[ { "title": "Zad. 3.1", "group_id": "czynnik_sumacyjny_1", "topic": "Metoda czynnika sumacyjnego", "statement": "Rozwiąż rekurencję: 2*T_n = n/(n-1)*T_{n-1} + 5*n.", "solution": { "final": "(5/2)*(n+1)! - (5/2)", "steps": [ "Przepisz równanie do postaci a_n*T_n = b_n*T_{n-1} + c_n.", "Wyznacz czynnik sumacyjny s_n = (a_0...a_{n-1})/(b_1...b_n).", "Zastosuj wzór T_n = (1/(s_n*a_n))*(s_1*b_1*T_0 + sum_{k=1}^n s_k*c_k)." ] }, "difficulty": 3 }, { "doc_id": "krajka_zbior_2012", "type": "sekcja", "chapter": 3, "section": "Sumy i ich obliczanie — metoda czynnika sumacyjnego", "group_id": "czynnik_sumacyjny_1", "statement": "Rozwiąż rekurencję: 2*T_n = n/(n-1)*T_{n-1} + 5*n.", "title": "Wprowadzenie do metody czynnika sumacyjnego", "page": 29, "latex": "\\begin{aligned}\n&a_0 T_0 = c_0,\\qquad a_n T_n = b_n T_{n-1} + c_n \\quad (n\\ge 1),\\\\\n&s_n=\\prod_{i=1}^n \\frac{a_{i-1}}{b_i},\\qquad\nT_n=\\frac{1}{s_n a_n}\\left(s_1 b_1 T_0 + \\sum_{k=1}^n s_k c_k\\right).\n\\end{aligned}", "text": "Formuła ogólna (czynnik sumacyjny) używana do rozwiązywania liniowych rekurencji pierwszego rzędu.", "solution": { "final": null, "steps": [ "Przepisz równanie do postaci a_n*T_n = b_n*T_{n-1} + c_n.", "Wyznacz czynnik sumacyjny s_n = (a_0...a_{n-1})/(b_1...b_n).", "Zastosuj wzór T_n = (1/(s_n*a_n))*(s_1*b_1*T_0 + sum_{k=1}^n s_k*c_k)." ] }, "tags": [ "sumy", "rekurencje", "czynnik_sumacyjny" ], "citations": [ "krajka_zbior_2012:rozdz3-start-p29" ], "difficulty": 1 }, { "doc_id": "krajka_zbior_2012", "type": "zadanie", "chapter": 3, "section": "Metoda czynnika sumacyjnego — zadania", "group_id": "czynnik_sumacyjny_1", "statement": "Rozwiąż rekurencję: 2*T_n = n/(n-1)*T_{n-1} + 5*n.", "title": "Zad. 3.1", "page": 35, "latex": "\\begin{cases}\nT_0=4,\\quad T_1=T_0+5,\\\\[2pt]\n2\\,T_n=\\dfrac{n}{n-1}\\,T_{n-1}+5n,\\qquad n>1.\n\\end{cases}", "text": "Rozwiąż rekurencję metodą czynnika sumacyjnego.", "solution": { "final": "\\Zad. 3.1\n\n\\[\n\\begin{cases}\nT_0 = 4, \\\\\nT_1 = T_0 + 5, \\\\\n2T_n = \\frac{n}{n-1}T_{n-1} + 5n, & n > 1\n\\end{cases}\n\\]\n\\textbf{1$^\\circ$ Odczytaj parametry:}\n\\[\na_n =\n\\begin{cases}\n1, & n = 0, \\\\\n1, & n = 1, \\\\\n2, & n > 1,\n\\end{cases}\n\\qquad\nb_n =\n\\begin{cases}\n1, & n = 1, \\\\\n\\frac{n}{n-1}, & n > 1,\n\\end{cases}\n\\qquad\nc_n =\n\\begin{cases}\n4, & n = 0, \\\\\n5, & n = 1, \\\\\n5n, & n > 1.\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{2$^\\circ$ Oblicz i zweryfikuj $S_n$:}\n\\[\ns_n = \\frac{1 \\cdot 1 \\cdot 2\\cdot 2\\ldots 2}{1 \\cdot \\frac{2}{1} \\cdot \\frac{3}{2} \\cdot \\ldots \\cdot \\frac{n}{n-1}} \n= \\frac{2^{n-2}}{n}.\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{Weryfikacja $s_n$:}\n\n\\[\ns_1^{\\text{def}} = \\frac{a_0}{b_1} = \\frac{1}{1} = 1,\n\\qquad\ns_1^{\\text{wz}} = \\frac{2^{1-2}}{1} = \\frac{1}{2}\\qquad \\Rightarrow \\qquad 1\\neq\\frac{1}{2} \n\\]\n\\[\ns_2^{\\text{def}} = \\frac{a_0 a_1}{b_1 b_2} = \\frac{1 \\cdot 1}{1 \\cdot \\frac{2}{1}} = \\frac{1}{2},\n\\qquad\ns_2^{\\text{wz}} = \\frac{2^{2-2}}{2} = \\frac{1}{2},\n\\]\nczyli dopiero od $s_2$ dostajemy poprawną zgodność otrzymanego wzoru z definicją, zatem przyjmujemy:\n\\[\ns_n =\n\\begin{cases}\n1, & n = 1, \\\\\n\\frac{2^{n-2}}{n}, & n > 1.\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{3$^\\circ$ Podstawiamy uzyskane wartości do wzoru na $T_n$:}\n\n\\noindent\n\\textbf{Uwaga:} Stwierdzona niezgodność skutkuje koniecznością zmiany wzoru na $T_n$. \nWystępuje w nim suma $\\sum_{k=1}^{n} s_k s_k$, a w tym przypadku $s_1$ różni się od wzoru na kolejne $s_k$. \nDlatego też wzór na $T_n$ przyjmuje postać:\n\n\\[\nT_n = \\frac{S_n}{a_n} \\left( s_1 b_1 T_0 + s_1 c_1 + \\sum_{k=2}^{n} s_k c_k \\right)\n\\]\n\ngdzie człon $s_1 c_1$ został wyłączony poza sumę, a sumowanie rozpoczyna się od $k=2$.\n\n\\[\nT_n = \\frac{1}{\\frac{2^{n-2}}{n} \\cdot 2} \\left( 1 \\cdot 1 \\cdot 4 + 1 \\cdot 5 + \\sum_{k=2}^{n} \\frac{2^{k-2}}{k} \\cdot 5k \\right)\n\\]\n\\[\n= \\frac{n}{2^{n-1}} \\left( 9 + 5 \\sum_{k=2}^{n} 2^{k-2} \\right)\n= \\frac{n}{2^{n-1}} \\left( 9 + 5 \\cdot \\frac{1 - 2^{n-1}}{1 - 2} \\right)\n\\]\n\\[\n= \\frac{n}{2^{n-1}} \\left( 4 + 5 \\cdot 2^{n-1} \\right).\n\\]\n\nUwaga. Suma $\\sum_{k=2}^{n} 2^{k-2}$ została obliczaona z wykorzystaniem wzoru na sumę ciągu geometrycznego.\n\n\\noindent\n\\textbf{4$^\\circ$ Sprawdź uzyskany wynik:}\nZe wzoru rekurencyjnego otrzymujemy:\n\\[\nT_0 = 4, \\quad T_1 = 4 + 5 = 9,\n\\]\n\\[\n2T_2 = \\frac{2}{1} \\cdot 9 + 5 \\cdot 2 \\Rightarrow 2T_2 = 28 \\Rightarrow T_2 = 14.\n\\]\n\nZ kolei z otrzymanego wzoru:\n\\[\nT_2 = \\frac{2}{2^{2-1}} (4 + 5 \\cdot 2^{2-1}) = 1 \\cdot (4 + 10) = 14.\n\\]\n\nZatem ostateczny, bezpośredni wzór na $T_n$ wynosi\n\\[\n\\boxed{T_n = \\frac{n}{2^{n-1}} \\left( 4 + 5 \\cdot 2^{n-1} \\right) \\text{ dla } n>0}\n\\]" , "steps": [ "Przepisz równanie do postaci a_n*T_n = b_n*T_{n-1} + c_n.", "Wyznacz czynnik sumacyjny s_n = (a_0...a_{n-1})/(b_1...b_n).", "Zastosuj wzór T_n = (1/(s_n*a_n))*(s_1*b_1*T_0 + sum_{k=1}^n s_k*c_k)." ] }, "tags": [ "rekurencje", "czynnik_sumacyjny" ], "citations": [ "krajka_zbior_2012:3.1-p35" ], "difficulty": 2 }, { "doc_id": "krajka_zbior_2012", "type": "zadanie", "chapter": 3, "section": "Metoda czynnika sumacyjnego — zadania", "group_id": "czynnik_sumacyjny_1", "statement": "Rozwiąż rekurencję: 2*T_n = n/(n-1)*T_{n-1} + 5*n.", "title": "Zad. 3.2", "page": 35, "latex": "\\begin{cases}\nT_0=1,\\\\[2pt]\n2\\,T_n=3\\,T_{n-1}+3^n,\\qquad n>0.\n\\end{cases}", "text": "Rozwiąż rekurencję metodą czynnika sumacyjnego.", "solution": { "final": "\\Zad. 3.2\n\n\\[\n\\begin{cases}\nT_0 = 1, \\\\\n2T_n = 3T_{n-1} + 3^n, & n > 0\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{1$^\\circ$ Odczytaj parametry:}\n\\[\na_n =\n\\begin{cases}\n1, & n=0,\\\\\n2, & n>0,\n\\end{cases}\n\\qquad\nb_n = 3,\\; n \\ge 1,\n\\qquad\nc_n =\n\\begin{cases}\n1, & n=0,\\\\\n3^n, & n>0.\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{2$^\\circ$ Oblicz i zweryfikuj $s_n$:}\n\\[\ns_n=\\prod_{i=1}^{n}\\frac{a_{i-1}}{b_i}\n =\\frac{1\\cdot 2\\cdot 2\\cdots 2}{3\\cdot 3\\cdots 3}\n =\\frac{2^{n-1}}{3^n}.\n\\]\n\\noindent\n\\textbf{Weryfikacja:}\n\\[\ns_1^{\\text{def}}=\\frac{a_0}{b_1}=\\frac{1}{3},\\qquad\ns_1^{\\text{wz}}=\\frac{2^{0}}{3^1}=\\frac{1}{3} \\quad \\text{OK.}\n\\]\n\nZatem od $s_1$ dostajemy poprawną zgodność otrzymanego wzoru z definicją.\n\n\\noindent\n\\textbf{3$^\\circ$ Podstaw uzyskane wartości do wzoru na $T_n$:}\n\\[\nT_n=\\frac{1}{s_n a_n}\\left(s_1 b_1 T_0 + \\sum_{k=1}^{n}s_k c_k\\right)\n =\\frac{1}{\\frac{2^{n-1}}{3^n}\\cdot 2}\\left(\\frac{1}{3}\\cdot 3\\cdot 1+\\sum_{k=1}^{n}\\frac{2^{k-1}}{3^k}\\cdot 3^k\\right)\n\\]\n\\[\n=\\frac{3^n}{2^n}\\left(1+\\sum_{k=1}^{n}2^{k-1}\\right)\n=\\frac{3^n}{2^n}\\left(1+\\frac{1-2^n}{1-2}\\right)\n=\\frac{3^n}{2^n}\\cdot 2^n\n=3^n.\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{4$^\\circ$ Sprawdź uzyskany wynik:}\n\nZ rekurencji:\n\\[\nT_0=1,\\quad 2T_1=3\\cdot 1+3^1=6\\Rightarrow T_1=3,\n\\quad 2T_2=3\\cdot 3+3^2=9+9=18\\Rightarrow T_2=9.\n\\]\nZ uzyskanego wzoru:\n\\[\nT_n=3^n \\Rightarrow T_1=3,\\; T_2=9.\n\\]\n\nZatem ostateczny, bezpośredni wzór na $T_n$ wynosi:\n\\[\n\\boxed{T_n = 3^n, \\text{ dla } \\ge 0}\n\\]", "steps": [ "Przepisz równanie do postaci a_n*T_n = b_n*T_{n-1} + c_n.", "Wyznacz czynnik sumacyjny s_n = (a_0...a_{n-1})/(b_1...b_n).", "Zastosuj wzór T_n = (1/(s_n*a_n))*(s_1*b_1*T_0 + sum_{k=1}^n s_k*c_k)." ] }, "tags": [ "rekurencje", "czynnik_sumacyjny" ], "citations": [ "krajka_zbior_2012:3.2-p35" ], "difficulty": 1 }, { "doc_id": "krajka_zbior_2012", "type": "zadanie", "chapter": 3, "section": "Metoda czynnika sumacyjnego — zadania", "group_id": "czynnik_sumacyjny_1", "statement": "Rozwiąż rekurencję: 2*T_n = n/(n-1)*T_{n-1} + 5*n.", "title": "Zad. 3.3", "page": 36, "latex": "\\begin{cases}\nT_0=3,\\quad T_1=T_0+1,\\\\[2pt]\n\\dfrac{n^2}{n-1}\\,T_n= n\\,T_{n-1}+\\dfrac{n!}{\\,n-1\\,},\\qquad n\\ge 2.\n\\end{cases}", "text": "Rozwiąż rekurencję metodą czynnika sumacyjnego.", "solution": { "final": "\\Zad. 3.3\n\n\\[\n\\begin{cases}\nT_0 = 3,\\\\\nT_1 = T_0+1,\\\\\n\\dfrac{n^2}{n-1}T_n = nT_{n-1} + \\dfrac{n!}{n-1}, & n \\ge 2\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{1$^\\circ$ Odczytaj parametry:}\n\\[\na_n =\n\\begin{cases}\n1, & n=0,\\\\\n1, & n=1,\\\\\n\\frac{n^2}{n-1}, & n \\ge 2,\n\\end{cases}\n\\qquad\nb_n =\n\\begin{cases}\n1, & n=1,\\\\\nn, & n \\ge 2,\n\\end{cases}\n\\qquad\nc_n =\n\\begin{cases}\n3, & n=0,\\\\\n1, & n=1,\\\\\n\\dfrac{n!}{n-1}, & n \\ge 2.\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{2$^\\circ$ Oblicz i zweryfikuj $s_n$:}\n\\[\ns_n = \\prod_{i=1}^{n} \\frac{a_i}{b_i}\n = \\frac{1 \\cdot 1 \\cdot \\frac{2^2}{1^2} \\cdot \\frac{3^2}{2^2} \\cdots \\frac{(n-1)^2}{(n-2)^2} }{1 \\cdot 1 \\cdot 2 \\cdot 3 \\cdots n}\n = \\frac{(n-1)^2}{n!}.\n\\]\n\\[\ns_1^{\\text{def}} = \\frac{a_0}{b_1} = 1, \\qquad s_1^{\\text{wz}} = \\frac{(1-1)^2}{1!} = 0 \\Rightarrow \\text{niepoprawne,}\n\\]\n\n\\[\ns_2^{\\text{def}} = \\frac{a_0 a_1}{b_1 b_2} = \\frac{1 \\cdot 1}{1 \\cdot 2} = \\frac{1}{2},\n\\qquad\ns_2^{\\text{wz}} = \\frac{1^2}{2!} = \\frac{1}{2},\n\\]\nczyli dopiero od $s_2$ dostajemy poprawną zgodność otrzymanego wzoru z definicją, zatem przyjmujemy:\ndlatego poprawiamy formułę:\n\\[\ns_n = \\frac{(n-1)^2}{n!}, \\quad n \\ge 2.\n\\]\n\n\\[\ns_n =\n\\begin{cases}\n1, & n = 1, \\\\\n\\frac{(n-1)^2}{n!}, & n > 1.\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{3$^\\circ$ Podstaw uzyskane wartości do wzoru na $T_n$:}\n\\[\nT_n = \\frac{1}{s_n a_n} \\Bigl( s_1 b_1 T_0 + s_1 c_1 + \\sum_{k=2}^{n} s_k c_k \\Bigr).\n\\]\n\nPo podstawieniu:\n\\[\nT_n = \\frac{1}{\\frac{(n-1)^2}{n!} \\cdot \\frac{n^2}{(n-1)^2}}\n\\left( 1\\cdot 1\\cdot 3 + 1\\cdot 1 + \\sum_{k=2}^{n}\\frac{(k-1)^2}{k!}\\cdot \\frac{k!}{k-1} \\right).\n\\]\n\n\\[\nT_n = \\frac{n!}{n^2} \\left( 4 + \\sum_{k=2}^{n}(k-1) \\right).\n\\]\n\nW ostatecznej postaci (korzystając ze wzoru na sumę ciągu arytmetycznego):\n\\[\nT_n = \\frac{n!}{n^2} \\left( 4 + \\frac{1+(n-1)}{2}(n-1) \\right)\n= \\frac{n!}{2n^2} \\left( n^2 - n +8 \\right).\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{4$^\\circ$ Sprawdź uzyskany wynik:}\n\nDla \\(n=1\\):\n\n\\[T_1=4 (\\text{ z rekurencji})\\]\n\\[T_1=4 (\\text{ z otrzymanego wzoru})\\]\nDla \\(n=2\\):\n\\[T_2=2.5 (\\text{ z rekurencji})\\]\n\\[T_2=2.5 (\\text{ z otrzymanego wzoru})\\]\n\nZatem ostateczny, bezpośredni wzór jest następujący:\n\\[\nT_n= \\frac{n!}{2n^2} \\left( n^2 - n +8 \\right), \\text{ dla } n>0\n\\]", "steps": [ "Przepisz równanie do postaci a_n*T_n = b_n*T_{n-1} + c_n.", "Wyznacz czynnik sumacyjny s_n = (a_0...a_{n-1})/(b_1...b_n).", "Zastosuj wzór T_n = (1/(s_n*a_n))*(s_1*b_1*T_0 + sum_{k=1}^n s_k*c_k)." ] }, "tags": [ "rekurencje", "czynnik_sumacyjny" ], "citations": [ "krajka_zbior_2012:3.3-p36" ], "difficulty": 2 }, { "doc_id": "krajka_zbior_2012", "type": "zadanie", "chapter": 3, "section": "Metoda czynnika sumacyjnego — zadania", "group_id": "czynnik_sumacyjny_1", "statement": "Rozwiąż rekurencję: 2*T_n = n/(n-1)*T_{n-1} + 5*n.", "title": "Zad. 3.4", "page": 36, "latex": "\\begin{cases}\nT_0=7,\\\\[2pt]\nn\\,T_n = T_{n-1} + \\dfrac{1}{3^n (n-1)!},\\qquad n\\ge 1.\n\\end{cases}", "text": "Rozwiąż rekurencję metodą czynnika sumacyjnego.", "solution": { "final": "\\Zad. 3.4\n\n\\[\n\\begin{cases}\nT_0 = 7,\\\\\nnT_n = T_{n-1} + \\dfrac{1}{3^n (n-1)!}, & n \\ge 1\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{1$^\\circ$ Odczytaj parametry:}\n\\[\na_n =\n\\begin{cases}\n1, & n=0,\\\\\nn, & n \\ge 1,\n\\end{cases}\n\\qquad\nb_n = 1, \\quad n \\ge 1,\n\\qquad\nc_n =\n\\begin{cases}\n7, & n=0,\\\\\n\\dfrac{1}{3^n (n-1)!}, & n \\ge 1.\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{2$^\\circ$ Oblicz i zweryfikuj $s_n$:}\n\\[\ns_n = \\prod_{i=1}^{n} \\frac{a_{i-1}}{b_i} = \\frac{1\\cdot 1\\cdot 2 \\cdot 3\\cdots \\cdot (n-1)}{1\\cdot 1 \\cdot \\cdots\\cdot 1}=(n-1)!.\n\\]\n\\[\ns_1^{\\text{def}} = \\frac{a_0}{b_1} = 1\n\\]\n\\[\ns_1^{\\text{wz}} = (n-1)! = 1 \\quad \\text{OK.}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{3$^\\circ$ Podstaw uzyskane wartości do wzoru na $T_n$:}\n\\[\nT_n = \\frac{1}{s_n a_n}\\left(s_1 b_1 T_0 + \\sum_{k=1}^{n}s_k c_k\\right)\n = \\frac{1}{(n-1)!\\cdot n} (1\\cdot 1\\cdot 7 + \\sum_{k=1}^{n}(k-1)!\\frac{1}{3^k (k-1)!})= \\frac{1}{n!} ( 7 + \\sum_{k=1}^{n}\\frac{1}{3^k})=\n\\]\n\\[\n =\\frac{1}{n!} ( 7 + \\frac{1}{3}\\frac{1-(\\frac{1}{3})^n}{1-\\frac{1}{3}})= \\frac{1}{n!} (7\\frac{1}{2}-\\frac{1}{2\\cdot 3^n})\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{4$^\\circ$ Sprawdź uzyskany wynik:}\n\\[\nT_0^{\\text{wz}}=7 \\quad \\text{zgadza się ze wzorem rekurencyjnym}\n\\]\n\\[\nT_1^{\\text{rek}} = 7 + \\frac{1}{3^1 \\cdot 0!} = 7\\frac{1}{3},\n\\quad\nT_1^{\\text{wz}} = \\frac{1}{1!} (7\\frac{1}{2}-\\frac{1}{2\\cdot 3^1})=7\\frac{1}{3}\\quad \\text{OK.}\n\\]\n\nZgodność ze wzorem potwierdzona.\n\\[\n\\boxed{T_n = \\frac{1}{n!} (7\\frac{1}{2}-\\frac{1}{2\\cdot 3^n})}\n\\]", "steps": [ "Przepisz równanie do postaci a_n*T_n = b_n*T_{n-1} + c_n.", "Wyznacz czynnik sumacyjny s_n = (a_0...a_{n-1})/(b_1...b_n).", "Zastosuj wzór T_n = (1/(s_n*a_n))*(s_1*b_1*T_0 + sum_{k=1}^n s_k*c_k)." ] }, "tags": [ "rekurencje", "czynnik_sumacyjny" ], "citations": [ "krajka_zbior_2012:3.4-p36" ], "difficulty": 2 }, { "doc_id": "krajka_zbior_2012", "type": "zadanie", "chapter": 3, "section": "Metoda czynnika sumacyjnego — zadania", "group_id": "czynnik_sumacyjny_1", "statement": "Rozwiąż rekurencję: 2*T_n = n/(n-1)*T_{n-1} + 5*n.", "title": "Zad. 3.6", "page": 36, "latex": "\\begin{cases}\nT_0=3,\\quad 2T_1=T_0+\\frac{1}{2},\\\\[2pt]\n2\\,T_n=\\dfrac{n^2}{(n-1)^2}\\,T_{n-1}+\\dfrac{n^3}{2^n},\\qquad n\\ge 2.\n\\end{cases}", "text": "Rozwiąż rekurencję metodą czynnika sumacyjnego.", "solution": { "final": "\\Zad. 3.6\n\n\\[\n\\begin{cases}\nT_0 = 3,\\\\\n2T_1=T_0 + \\frac{1}{2}\\\\\n2T_n = \\dfrac{n^2}{(n-1)^2}T_{n-1} + \\dfrac{n^3}{2^n}, & n \\ge 2\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{1$^\\circ$ Odczytaj parametry:}\n\\[\na_n =\n\\begin{cases}\n1, & n=0,\\\\\n2, & n \\ge 1,\n\\end{cases}\n\\qquad\nb_n = \n\\begin{cases}\n1, & n=1,\\\\\n\\frac{n^2}{(n-1)^2}, & n \\ge 2,\n\\end{cases}\n\\qquad\nc_n =\n\\begin{cases}\n3, & n=0,\\\\\n\\frac{n^3}{2^n}, & n \\ge 1.\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{2$^\\circ$ Oblicz i zweryfikuj $s_n$:}\n\\[\ns_n = \\prod_{i=1}^{n}\\frac{a_{i-1}}{b_i} = \\frac{1\\cdot 2\\cdot 2 \\cdot \\cdots \\cdot 2}{1\\cdot \\frac{2^2}{1^2}\\cdot \\frac{3^2}{2^2}\\cdot \\cdots \\cdot \\frac{n^2}{(n-1)^2} }=\\frac{2^{n-1}}{n^2}.\n\\]\n\\[\ns_1^{\\text{def}} = \\frac{a_0}{b_1} = 1, \\qquad s_1^{\\text{wz}} = 1\\Rightarrow \\text{OK}.\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{3$^\\circ$ Podstaw uzyskane wartości do wzoru na $T_n$:}\n\\[\nT_n = \\frac{1}{s_n a_n}\\Bigl(s_1 b_1 T_0 + \\sum_{k=1}^{n}s_k c_k\\Bigr)\n = \\frac{1}{\\frac{2^{n-1}}{n^2}\\cdot 2}\\left(1\\cdot 1\\cdot 3 + \\sum_{k=1}^{n}\\frac{2^{k-1}}{k^2}\\cdot \\frac{k^3}{2^k}\\right).\n\\]\n\\[\nT_n = \\frac{n^2}{2^n}\\left(3 + \\sum_{k=1}^{n}\\frac{k}{2}\\right)=\n \\frac{n^2}{2^n}\\left(3 + \\frac{1}{2}\\sum_{k=1}^{n}k \\right)=\n = \\frac{n^2}{2^n}\\left(3 + \\frac{1}{2}\\frac{n(n+1)}{2}\\right)\n = \\frac{n^2}{2^n}\\left( \\frac{12+n(n+1)}{4}\\right).\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{4$^\\circ$ Sprawdź uzyskany wynik:}\n\\[\n2T_1^{\\text{rek}} = 3 + \\frac{1}{2} \\Rightarrow T_1 = \\frac{7}{4},\n\\quad\nT_1 ^{\\text{wz}} = \\frac{1}{2}\\left( \\frac{12+1(1+1)}{4}\\right)=\\frac{7}{4} \\quad \\text{OK.}\n\\]\n\n\\[\n\\boxed{T_n = \\frac{n^2}{2^n}\\left( \\frac{12+n(n+1)}{4}\\right)}.\n\\]", "steps": [ "Przepisz równanie do postaci a_n*T_n = b_n*T_{n-1} + c_n.", "Wyznacz czynnik sumacyjny s_n = (a_0...a_{n-1})/(b_1...b_n).", "Zastosuj wzór T_n = (1/(s_n*a_n))*(s_1*b_1*T_0 + sum_{k=1}^n s_k*c_k)." ] }, "tags": [ "rekurencje", "czynnik_sumacyjny" ], "citations": [ "krajka_zbior_2012:3.6-p36" ], "difficulty": 2 }, { "doc_id": "krajka_zbior_2012", "type": "przykład", "chapter": 3, "section": "Metoda czynnika sumacyjnego — przykład", "group_id": "czynnik_sumacyjny_1", "statement": "Rozwiąż rekurencję: 2*T_n = n/(n-1)*T_{n-1} + 5*n.", "title": "Przykład 3.1", "page": 24, "latex": "\\begin{cases}\nT_0 = 3, \\\\\n5T_n = nT_{n-1} + 2 \\cdot n!, \\quad n \\geq 1\n\\end{cases}", "text": "Przykład zastosowania metody czynnika sumacyjnego.", "solution": { "final": "\\Przykład 3.1\n\n\\[\n\\begin{cases}\nT_0 = 3, \\\\\n5T_n = nT_{n-1} + 2 \\cdot n!, & n \\geq 1\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{1$^\\circ$ Odczytaj parametry:}\n\\[\na_n =\n\\begin{cases}\n1, & n=0, \\\\\n5, & n \\geq 1,\n\\end{cases}\n\\qquad\nb_n = n, \\quad n \\geq 1,\n\\qquad\nc_n =\n\\begin{cases}\n3, & n=0, \\ \n2 \\cdot n!, & n \\geq 1.\n\\end{cases}\n\\]\n\n\n\n\\noindent\n\\textbf{2$^\\circ$ Oblicz i zweryfikuj $s_n$:}\n\\[\ns_n = \\frac{1 \\cdot 5 \\cdot 5 \\cdot \\ldots \\cdot 5}{1 \\cdot 2 \\cdot 3 \\cdot \\ldots \\cdot n} = \\frac{5^{n-1}}{n!}.\n\\]\n\nZwróć uwagę, że w liczniku iloczyn rozpoczyna się od $a_0$, a kończy na $a_{n-1}$, stąd $5^{n-1}$, natomiast w mianowniku rozpoczynamy od $b_1$ aż do $b_n$, stąd $n!$.\n\n\\noindent\n\\textbf{Weryfikacja $s_n$:}\n\nNastępnie należy sprawdzić, czy uzyskany wzór na $s_n$ działa dla kolejnych $n = 1,2,\\ldots$ (do momentu uzyskania zgodności)\n\nW tym celu weryfikujemy wartości uzyskane z definicji ($s_1^{\\text{def}} = \\frac{a_0}{b_1}$, $s_2^{\\text{def}}= \\frac{a_0 a_1}{b_1 b_2}$, $s_3 ^{\\text{def}}= \\frac{a_0 a_1 a_2}{b_1 b_2 b_3}$, ...) z wartościami uzyskanymi z otrzymanego wzoru:\n\\[\ns_1^{\\text{def}} = \\frac{a_0}{b_1} = \\frac{1}{1} = 1, \\quad\ns_1^{\\text{wz}}=\\frac{5^{1-1}}{1!}=1 \\quad \\text{Ok, zgodność została uzyskana już dla pierwszego wyrazu $s_1$}\n\\]\n\n\n\n\\noindent\n\\textbf{3$^\\circ$ Podstawiamy uzyskane wartości do wzoru na $T_n$:}\n\\[\nT_n = \\frac{1}{\\frac{5^{n-1} }{n!} \\cdot 5} \\left( 1 \\cdot 1 \\cdot 3 + \\sum_{k=1}^{n} \\frac{5^{k-1}}{k!} \\cdot 2 \\cdot k! \\right)\n\\]\n\n\\[\nT_n = \\frac{n!}{5^n} \\left( 3 + 2 \\sum_{k=1}^{n} 5^{k-1} \\right)\n\\]\n\nSumę można poprawić we wzorze — należy dobrać odpowiedni sposób. Najczęściej będzie to suma ciągu geometrycznego:\n\\[\n\\sum_{k=1}^{n} 5^{k-1} = \\frac{1 - 5^n}{1 - 5} = \\frac{1 - 5^n}{-4}.\n\\]\n\nOstatecznie:\n\\[\nT_n = \\frac{n!}{5^n} \\left( 3 + 2 \\cdot \\frac{1 - 5^n}{1 - 5} \\right)\n = \\frac{n!}{5^n} \\left( 3 - \\frac{1 - 5^n}{2} \\right).\n\\]\n\n\n\n\\noindent\n\\textbf{4$^\\circ$ Sprawdź uzyskany wynik:}\n\n\\[\nT_0 = 3\n\\]\n\n\\[\n5T_1 ^{\\text{rek}} = 1 \\cdot 3 + 2 \\cdot 1! \\Rightarrow 5T_1 = 5 \\Rightarrow T_1 = 1\n\\]\n\n\\[\n5T_2^{\\text{rek}} = 2 \\cdot 1 + 2 \\cdot 2! \\Rightarrow 5T_2 = 6 \\Rightarrow T_2 = \\frac{6}{5}\n\\]\n\nSprawdzenie ze wzoru:\n\\[\nT_2^{\\text{wz}} = \\frac{2!}{5^2} \\left( 3 - \\frac{1 - 5^2}{2} \\right)\n= \\frac{2}{25} \\left( \\frac{6 - 1 + 25}{2} \\right)\n= \\frac{30}{25} = \\frac{6}{5}.\n\\]\n\n\\[\n\\boxed{T_n = \\frac{n!}{5^n} \\left( 3 - \\frac{1 - 5^n}{2} \\right)}\n\\]", "steps": [ "Przepisz równanie do postaci a_n*T_n = b_n*T_{n-1} + c_n.", "Wyznacz czynnik sumacyjny s_n = (a_0...a_{n-1})/(b_1...b_n).", "Zastosuj wzór T_n = (1/(s_n*a_n))*(s_1*b_1*T_0 + sum_{k=1}^n s_k*c_k)." ] }, "tags": [ "rekurencje", "czynnik_sumacyjny", "przykład" ], "citations": [ "krajka_zbior_2012:p24" ], "difficulty": 1 }, { "doc_id": "md_extra", "type": "zadanie", "chapter": 3, "section": "Metoda czynnika sumacyjnego — dodatkowe", "group_id": "czynnik_sumacyjny_1", "statement": "Rozwiąż rekurencję: 2*T_n = n/(n-1)*T_{n-1} + 5*n.", "title": "Zadanie dodatkowe", "page": null, "latex": "\\begin{cases}\nT_0 = 2, \\\\\n3T_n = 4T_{n-1} + \\frac{4^n \\cdot n}{3^{n-1}}, \\quad n \\ge 1\n\\end{cases}", "text": "Dodatkowe zadanie poza zbiorem, rozwiązane metodą czynnika sumacyjnego.", "solution": { "final": "\\Zadanie dodatkowe\n\n\\[\n\\begin{cases}\nT_0 = 2, \\\\\n3T_n = 4T_{n-1} + \\frac{4^n \\cdot n}{3^{n-1}}, & n \\ge 1\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{1$^\\circ$ Odczytaj parametry:}\n\\[\na_n =\n\\begin{cases}\n1, & n=0,\\\\\n3, & n\\ge 1,\n\\end{cases}\n\\qquad\nb_n = 4,\\; n\\ge 1,\n\\qquad\nc_n =\n\\begin{cases}\n2, & n=0,\\\\\n\\frac{4^n \\cdot n}{3^{n-1}}, & n\\ge 1.\n\\end{cases}\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{2$^\\circ$ Oblicz i zweryfikuj $s_n$:}\n\\[\ns_n=\\prod_{i=1}^{n}\\frac{a_{i-1}}{b_i}\n =\\frac{1\\cdot 3\\cdot 3\\cdots 3}{4\\cdot 4\\cdot 4\\cdots4}\n =\\frac{3^{\\,n-1}}{4^n},\\quad n\\ge 1.\n\\]\nWeryfikacja: \\(s_1^{\\text{def}}=\\dfrac{a_0}{b_1}=\\dfrac{1}{4}=\\dfrac{3^{0}}{4^1}=s_1^{\\text{wz}}\\) – zgodność od $n=1$.\n\n\\noindent\n\\textbf{3$^\\circ$ Podstaw uzyskane wartości do wzoru na $T_n$:}\n\\[\nT_n=\\frac{1}{s_n a_n}\\Bigl(s_1 b_1 T_0+\\sum_{k=1}^{n}s_k c_k\\Bigr)\n =\\frac{1}{\\frac{3^{n-1}}{4^n}\\cdot 3}\\left(\\frac{1}{4}\\cdot 4\\cdot 2+\\sum_{k=1}^{n}\\frac{3^{k-1}}{4^k}\\cdot \\frac{4^k}{3^{k-1}}\\right)\n\\]\n\\[\n=\\frac{4^n}{3^n}\\left(2+\\sum_{k=1}^{n}k\\right)\n=\\frac{4^n}{3^n}\\left(2+\\frac{(1+n)n}{2}\\right)\n=\\frac{4^n}{3^n}\\left(\\frac{n^2+n+4}{2}\\right)\n\\]\n\n\\noindent\n\\textbf{4$^\\circ$ Sprawdź uzyskany wynik:}\n\\[\n3T_1^{\\text{rek}}=4\\cdot 2+\\frac{4^1 \\cdot 1}{3^0}=5 \\Rightarrow T_1=4,\n\\]\nZe wzoru:\n\\[\nT_1^{\\text{wz}}=\\frac{4}{3}(\\frac{4+1+1}{2})=4\n\\]\n\\[\n\\boxed{T_n=\\frac{4^n}{3^n}\\left(\\frac{n^2+n+4}{2}\\right)}\n\\]", "steps": [ "Przepisz równanie do postaci a_n*T_n = b_n*T_{n-1} + c_n.", "Wyznacz czynnik sumacyjny s_n = (a_0...a_{n-1})/(b_1...b_n).", "Zastosuj wzór T_n = (1/(s_n*a_n))*(s_1*b_1*T_0 + sum_{k=1}^n s_k*c_k)." ] }, "tags": [ "rekurencje", "czynnik_sumacyjny", "dodatkowe" ], "citations": [ "custom:extra" ], "difficulty": 1 } ]