mubi commited on
Upload qa_batch_64.jsonl with huggingface_hub
Browse files- qa_batch_64.jsonl +54 -0
qa_batch_64.jsonl
ADDED
|
@@ -0,0 +1,54 @@
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| 1 |
+
{"instruction": "Ubuhinzi buzamura umusaruro ni iki mu by'ukuri?", "input": "", "output": "Ubuhinzi buzamura umusaruro ni imikorere y'ubuhinzi igamije gukoresha inzira nshya ndetse n'ibikoresho byiza mu gukora ubuhinzi, kugira ngo umusaruro wiyongere kandi umusaruro wuzuzwe. Ibi bigamije gukoresha amazi neza, imbuto ziza, imirimo y'ubuhinzi ifatika (nk'uburyo bwo gutera, gukaraba, n'uburyo bwo kurwanya ibyorezo), kandi bikoresha uburyo bwo gufata neza ibidukikije. Ibi byose bikaba byatuma umusaruro wiyongera kandi umuhinzi akoresha imbaraga n'ibikoresho byinshi.", "topic": "ubuhinzi buzamura umusaruro"}
|
| 2 |
+
{"instruction": "Ni izihe ngamba zikoreshwa mu guhuza ubuhinzi buzamura umusaruro?", "input": "", "output": "Hari ingamba nyinshi zikoreshwa mu guhuza ubuhinzi buzamura umusaruro, harimo: 1) Gukoresha imbuto ziza zikize neza; 2) Gukoresha amazi neza n'uburyo bwo gutera amazi (nk'uburyo bwo gutera amazi buhoraho); 3) Gukoresha imyororokere n'imirire itunganiye neza; 4) Gukoresha uburyo bwo kurwanya ibyorezo n'ibinyamakuru byo mu biribwa; 5) Gukoresha uburyo bwo gufata neza ubutaka nk'uburyo bwo gutera imbuto zitandukanye mu gihe kitarenze; 6) Gukoresha uburyo bwo gufata neza imyaka n'ibikoresho byo mu buhinzi.", "topic": "ubuhinzi buzamura umusaruro"}
|
| 3 |
+
{"instruction": "Ni gute ubuhinzi buzamura umusaruro bushobora kongera umusaruro mu Rwanda?", "input": "", "output": "Mu Rwanda, ubuhinzi buzamura umusaruro bushobora kongera umusaruro kubera ko: 1) Hateguwe uburyo bwo gutera amazi buhoraho mu byaro, kugira ngo abahinzi bashobore gutera imbuto zose mu gihe cyose; 2) Haboneka imbuto ziza zikize zikwiranye n'ibihe n'ibyiza by'ubutaka; 3) Haboneka inyigisho z'abahinzi ku buryo bwo gufata neza ubutaka n'uburyo bwo kurwanya ibyorezo; 4) Haboneka ibikoresho byo mu buhinzi nk'imashini yo gutera, gukaraba, n'ibindi; 5) Haboneka imfashanyo y'ubushakashatsi mu buhinzi n'ubuhinzi bwa kijyambere.", "topic": "ubuhinzi buzamura umusaruro"}
|
| 4 |
+
{"instruction": "Ni izihe mpamvu zikwiye gukoresha ubuhinzi buzamura umusaruro?", "input": "", "output": "Hari impamvu nyinshi zikwiye gukoresha ubuhinzi buzamura umusaruro, harimo: 1) Kongera umusaruro w'ibihingwa kugira ngo haboneke ibibatunga abaturage; 2) Kugabanya ubukene n'ihungabana; 3) Kugabanya ibyapa by'ubutaka kugira ngo butagabanuke; 4) Kongera umusaruro w'amafaranga mu gihugu kubera ko ibikomoka ku buhinzi bishobora kugurwa mu mahanga; 5) Kurinda ibidukikije n'ubutaka kugira ngo bishobore gukoreshwa mu bihe bizaza.", "topic": "ubuhinzi buzamura umusaruro"}
|
| 5 |
+
{"instruction": "Ni izihe ngaruka z'ubuhinzi buzamura umusaruro ku buzima bw'abaturage?", "input": "", "output": "Ubuhinzi buzamura umusaruro bugira ingaruka nziza ku buzima bw'abaturage, harimo: 1) Kongera ibibatunga kugira ngo abaturage banezerewe; 2) Gukoresha imirimo myinshi mu buhinzi kugira ngo abaturage bahabwe akazi; 3) Kugabanya ibyapa by'ubutaka kugira ngo haboneke ibibatunga byinshi mu bihe bizaza; 4) Gukoresha uburyo bwo guhinga butunganye kugira ngo abaturage babone ibyo kurya byiza; 5) Kongera amafaranga y'abaturage kubera ko umusaruro wiyongera kandi wuzuzwa.", "topic": "ubuhinzi buzamura umusaruro"}
|
| 6 |
+
{"instruction": "Ni gute Leta y'u Rwanda yafasha abahinzi mu guhuza ubuhinzi buzamura umusaruro?", "input": "", "output": "Leta y'u Rwanda yafasha abahinzi mu guhuza ubuhinzi buzamura umusaruro kubera: 1) Guteza imbere ubushakashatsi mu buhinzi kugira ngo haboneke imbuto n'imirimo mishya; 2) Gufasha abahinzi guhabwa imfashanyo nk'imbuto ziza, ibikoresho byo mu buhinzi, n'amafaranga yo gukoresha; 3) Gushyiraho amategeko n'amabwiriza agamije gufata neza ubutaka n'ibindi bikoresho; 4) Guteza imbere uburyo bwo gutera amazi buhoraho kugira ngo abahinzi bashobore gutera imbuto zose mu gihe cyose; 5) Gufasha abahinzi guhabwa inyigisho ku buryo bwo guhinga butunganye kandi bwo kurwanya ibyorezo n'ibinyamakuru.", "topic": "ubuhinzi buzamura umusaruro"}
|
| 7 |
+
{"instruction": "Isuri ni iki mu Rwanda no mu buzima bw'umuntu?", "input": "", "output": "Isuri ni ikimenyetso cyangwa igikorwa cyo kwangiza umubiri w'umuntu cyangwa ibintu. Mu Rwanda, isuri ikomoka ku bintu bitandukanye nka: imyanda, ibicurane, imyuzure, imiti mabi, imirire mibi, cyangwa no kugira imyizerere mibi. Isuri ikaba ishobora gutuma umuntu agira indwara, agira ibibazo by'umubiri, cyangwa se akabura ubuzima.", "topic": "kurwanya isuri"}
|
| 8 |
+
{"instruction": "Ni gute umuntu yakwirinda isuri mu Rwanda?", "input": "", "output": "Kwirinda isuri mu Rwanda bisaba gukorera ibi bikurikira: 1) Gukoresha amazi meza ndetse n'amazi y'umwaku, 2) Gufata neza ibyo umuntu yakurya nk'ibijumba, ibiharage, imyembe, n'ibindi, 3) Gukaraba neza ibikoresho by'igikoni ndetse n'ibindi bintu byose, 4) Gufata imiti nk'uko byavuzwe na muganga, 5) Gukoresha imyambaro yuzuye n'imyenda yuzuye, 6) Gukurikirana imyizerere y'umubiri, nk'uko umuntu yibaza ku mibereho ye.", "topic": "kurwanya isuri"}
|
| 9 |
+
{"instruction": "Ni izihe mpamvu zatumye isuri ikunda kuboneka mu Rwanda?", "input": "", "output": "Isuri mu Rwanda ikunda kuboneka kubera ibi bikurikira: 1) Imyanda n'imyuzure ikunda kuboneka mu bice bimwe, 2) Gukoresha amazi mabi cyangwa atari meza, 3) Gufata imiti mabi cyangwa atari neza, 4) Gukoresha ibikoresho byo mu rugo atari byuzuye, 5) Gukora imirimo mbi y'ubuzima nk'ubusa, 6) Gupfukamira ku mibereho mibi nk'ubusa.", "topic": "kurwanya isuri"}
|
| 10 |
+
{"instruction": "Ni gute umuntu yamenya ko afite isuri?", "input": "", "output": "Umunyamakuru wamenya ko afite isuri akoresheje ibi bikurikira: 1) Kwihumura cyane cyane mu gitondo, 2) Gukira inkorora cyangwa kurwara indwara z'umutwe, 3) Gukira ibisebe, ibikomere, cyangwa imyanda ku mubiri, 4) Gukira inzoka mu nda, 5) Gukira ibibazo by'umubiri nk'ububabare bw'ibirenge, 6) Gukira ibibazo by'umutima nk'ubuganga cyangwa imyifatire mibi.", "topic": "kurwanya isuri"}
|
| 11 |
+
{"instruction": "Ni izihe ngamba zikoreshwa mu kurwanya isuri mu Rwanda?", "input": "", "output": "Mu Rwanda, isuri ikurwanywa n'ibikurikira: 1) Gukangura abaturage ku bijyanye n'ubuzima bwiza, 2) Gushyiraho amategeko agenga imirire yiza n'ubuzima bwiza, 3) Gukora imirimo yo gufasha abaturage kwirinda indwara, 4) Gushyiraho ibigo byita ku buzima, 5) Gukoresha imiti n'imiti yuzuye, 6) Gukora imirimo yo gukurikirana abantu bose.", "topic": "kurwanya isuri"}
|
| 12 |
+
{"instruction": "Ni gute abaturage bafasha mu kurwanya isuri mu Rwanda?", "input": "", "output": "Abaturage bafasha mu kurwanya isuri mu Rwanda bikorera ibi bikurikira: 1) Kwitondera imyizerere yabo n'imyizerere y'abandi, 2) Gukurikirana imibereho myiza nk'ugukaraba umubiri, 3) Gukoresha neza ibikoresho by'igikoni, 4) Gufata imiti nk'uko byavuzwe na muganga, 5) Gukangura abandi ku bijyanye n'ubuzima bwiza, 6) Gushyigikira imirimo y'ubuzima bwiza mu muryango wabo n'umudugudu.", "topic": "kurwanya isuri"}
|
| 13 |
+
{"instruction": "Guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga bivuze iki mu by'ukuri?", "input": "", "output": "Guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga bivuze gukoresha amashuri n'amikoresherezwa y'ikoranabuhanga mu by'ubuhinzi n'ubworozi kugira ngo umusaruro wiyongere, ubukene bugabanuke, n'ubuziranenge bw'ibikoresho. Ibyo bikorerwa ni nko gukoresha ibikoresho nka GPS, drones, sensors, n'ibikoresho by'ubuvanganzo bw'ikoranabuhanga (AI) mu gukurikirana iby'imyaka, gukora ibiciro, no gusuzuma imirire y'ibihingwa.", "topic": "guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga"}
|
| 14 |
+
{"instruction": "Ni gute ikoranabuhanga ishobora gufasha mu guhinga?", "input": "", "output": "Ikoranabuhanga ishobora gufasha mu guhinga binyuze mu buryo bwinshi: 1) Gukoresha ibikoresho by'ubuvanganzo (AI) n'ibikoresho by'ubugenge bw'ikoranabuhanga mu gusuzuma imirire y'ibihingwa no kureba ibibazo nk'ibibembe. 2) Gukoresha drones mu gukurikirana iby'imyaka, gusuzuma ubutaka, n'ikoreshwa ry'ibikoresho by'ubworozi. 3) Gukoresha sensors mu kurinda ibihingwa, gukurikirana ibihe, n'ubwinshi bw'amazi. 4) Gukoresha GPS mu gusuzuma imirima no gushyiraho amabwiriza y'ubworozi.", "topic": "guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga"}
|
| 15 |
+
{"instruction": "Ni ibihe bikoresho by'ikoranabuhanga byakoreshwa cyane mu buhinzi?", "input": "", "output": "Mu buhinzi, ibikoresho by'ikoranabuhanga byakoreshwa cyane ni: 1) Drones: zikoreshwa mu gukurikirana iby'imyaka, gusuzuma ubutaka, n'ikwirakwiza imiti. 2) Sensors: zikoreshwa mu kurinda ibihingwa, gukurikirana ibihe, n'ubwinshi bw'amazi. 3) GPS: ikoreshwa mu gusuzuma imirima, gushyiraho amabwiriza y'ubworozi, n'ubuvanganzo bw'ubutaka. 4) Robots: zikoreshwa mu gutema, gukora imyaka, n'ubworozi bw'ibihingwa. 5) Ibikoresho by'ubuvanganzo bw'ikoranabuhanga (AI): bikoreshwa mu gusuzuma imirire, gukora ibiciro, no gukurikirana iby'imyaka.", "topic": "guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga"}
|
| 16 |
+
{"instruction": "Ni gute guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga birashobora kongera umusaruro?", "input": "", "output": "Guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga birashobora kongera umusaruro binyuze mu buryo bwinshi: 1) Gukoresha amashuri n'amikoresherezwa y'ikoranabuhanga mu gushaka ibyifuzo by'ubuhinzi. 2) Gukoresha sensors n'ibikoresho by'ubuvanganzo mu gukurikirana imirire y'ibihingwa no kurinda ibibazo bya bibembe. 3) Gukoresha drones mu gukurikirana iby'imyaka no gusuzuma ubutaka. 4) Gukoresha GPS mu gusuzuma imirima no gushyiraho amabwiriza y'ubworozi. 5) Gukoresha robots mu gutema, gukora imyaka, n'ubworozi bw'ibihingwa. Ibyo byose bigira uruhare mu kongera umusaruro, gukoresha neza ibikoresho byose, n'ubukungu bw'ubuhinzi.", "topic": "guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga"}
|
| 17 |
+
{"instruction": "Ni ibihe ngorane zishobora kuboneka mu guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga?", "input": "", "output": "Mu guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga, hari ingorane zishobora kuboneka, nka: 1) Gushobora kugira imari nyinshi yo gushyiraho amashuri n'amikoresherezwa y'ikoranabuhanga. 2) Gusanzwe abahinzi batamenya neza uko bakoresha ibyo bikoresho. 3) Gusaza imihanda n'ubwisungane mu gihugu kugira ngo ibikoresho by'ikoranabuhanga bigere ku mirima. 4) Gusaza ingufu zikenewe mu gukoresha ibyo bikoresho. 5) Gusaza amakuru y'ikoranabuhanga mu gace cyose cy'igihugu. 6) Gusaza imitunganyilize y'ibiciro by'ibikoresho n'imikoresherezwa.", "topic": "guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga"}
|
| 18 |
+
{"instruction": "Ni gute guhindura uburyo bwo guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga bushobora gukorwa mu Rwanda?", "input": "", "output": "Mu Rwanda, guhindura uburyo bwo guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga bushobora gukorwa binyuze mu buryo bw'ingenzi: 1) Guteza imbere amashuri n'ubumenyi mu by'ikoranabuhanga mu buhinzi. 2) Gushyiraho amashami y'ubutegetsi yita ku koranabuhanga mu buhinzi. 3) Gushyigikira abahinzi mu guhabwa imari n'amikoresherezwa yo gukoresha ikoranabuhanga. 4) Guteza imbere imihanda n'ubwisungane mu gihugu kugira ngo ibikoresho by'ikoranabuhanga bigere ku mirima. 5) Gushyiraho amategeko n'amabwiriza agenga ikoreshwa ry'ikoranabuhanga mu buhinzi. 6) Guteza imbere ubufatanye hagati y'abahinzi, abashakashatsi, n'abikorera mu by'ikoranabuhanga.", "topic": "guhinga hakoreshejwe ikoranabuhanga"}
|
| 19 |
+
{"instruction": "Inzego z'ubutegetsi mu Rwanda zihuza izihe ingingo z'ibanze?", "input": "", "output": "Inzego z'ubutegetsi mu Rwanda zihuza ingingo z'ibanze zirimo: 1) Ubutegetsi bw'igihugu (ubutegetsi bw'ubwoko bw'igihugu nk'Ubucamanza, Umujyi wa Kigali, n'amakomini); 2) Ubutegetsi bw'ubutegetsi bw'umuryango (ubutegetsi bw'umuryango w'abadepite n'ubutegetsi bw'umuryango w'abaminisitiri); 3) Ubutegetsi bw'ubutegetsi bw'ubucamanza (ubutegetsi bw'ubucamanza bw'igihugu); 4) Ubutegetsi bw'ubutegetsi bw'akarere n'umujyi (ubutegetsi bw'akarere n'ubutegetsi bw'umujyi). Izi nzego zose zikora hamwe mu rwego rwo guteza imbere amahoro, umutekano, iterambere ry'igihugu, n'ubwiyunge.", "topic": "inzego z'ubutegetsi mu Rwanda"}
|
| 20 |
+
{"instruction": "Ni izihe nzego zikora mu rwego rw'ubutegetsi bw'igihugu mu Rwanda?", "input": "", "output": "Mu rwego rw'ubutegetsi bw'igihugu mu Rwanda, hari izi nzego zikurikira: 1) Perezida wa Repubulika (umuyobozi w'igihugu); 2) Umujyi wa Kigali (umuyobozi w'umujyi wa Kigali); 3) Amakomini (ubutegetsi bw'akarere n'umujyi); 4) Ubutegetsi bw'ubucamanza (ubucamanza bw'igihugu, ubucamanza bw'akarere, n'ibindi); 5) Inzego z'ubutegetsi zihagarariye igihugu hanze (ambasade n'ibindi). Izi nzego zose zikora hamwe mu rwego rwo guteza imbere amahoro, iterambere, n'ubwiyunge mu gihugu.", "topic": "inzego z'ubutegetsi mu Rwanda"}
|
| 21 |
+
{"instruction": "Umujyi wa Kigali ufite inzego zihariye z'ubutegetsi? Ni izihe?", "input": "", "output": "Umujyi wa Kigali ufite inzego zihariye z'ubutegetsi zikurikira: 1) Umukuru w'Umujyi (umuyobozi mukuru w'umujyi); 2) Ikigo cy'Umujyi (igishinzwe gukora imilimo yose y'ubutegetsi); 3) Inzego z'ubutegetsi z'umujyi (ubutegetsi bw'akarere n'ubutegetsi bw'umudugudu); 4) Inzego z'ubucamanza z'umujyi (ubucamanza bw'umujyi n'ubucamanza bw'akarere). Izi nzego zose zikora hamwe mu rwego rwo guteza imbere umujyi wa Kigali, gukomeza amahoro, umutekano, n'iterambere ry'ubuzima bw'abaturage.", "topic": "inzego z'ubutegetsi mu Rwanda"}
|
| 22 |
+
{"instruction": "Ni gute inzego z'ubutegetsi z'akarere zikora mu Rwanda?", "input": "", "output": "Inzego z'ubutegetsi z'akarere mu Rwanda zikora mu buryo bw'ingenzi burimo: 1) Umukuru w'akarere (umuyobozi mukuru w'akarere); 2) Ikigo cy'akarere (igishinzwe gukora imilimo yose y'ubutegetsi); 3) Inzego z'ubutegetsi z'akarere (ubutegetsi bw'umurenge n'ubutegetsi bw'umudugudu); 4) Inzego z'ubucamanza z'akarere (ubucamanza bw'akarere). Izi nzego zikora hamwe mu rwego rwo gushyira mu bikorwa amabwiliza y'igihugu, guteza imbere iterambere ry'akarere, n'ubuzima bwiza bw'abaturage.", "topic": "inzego z'ubutegetsi mu Rwanda"}
|
| 23 |
+
{"instruction": "Ni izihe nkingi z'ingenzi zifasha mu guteza imbere inzego z'ubutegetsi mu Rwanda?", "input": "", "output": "Nkingi z'ingenzi zifasha mu guteza imbere inzego z'ubutegetsi mu Rwanda ni izi: 1) Ubwigenge bw'ubutegetsi (ubutegetsi bwemewe n'amategeko); 2) Ubutabera n'ubwubahane (ubutegetsi bwihatira ubutabera n'ubwubahane); 3) Ubujyanama n'ubufatanye (ubufatanye hagati y'inzego zose z'ubutegetsi); 4) Ubwumvikane n'ubwiyunge (ubwumvikane hagati y'abaturage n'inzego z'ubutegetsi); 5) Iterambere ry'ubukungu n'imibereho myiza (guteza imbere ubukungu n'ubuzima bwiza bw'abaturage). Izi nkingi zose zifasha mu guteza imbere inzego z'ubutegetsi zikora neza n'ubwitonzi.", "topic": "inzego z'ubutegetsi mu Rwanda"}
|
| 24 |
+
{"instruction": "Ni gute inzego z'ubutegetsi zikora hamwe mu kwigisha no guhugura abakozi bayo mu Rwanda?", "input": "", "output": "Inzego z'ubutegetsi mu Rwanda zikora hamwe mu kwigisha no guhugura abakozi bayo mu buryo bw'ingenzi burimo: 1) Gushyiraho amashuri y'ubutegetsi (nka Institut y'Uburezi n'Ubuhinga mu Rwanda - INES Ruhengeri); 2) Gushyiraho amahugurwa menshi (nka amahugurwa y'ubutegetsi, ubuhanga, n'ubumenyi); 3) Gufatanya n'amashuri y'uburezi mu gihugu n'hanze y'igihugu (nka Kaminuza n'Akademi z'Uburezi); 4) Gushyiraho imyitozo n'amahugurwa y'ubutegetsi (nka imyitozo y'ubutegetsi n'amahugurwa menshi); 5) Gushyiraho ibigo by'ubushakashatsi (nka Ikigo cy'Ubushakashatsi mu Rwanda - IRST). Izi ngingo zose zifasha mu kwigisha no guhugura abakozi b'ubutegetsi kugira ngo bakore neza n'ubwitonzi.", "topic": "inzego z'ubutegetsi mu Rwanda"}
|
| 25 |
+
{"instruction": "Ni iki cyateza u Rwanda gushyiraho amategeko?", "input": "", "output": "U Rwanda shyiraho amategeko kugira ngo: 1) Agere amatwara y'ubutegetsi n'ubwumvikane mu gihugu; 2) Gukumira abaturage n'abategetsi bose bakulikiza amategeko; 3) Gukomeza amahoro, umutekano n'uburinganire mu gihugu; 4) Gushyigikira iterambere ry'igihugu mu by'ubukungu, imibereho y'abaturage n'uburezi; 5) Gufata neza iby'ubutegetsi n'ubutegetsi bw'igihugu. Amategeko ni igikorwa cy'ubutegetsi bw'igihugu kandi ashingiye ku Itegeko-Nshinga.", "topic": "amategeko y'u Rwanda"}
|
| 26 |
+
{"instruction": "Ni gute amategeko y'u Rwanda yashyirwaho?", "input": "", "output": "Amategeko y'u Rwanda yashyirwaho kuri iki cyiciro: 1) Inama y'Igihugu Iharanira Demokarasi (Parlement) ibishyiraho, cyangwa se Umukuru w'Igihugu agashyiraho ku buryo bwemejwe n'Itegeko-Nshinga; 2) Umukuru w'Igihugu ashobora guha inama ku mategeko agenewe ibyemezo byihutirwa; 3) Amategeko akurikiranwa n'ibyemezo bya Minisiteri n'amabwiriza y'ibigo bya Leta. Itegeko-Nshinga ry'u Rwanda riteganya uko amategeko yashyirwaho n'uburyo bwo kubisuzuma.", "topic": "amategeko y'u Rwanda"}
|
| 27 |
+
{"instruction": "Ni izihe ngingo zikomeye ziri mu Itegeko-Nshinga ry'u Rwanda ryerekeye amategeko?", "input": "", "output": "Itegeko-Nshinga ry'u Rwanda ryerekeye amategeko mu ngingo zikurikira: 1) Itegeko-Nshinga ni umutwe w'amategeko yose (Ingingo ya 62); 2) Amategeko agomba kuba akulikije Itegeko-Nshinga (Ingingo ya 63); 3) Amategeko agomba kugaragaza ibyifuzo by'abaturage (Ingingo ya 64); 4) Amategeko agomba kuba yanditse mu Kinyarwanda, Ikigali n'Icyongereza (Ingingo ya 65); 5) Amategeko agomba kugaragaza imbaraga zabyo n'igihe azatangira gukulikizwa (Ingingo ya 66).", "topic": "amategeko y'u Rwanda"}
|
| 28 |
+
{"instruction": "Ni gute amategeko y'u Rwanda yemezwa?", "input": "", "output": "Amategeko y'u Rwanda yemezwa kuri iki cyiciro: 1) Umukuru w'Igihugu ashaka umukono ku mategeko yashyizweho na Parlement; 2) Umukuru w'Igihugu ashobora kuyobora inama ku mategeko agenewe ibyemezo byihutirwa; 3) Amategeko akemezwa n'Umukuru w'Igihugu agatangaza mu Itangazo ry'Igihugu; 4) Amategeko ashyirwa mu bikorwa nyuma yo kuba yatangajwe mu Itangazo ry'Igihugu. Amategeko agomba kuba yemejwe mbere yo gutangira gukulikizwa.", "topic": "amategeko y'u Rwanda"}
|
| 29 |
+
{"instruction": "Ni izihe nshingano za Minisiteri y'Ubushinjacyaha mu mategeko y'u Rwanda?", "input": "", "output": "Minisiteri y'Ubushinjacyaha ifite inshingano zikurikira mu mategeko y'u Rwanda: 1) Gukurikirana ibyaha n'ubusugire bw'amategeko; 2) Gushyiraho amategeko agenga ibyaha n'ibihano; 3) Gukurikirana ibyaha byakozwe n'abakozi ba Leta; 4) Gushyigikira ibyemezo bya gereza n'amategeko agenga ibyaha; 5) Gukora ubushakashatsi ku mategeko n'uburyo bwo kubungabunga ubutabera. Minisiteri y'Ubushinjacyaha ifasha mu gukomeza ubutabera n'ubwumvikane mu gihugu.", "topic": "amategeko y'u Rwanda"}
|
| 30 |
+
{"instruction": "Ni gute amategeko y'u Rwanda yahindurwa cyangwa yatsindwa?", "input": "", "output": "Amategeko y'u Rwanda yahindurwa cyangwa yatsindwa kuri iki cyiciro: 1) Parlement ishobora guhindura cyangwa gutsinda amategeko yashyizweho; 2) Umukuru w'Igihugu ashobora guhindura amabwiriza n'amategeko agenewe ibyemezo byihutirwa; 3) Ibiro bya Gereza Rwisumbuye byashobora gusuzuma amategeko n'ibyemezo bya Leta kugira ngo babone niba ari ibyo Itegeko-Nshinga ryemera; 4) Abaturage bashobora gusaba Gereza Rwisumbuye gusuzuma amategeko n'ibyemezo bya Leta; 5) Amategeko akurikizwa n'ibindi byemezo bya Leta nk'ibyemezo bya Minisiteri, ibyemezo bya Perefegitura n'ibindi.", "topic": "amategeko y'u Rwanda"}
|
| 31 |
+
{"instruction": "Amatora mu Rwanda ari iki? Ni ryari abantu batangira gukora amatora?", "input": "", "output": "Amatora mu Rwanda ni imyitozo y'uburambe bw'abantu igamije guhitamo abayobozi b'igihugu cyangwa abayobozi b'ibigo bya politiki. Amatora asanzwe yatangirira mu Rwanda mu mwaka wa 2003, nyuma y'uko gahunda y'ubutegetsi bw'abanyarwanda yemejwe mu matora y'umwaka wa 2003. Ubu, amatora asigaye agaragazwa mu gihe cy'umwaka cyangwa imyaka ibiri, aho abaturage bakora imyitozo yo guhitamo abayobozi babo. Ibyemezo byo gutangiza amatora byafashwa n'ubutegetsi bw'igihugu, cyane cyane Komisiyo y'Igihugu Iharanira Demokarasi (NEDAP).", "topic": "amatora mu Rwanda"}
|
| 32 |
+
{"instruction": "Ni gute amatora mu Rwanda akorwa? Abanyarwanda bakora gute imyitozo?", "input": "", "output": "Amatora mu Rwanda akorwa mu buryo bwemejwe n'amategeko, aho abaturage bose bafite uburenganzira bwo gukora imyitozo. Imyitozo ikorwa mu minsi ibiri, aho abaturage bahita bakora imyitozo mu cyumweru cya mbere, bakoresheje amashami y'amatora yose mu gihugu. Abanyarwanda bakora imyitozo mu buryo bwite bwite, bakoresheje ibiro by'amatora byemejwe n'amategeko, cyangwa bakoresheje uburyo bwo gukora imyitozo ku ipaji (online) igihe kigera. Ubu, uburyo bwose bwemejwe n'amategeko, nk'uburyo bwo gukora imyitozo ku ipaji, bukorwa mu buryo bwihuse kandi butangaje.", "topic": "amatora mu Rwanda"}
|
| 33 |
+
{"instruction": "Ni bande bakora imyitozo mu Rwanda? Ese hari ababurwa uburenganzira bwo gukora imyitozo?", "input": "", "output": "Buri munyarwanda wese ufite imyaka 18 n'urutoki rwinshi afite uburenganzira bwo gukora imyitozo mu Rwanda. Ibyo bikaba byemejwe n'amategeko y'igihugu, aho abaturage bose bafite ubushobozi bwo gukora imyitozo, keretse abo bafite ibibazo by'ubuzima bw'umutwe cyangwa abo bafungiye ku rugo. Hari n'andi mategeko agenga abayobozi b'ibigo bya politiki, aho abo bafite imyaka 21 n'urutoki rwinshi bafite uburenganzira bwo kwiyamamaza kandi bakora imyitozo yo kuyobora.", "topic": "amatora mu Rwanda"}
|
| 34 |
+
{"instruction": "Amatora mu Rwanda agira atya ku bijyanye n'ubwigenge bw'igihugu?", "input": "", "output": "Amatora mu Rwanda ari ingingo nshinga y'ubwigenge bw'igihugu, aho abaturage bafite uburenganzira bwo guhitamo abayobozi babo. Ibyo bikaba byemejwe n'amategeko y'igihugu, aho amatora akorwa mu buryo bwihuse, bwite, kandi butangaje. Ubutegetsi bw'igihugu bushingiye ku mategeko, kandi amatora akorwa mu buryo bwemejwe n'amategeko, aho abaturage bose bafite uburenganzira bwo kwiyamamaza no guhitamo abayobozi babo. Amatora akaba ari umwe mu buryo bwo gushyiraho abayobozi b'igihugu, kandi ari ingingo nshinga y'ubwigenge bw'igihugu.", "topic": "amatora mu Rwanda"}
|
| 35 |
+
{"instruction": "Ni iki cyatewe n'amatora mu Rwanda mu gihe cy'imyaka 20?", "input": "", "output": "Mu gihe cy'imyaka 20, amatora mu Rwanda yagize uruhare rukomeye mu kubaka demokarasi mu gihugu. Amatora yagize akamaro mu kubaka ubutegetsi bw'igihugu, aho abaturage bafite uburenganzira bwo guhitamo abayobozi babo. Amatora yagize uruhare mu kubaka amahoro n'umutekano mu gihugu, aho abaturage bafite uburenganzira bwo kwiyamamaza no guhitamo abayobozi babo. Amatora yagize uruhare mu kubaka imibereho myiza y'abaturage, aho abaturage bafite uburenganzira bwo guhitamo abayobozi babo. Amatora yagize uruhare mu kubaka ubumwe n'ubwiyunge mu gihugu, aho abaturage bose bafite uburenganzira bwo gukora imyitozo.", "topic": "amatora mu Rwanda"}
|
| 36 |
+
{"instruction": "Ni gute amatora mu Rwanda akurikiranwa n'abanyamahanga?", "input": "", "output": "Amatora mu Rwanda akurikiranwa n'abanyamahanga mu buryo bwinshi, aho ibigo by'amahanga nka ONU, Umoja wa Afurika, n'ibindi bigo by'amahanga bifasha mu kurengera amatora. Abanyamahanga baba barimo abakurikirana amatora mu buryo bwite, bakaba barimo abakurikirana amatora mu buryo bw'ubushakashatsi. Amakuru yose yerekeye amatora mu Rwanda akaba ariho, kandi abanyamahanga bafite uburenganzira bwo kuyakurikirana. Ubu, hari n'ibigo by'amahanga bifasha mu kurengera amatora, nk'ibigo bya demokarasi n'uburenganzira bw'ikiremwamuntu.", "topic": "amatora mu Rwanda"}
|
| 37 |
+
{"instruction": "Ubutabera ni iki mu gihugu cyacu?", "input": "", "output": "Ubutabera ni uburyo bw'igihugu bwo gukemura amakimbirane y'abaturage, gushyiraho amategeko, kandi gushyigikira ubwigenge bw'ubutabera. Bikorwa n'inzego z'ubutabera nk'ubutware, amakunga, n'amategeko, kugira ngo haboneke uburenganzira bw'umuntu n'ubwigenge mu matekano.", "topic": "ubutabera"}
|
| 38 |
+
{"instruction": "Ni izihe nzego zifite uruhare mu butabera?", "input": "", "output": "Nzego z'ubutabera zifite uruhare rukumbi mu butabera ni: 1) Ubutware (abacamanza n'abapolisi), 2) Amakunga (abavugizi n'abashinja), 3) Inama y'ubutabera (ubuyobozi bw'ubutabera), 4) Inzego z'ubucamanza (Tribunali n'inkiko), 5) Inzego z'uburenganzira bw'ikiremwa muntu (nk'ishyaka rishinzwe uburenganzira bw'ikiremwa muntu).", "topic": "ubutabera"}
|
| 39 |
+
{"instruction": "Ubutabera bugaragazwa gute mu Rwanda?", "input": "", "output": "Ubutabera mu Rwanda bugaragazwa ku buryo bwuzuye mu mategeko agenga u Rwanda, hakoreshejwe inzego z'ubutabera zikora hamwe. U Rwanda rufite amategeko atandukanye, nk'Itegeko-Nshinga, amategeko agenga ubutabera, n'amategeko y'ubucamanza. Ubutabera buri mu mabwiliza y'ubutegetsi bw'igihugu kandi bukaba buhuje n'amasezerano y'internationale.", "topic": "ubutabera"}
|
| 40 |
+
{"instruction": "Ni gute abaturage bashobora kugira uruhare mu butabera?", "input": "", "output": "Abaturage bashobora kugira uruhare mu butabera ku buryo bwinshi: 1) Gushyiraho amakimbirane mu butabera, 2) Gushyigikira ubushakashatsi bw'abacamanza, 3) Kwitabira ibiganiro n'inkunga z'ubutabera, 4) Gukora ubufatanyije n'inzego z'ubutabera mu gutanga amakuru, 5) Kwitabira inama z'ubutabera n'ibiganiro byerekeye uburenganzira bw'ikiremwa muntu.", "topic": "ubutabera"}
|
| 41 |
+
{"instruction": "Ni izihe ngorane zikomeye zikibangamira ubutabera mu Rwanda?", "input": "", "output": "Ingorane zikomeye zikibangamira ubutabera mu Rwanda ni: 1) Ubutegetsi bw'ubutegetsi bw'ubutegetsi (ubutegetsi bw'ubutegetsi bw'ubutegetsi), 2) Ubukene bw'abaturage (ubukene bw'abaturage), 3) Inkurakuranya mu butabera (abacamanza n'abapolisi bafite uburenganzira bwinshi), 4) Ubukene bw'amakuru n'ubushakashatsi, 5) Amategeko atandukanye n'uburyo bwo kubikulikiza.", "topic": "ubutabera"}
|
| 42 |
+
{"instruction": "Ni gute u Rwanda rwakoze mu gushyiraho ubutabera bwiza?", "input": "", "output": "U Rwanda rwakoze ibikorwa byinshi mu gushyiraho ubutabera bwiza: 1) Gushyiraho amategeko atunganye n'ahuje n'ibyemezo by'internationale, 2) Gushyigikira uburezi bw'abacamanza n'abandi bafite uruhare mu butabera, 3) Gushyiraho inzego z'ubutabera zikora neza (nk'Ishyaka rishinzwe uburenganzira bw'ikiremwa muntu), 4) Gukoresha ubushakashatsi n'ubugenzacyaha mu butabera, 5) Gushyiraho ubufatanyije n'inzego z'internationale mu butabera.", "topic": "ubutabera"}
|
| 43 |
+
{"instruction": "Polisi y'u Rwanda ni iki?", "input": "", "output": "Polisi y'u Rwanda ni ikigo cy'igihugu cyita ku buzima bw'abaturage, umutekano n'imicungire y'ibyiza by'igihugu. Gikorwa cyayo ni guteza imbere amahoro, kurengera ubutabera, no guha umutekano abaturage n'ibintu byabo. Iri kigo kibarizwa n'amategeko y'u Rwanda, cyane cyane Itegeko Nshinga n'Itegeko N° 13/2010 ryo ku wa 18/06/2010 rigena imiterere n'imikorere ya Polisi y'u Rwanda.", "topic": "polisi y'u Rwanda"}
|
| 44 |
+
{"instruction": "Ni gute Polisi y'u Rwanda yatangijwe?", "input": "", "output": "Polisi y'u Rwanda yatangijwe ku itariki ya 16/06/2000, igihe Leta y'u Rwanda yashyizeho Itegeko N° 09/2000 rigena imiterere n'imikorere yayo. Yatangiye nk'igikorwa cyemejwe mu mateka yo gukumira ibyaha n'ubusugire bw'abaturage, nyuma y'aho gahunda yo gusubiranya amakoro y'ubutasi bw'igihugu yahagaritswe.", "topic": "polisi y'u Rwanda"}
|
| 45 |
+
{"instruction": "Polisi y'u Rwanda ifite inzego zingahe?", "input": "", "output": "Polisi y'u Rwanda ifite inzego ebyiri z'ingenzi: 1) Inzego z'ubutegetsi (Administrative Units) nk'ishami ry'ubutegetsi n'ubuyobozi bw'igihugu; 2) Inzego z'imikorere (Operational Units) zifite uruhare rw'ingenzi mu kurengera umutekano, nka Traffic Police, Criminal Investigation Department (CID), Counter Terrorism Unit, na Marine Unit, hagati ya zindi.", "topic": "polisi y'u Rwanda"}
|
| 46 |
+
{"instruction": "Ni gute abakozi ba Polisi y'u Rwanda bakora?", "input": "", "output": "Abakozi ba Polisi y'u Rwanda bakora ibikorwa bitandukanye: gukumira ibyaha, gufasha abaturage mu bibazo byabo, gukora ubushakashatsi ku byaha, gusura imihanda n'ibigo bya gisirikare, gukorera hamwe n'amakigo atandukanye mu gushyigikira umutekano, kandi bakora nk'umujyanama mu bikorwa bya komini n'uturere. Bafite n'ubushobozi bwo gufasha mu bikorwa by'ubufatanye mu gihe cy'ibiza.", "topic": "polisi y'u Rwanda"}
|
| 47 |
+
{"instruction": "Hagirahe ibigo Polisi y'u Rwanda ifite?", "input": "", "output": "Polisi y'u Rwanda ifite ibigo byinshi hirya no hino mu gihugu. Mu by'ukuri, hari ibiro bya Polisi mu turere twose, mu bigo bya gisirikare, mu bigo bya komini, no mu bigo bya perefegitura. Iyo ari yo yose, hari n'ibigo by'ingenzi nk'ishami ry'ubushakashatsi ku byaha (CID) mu Kigali, n'ibigo byo mu makomini akurikira ibyifuzo by'abaturage.", "topic": "polisi y'u Rwanda"}
|
| 48 |
+
{"instruction": "Ni gute umuntu yafasha Polisi y'u Rwanda igihe afite ikibazo?", "input": "", "output": "Umuuntu wese afite ikibazo cyangwa ashaka gufasha Polisi y'u Rwanda ashobora guhamagara nomero ya 112 (Emergency Line) cyangwa 3512 (Police Hotline). Ashobora kandi gusura ibiro bya Polisi byuzuye mu karere kawo cyangwa gutangaza ikibazo ku buryo bwite mu gihe cy'ubushakashatsi. Hari n'ibigo bya Polisi byo mu makomini bifasha abaturage mu buryo bwihuse.", "topic": "polisi y'u Rwanda"}
|
| 49 |
+
{"instruction": "Ubwitange mu gihugu ni iki mu Kinyarwanda?", "input": "", "output": "Ubwitange mu gihugu ni imyifatire y'umuntu cyangwa itsinda ry'abantu bafite uwo batakaza ubushobozi bwo gufasha abandi bafite ibibazo, bakabakorera imbaraga zabo, ubushobozi, cyangwa ubwisanzure mu guhangana n'ingorane zikomeye mu gihugu. Ni ingingo y'umutekano n'ubumwe bw'abaturage, aho abantu bakorana hamwe kugira ngo bagere ku bibazo byabo n'iby'abandi.", "topic": "ubwitange mu gihugu"}
|
| 50 |
+
{"instruction": "Ni gute ubwitange mu gihugu burushaho kugaragara mu gihe cy'amahoro?", "input": "", "output": "Mu gihe cy'amahoro, ubwitange mu gihugu burushaho kugaragara mu buryo bwuzuye, nk'ubwo abantu bakorana hamwe mu gikorwa cy'ubufatanye nk'ubukerarugendo, imirimo y'ubukorikori, cyangwa imishinga y'ubugiraneza. Abantu bakunda gufasha abandi mu buryo butandukanye, kandi ibigo by'ubucuruzi n'ibikorera ku giti cyabo byakoresha ubwo bufatanye mu gufasha abaturage.", "topic": "ubwitange mu gihugu"}
|
| 51 |
+
{"instruction": "Ni izihe ngorane ubwitange mu gihugu bufata mu gihe cy'icyorezo cyangwa ingorane zikomeye?", "input": "", "output": "Mu gihe cy'icyorezo cyangwa ingorane zikomeye nk'icyo covid-19, imvura nke cyangwa imihindagurikire y'ibihe, ubwitange mu gihugu bufata uruhare rukomeye mu kugabanya ibibazo. Abantu bakora hamwe mu gufasha abo mu kaga, bakagaburira ibibatunga, bakubaka amazu y'ubugene, bakabaha imiti, n'ibindi. Ni ukwerekana ko ubufatanye n'ubwitange buri ngombwa mu gihe kibi.", "topic": "ubwitange mu gihugu"}
|
| 52 |
+
{"instruction": "Ni gute ubwitange mu gihugu bushobora gukoreshwa mu guhangana n'ubukene?", "input": "", "output": "Ubwitange mu gihugu bushobora gukoreshwa mu guhangana n'ubukene buri gihe abantu bakorana hamwe mu gufasha abakene. Ibi birashoboka mu buryo bw'ubufatanye mu gukora imirimo y'ubukorikori, gushyira hamwe imbaraga mu guhinga, cyangwa se gushyiraho imishinga y'ubworozi. Kandi n'ibigo bya Leta n'ibyigenga byakoresha ubwitange mu gufasha abaturage mu gucunga ibibazo by'ubukene.", "topic": "ubwitange mu gihugu"}
|
| 53 |
+
{"instruction": "Ni izihe nshingano za Leta mu gufasha ubwitange mu gihugu?", "input": "", "output": "Leta ifite inshingano z'ingenzi mu gufasha ubwitange mu gihugu, nkuko gushyiraho amategeko agenga imishinga y'ubufatanye, gushyigikira ibigo by'abaturage n'ibikorwa by'ubugiraneza, kandi no guha umusaruro mu gikorwa cy'ubuhanga. Leta ikora hamwe n'ibigo byigenga mu gushyiraho inzego zifasha abaturage mu gufatanya, nk'ibigo by'ubuvanganzo n'ubufatanye.", "topic": "ubwitange mu gihugu"}
|
| 54 |
+
{"instruction": "Ni gute umuntu ashobora kwitanga mu gihugu mu buryo bwuzuye?", "input": "", "output": "Umuntu ashobora kwitanga mu gihugu mu buryo bwuzuye ku buryo bw'ubufatanye n'abandi, nk'ubwo kwiyumvisha ko afite uruhare mu gufasha abaturage, gufasha mu mirimo y'ubukorikori, gushyigikira imishinga y'ubugiraneza, cyangwa se gufasha mu gucunga ibibazo by'abaturage. Kandi ashobora no gukorera Leta cyangwa ibigo byigenga mu gushyiraho inzego zifasha abaturage mu gufatanya.", "topic": "ubwitange mu gihugu"}
|