rejiierung dörch ön schwazze ersatz, wood Mugabe am 4. Määz 1980 zm Premiemenester jewäählt.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Onger Apartheed vorsteht moch di Trennung va Rasse, wi sö ö Südafrika praktizeerd woode woch. Dat bedüüt, dat dr Kontakt tösche Schwazz un Wiss beschränkt weed. Ä Südafrika joov öt at lang ön Trennung tösche Rasse, watt ävver met di Stämm z do hod, di do läävde. Besongisch schlemm entweggelnde sisch dat ävver, isch als dö Wisse en öt Land koome. Als öm 1910 dr Staat Südafrika jejründ wood, stäng vass, dat mä dö Wisse Rääte ha sollte. Su wood dä Staat opjebouwd. Ö Waahlräät joov öt mä vöör dö Wisse. Schwazze un Asiate dorfe dat net. Ävver dorop beschrängde sisch dat Onräät net. Och Jeschäfte, Weetschafte, Busse, Abteile va Zösch, Stöcker van dr Strand, Parkbänk un völl mi Saache wore mä vöör Wisse un dorfe va Schwazze net jenotzt wääde. Dat di Situatiun Kniiß beij dö Schwazze hervörreef, kann moch sich vörstelle. Besongisch schlemm wood dat dörch dö uss Holland stammende Buure ussjeläävd. Öt entstäng önö Hass tösche di Volksjruppe, dä öt Lääve bo onmöjelich maade. Schwazze woode ä Taunshipps aavjeschoobe, wo sö irjendwi dörchkomme moote.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Nelson Mandela (* 18. Juli 1918 ä Mvezo, Transkei, Südafrika, † 5. Dezember 2013), dä eejentlich Rolihlahla Dalibhunga Mandela hosch, watt ösu völl wi „Aaß van önö Boom“ heescht, woch vreuer enne van d bekanndste Jechner van d Apartheed un dr 1. schwazze Präsident va Südafrika no öt Äng van d Apartheed. Nelson jehüüd öt Volk van d Xhosa a, studiierde un wood Räätsvordriiner. Hä vorbraad 27 Joohre en ö Jevängnis va Südafrika. Mandela woch dreimoll vorhiirod un hod 6 Kenger. Dörch sing Zojöhürichkeet zo dr Stamm Xhosa jehood hä och zo öt Könnigshuus van Thembu. Hä vorbraad ön schünn Kengkheed oohne jruuße Schwiirichkeete. No Kniiß met d Rejiirung van sing Provinz vorloor hä si Amt un si Jeld. No si Studium wood hä Räätsvordriiner un vong a, sisch en d Politik jäje d Apartheed z bötätije. 1942 troon hä dr ANC beij. No dr Siij van d NP wood hä dr Chef van der ANC. Hä wood vorhafft, ävver spiir vreij jesproche. Dörch önö Vörvall em Joohr 1960, beij dem Schwazze erschooße woode, entscheed Mandela vöör


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Frederik Willem de Klerk (*18. Määz 1936 ä Johannisburch, Südafrika - 2021), dä op Ripuarisch de Klerks Wellem hesche wööd, woch va 1989 bes 1994 Präsident van d Republik Südafrika. Hä woch dr leitzte Präsident van ö sisch bekännend Apartheedrejiim. Wellem woch dr Jong va Jan d Klerk, önö Senator en öt Parlament va Südafrika. Hä studiierde on wood spiir Räätsvordriiner. Willem hiirode 1969 öt Marike un hodd met hör 2 Sööhn un 1 Doohtr. Seijt si Studium jehood hä d „Nänional Pati“ (NP), ön Apartheed ongerstötzende Parteij, a. Ajevange 1969 klomm hä en d Politik hüüdr un hüüdr. 1978 wood Wellem en öt Parlament jeroffe un bkleede a paar Menestrposte. 1989 löößde hä Botha als Vörsetzende van d NP aav. Em Herbst van öt sälve Joohr wood hä och noch Staatspräsident. 1989 leed hä sisch als leitzte Präsident onger ö Aparheedsrejiim wääle. En d Zitt va sing Präsidentschaf zerveel d Apartheed. Ajevange hod dat met Jespräche tösche d wisse Rejiierung un dr ANC, öt Vreijlosse va Jevangene, doronger Nelson Mandela, d Möjelichkeed, Schwazze en d NP


Der aachzeehnte Jannowaa eß och dä aachzeehnte Daach em Joohr. Huang Xianfan stervd em Joohr 1982.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Südafrika es önö Staat ä Afrika. Öt litt an d Spetz em Süüde van öt Ärddeel. Südafrika had Köste an dr Atlantik un zm Indische Ozean hen. Sing Nobbere send Namibia, Botswana, Simbabwe un Mosambik. Swasiland darf och net vorjeiße wääde. En d Medde van öt Land bvängt sisch dat Könnigkrisch Lesoto. Ä Südafrika lääve völl Völker, aajevange met d schwazze Stämm ävver och Äwanderer us Asie un Europa. Dat bedüüd, dat Südafrika önö Multi-Kulti-Staat es. Lang Zitt wood öt Lääve dörch d Apartheed jelenkt, di d Bure met hön Nationale Parteij NP am Lääve jehalde hodde. Ävver als Wellem de Klerk öt Rudr a Nelson Mandela övverjoov, wood us dat Land önö demokratische Staat met önö Hoof Schwierichkeete. D Weetschaf va Südafrika es d beitstentwäggelde ä Afrika. 2500 km Köste, ö Plato en ön Hüüde va 900 – 2000 m un Bärch met Spetze, di an d 3500 m komme, prääje öt Beld. Dodörch entstönd vorschiidene Wäärzone, di öt Planzewaxdom bstämme. Wüsteplanze waaße en d Kalahari, di a Namibia jrenzt, tropische Planze stönd dojäje em Nordoste


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Simbabwe es ö Land em südlich Afrika. Öt entstäng us öt vreuere Rhodesie. D derekte Nobberstaate send Südafrika, Botswana, Sambia un Mosambik. D jrüützde Stätte send Harare mit 1,6 Milliun Äwohner un Bulawajo, watt va ca. 653.337 Lüüh bewonnd weed (2012). I jans Simbabwe wonne ca. 16 Milliun Lüüh. D Sommere ä Simbabwe send wäm un vöch, en d Wenktere bliid d Temperatur beij 25°. Ävver en d hüüdere Jäjende kann öt sujar Vrooß jävve. Jraßland mit enkele Bööm maache dr jrüützde Deel van d Landschaf us. Dr hüxde Bärch va Simbabwe es dr 2.592 M. huhe Inyangani. Dr jrützde Deel van d Simbabwer jehüüd zm Volk van d Shona. Donävver leeve ävver och völl Ndebele em Land. Di Zaahl van d Wisse em Land nomm immer mi aav. Hüü z Daachs send dat mä noch onjeväär 28.000. Dat vüürde ävver zo jruuße weetschaftliche Probleme. Ee van d jrüützde Probleme, di öt Land hat, es Eids. Dodörch sterve ösu völl Lüüh, dat d Zaahl van d Simbabwer net mi steecht, sujar vällt. Öt weed dova ussjejange, dat


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) D Lord’s Resistance Army (LRA) es ön halvmilitärisch Armee, di em Joohr 1987 jejründ wood. Dr Chef es Konys Jupp. LRA kämpft em Norde va Uganda jäje d Rejiirung va Yomeri Museveni. Öt Ziil soll see, önö Jottesstaat z jründe. D LRA wääde schwoch Vorbräche vörjeworpe. Watt d LRA well es irjendwi net klooch. Öf öt Relijium z do hat – wä weeß dat. D Vorbräche, di d LRA bjange hat, spräche dojäje. Ongerstötzung vong d LRA vreuer em Süde van dr Sudan. Hü z Daachs komme d Staate Kongo un d Zentralafrikanische Republik dozo. Em Joohr 2005 erleed dr Internationale Jörichtshoff önö Haftbeveehl jäje Konys Jupp. Em Aujust 2006 wood önö Waffestellstand beschlooße. 2 Joohr spiidr, em Februar 2008 wood önö Vordrach ongerzeechnet. Dörch önö Vordrach, dä am 10. April 2008 ongerzeechnet wäde sold, wöch önö 20 jööhrije Kresch zo ö Äng komme. Bes hü satz Kony Jupp sing Ongerschrevv ävver noch net doronger.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dr Opstand va Soweto vong am 16. Juni 1976 statt. Hä jelt als ö Sümbol vöör dr Kampf jäje d Apartheed. En dat Stattdeel va Johannesburch Soweto koom öt zo önö Opstand als d Bure plaande, öt Afrikans als zosätzliche Sproch en d Schülle vör z see. Als d Kenger van d Schülle ä Soweto op d Strooß jänge, schloore d Polisse zo. 575 Lüüh storve, anger Quelle spräche va völl mi. Di Onrouhe duurde bes 1978. Ö Denkmol wood vöör enne Duude, Hector Peterson, opjestalld. Övver dr Opstand


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Dr Inyangani es önö Bärch ä Simbabwe. Hü z Daachs hat hä dr Naam “Nyangani“. Met 2.592 m es dat dr hüüxde Bärch van öt Land. Inyangani litt en dr Nyanga Nationlpark un domet onjeväär 280 km va Harare vott. Dr hüüdere Deel van dr Bärch es met emmerjrüne Bösch bewaahse. Dat litt an d Hoof Rään, dä do tösche Mai un Aujus vällt. Dr leitzte Schnei es do em Joohr 1935 jevalle. Kikkt mo sisch de Stehen a, dann ställt mo vass, dat dat meest Stehen us Vulkanussbröch un Sandsteen es. Inyangani jehüüd zo ö Plato . Wä öns Klömme well, dä kann dat do doo. Op dr Inyangani liie d Quälle va 4 Flöss. Dr Nyamuziwa, dr Kairezi, dr Ozdi un dr Pungwe kütt va do.


He die Sie ös op Stolberjer Platt (Sije op Stolberjer Platt) un jeschrieve wie moch öt kallt (Sije jeschrieve wie moch öt kallt) Botswana es önö Staat äm südliche Afrika. D Nobberstaate send Südafrika, Namibia, Angola, Sambia un Simbabwe. Öt woch öt vreuere änglische Protäktorat Bechuanaland. 1961 wood öt Land onaavhängich. Botswana es onjeväär 600.000 km² jruuß un had 2,25 Milliun Äwohner (2016). Domet es öt ee van d am winnichste böwonnde Länder van d Ääd. Ee van d jrützde Probleme, di Botswana hat es Eids. Onjeväär ö Veedl van de Lüüh es dora erkrankt. Öt send ösu völl Botswaner dörch Eids jestorve, dat d Zaahl van d Äwohner zöröckjäng. Dr jrützde Deel van öt Land es Wüste. D Kalahari litt maad völl van öt Land us. Dat erlächt och, wisu d Temperature tösche 35 un 20° liie. 6 bes 9 Monat em Joohr es öt drüüh. D Amtssproch es Änglisch, d meetste Lüüh spräche ävver och d Bantusproch Setswana. Jeld kütt dörch dr Bärchbau, Turismus un vorkoovd Vleesch en öt Land. Diamante bränge 70 % van d Knöpp, di Botswana vordeeent. Zo d bekanndste Deere ä Botswana un Turiste-Atraktiune zälle d Löve, Leoparde un d Zebras. Öm sisch di


Hee di Sigg_is_op Kölsch (mieh kölsche Sigge) unn jeshrivve wii_mer_t_shprish (mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish) Enne Aanliijer eß en Dütschland enne Minsch, dä sesch ongerscheidt fun fille anndere, un dat es den de Houpsaach enne joreßesche Bejreff. Ä weed_et miehtß aanjewannd em Fo'keeo. Enne ähnlijje Bejeff eß da Aanrainer un dä Aanwůnner. Wann en Shtrohß jespächt eß, un mer nit eijfar_esu doh dorresch faare darref, do jidd_et övv_en Älaupneß för de Aanlėėjer, dat se doh doch erin dörrefe för aan ier Hüüser un Wonnonge ze kumme. Do_för hät dä Deutsche ëxtra da Schelld en de Shtrohße_Fo'keeoß_Ohdenong opjenomme, wat_e alß Zosaz_Zëijshe Nommer 1020-30 fööhre dëijt. Drop shtëijt: „Anlieger frei“ — „Aanliejer zohjelohße“. Jede, dä do wonnt odder jät ze donn hät es ennen Aanlėėje, och däm Aanlėėjer odder däm Huußhär odder Ëijedöömer senge Besooch. Sojaa dä Besooch, woh dä noch nix fun wëijß odder dä dä jaa_nit hann well. Dä Besooch kann oohne Aanhallde wigger faare, wann hä merrek, dat singe Aanlijer wall nit doh eß. Houpsaach es, hä well, odder wollt, met dämm jät ze donn hann, odder ze donn krijje, dann eßß_e enne Aanliejer. Dat hät esu et Bövverschte Landjereesch en Bajore faßßjelaat. (BayObLG VRS 33,457)


Dr Vröndschaftsvordrach tösche d Rejiirung van d Monjolei un Tibet wood em Joohr 1913 jeschloße. Ossi Oswalda wood em Joohr 1897 jeboore. Laetitia Ramolino stervd em Joohr 1836.


Der zwëĳte Määz. Dmitri Medwedew wood em Joohr 2008 russische Präsident.


Der zvannzishßte Febrowaa eß och dä ëĳnunfuffzishßte Daach em Joohr. Guillaume-Charles Brun storv em Joohr 1908.Heinz Erhard wood em Joohr 1909 jeboore. Karl Albrecht wood em Joohr 1920 jeboore. Rihanna wood em Joohr 1988 jeboore. Audrey Marie Munson stervd em Joohr 1996.


Der zvanzishßte Jannowaa eß och dä zwanzishßte Daach em Joohr. Edmund Hillary wood em Joohr 1919 jeboore.


Der 21. Febrowaa eß der eenunzwanziste Daach in däm Moohnd. Daach vun de Mottersprooch (UNESCO) Gérard Desargues wood em Joohr 1591 jeboore.De Erzbischop Frings weed 1946 Kardinal.* Corbin Bleu wood em Joohr 1989 jeboore.


Der äĳnunzvanzishßte Jannowaa eß och dä äĳnunzwanzishßte Daach em Joohr. Al St. John stervd em Joohr 1963. Balduin va Luxemburch sterv em Joohr 1354. Georges Méliès stervd em Joohr 1938.