PiotrSty's picture
Mark SLAYER-OCR evidence registry public (part 2)
e99e060 verified
|
Raw History Blame Contribute Delete
36.3 kB
# OCR Engine / PolOCRBench
Silnik OCR dla polskich dokumentów oraz rozwijane zaplecze **PolOCRBench**:
publicznego benchmarku transkrypcji całych stron, ekstrakcji tabel i informacji
z dokumentów. Repozytorium zawiera backendy OCR, narzędzia treningowe,
ewaluatory i artefakty eksperymentów. **Nie jest jeszcze ukończonym benchmarkiem
ani potwierdzonym silnikiem SOTA.**
## Aktualny stan: 30 września 2026
### SLAYER-OCR 2.0: DATA ENGINE v2
- Projekt przechodzi na ścieżkę `generator -> teacher ensemble -> consensus ->
annotation review -> clean dataset -> RF-DETR layout -> recognizer ->
hard-example mining`. [Architektura, granice twierdzeń i bramki](docs/SLAYER_OCR_2_DATA_ENGINE.md).
- Dane, checkpointy i dowody eksperymentalne są archiwizowane poza repozytorium
kodu w [publicznej kolekcji SLAYER-OCR na Hugging Face](https://huggingface.co/collections/PiotrSty/slayer-ocr-experiment-registry-6abca642387af872378a7fee).
Każda część ma manifest SHA-256 i wskazanie commita źródłowego. [Raport rejestru](docs/SLAYER_OCR_HF_REGISTRY_20260930.md).
- Dodano deterministyczny, lokalny moduł konsensusu layoutu. Zachowuje pełne
propozycje teacherów, przyjmuje wyłącznie kworum różnych modeli, kieruje
konflikty do review i eksportuje zaakceptowane weak labels jako COCO JSON dla
RF-DETR. To infrastruktura danych, nie wynik jakości ani deklaracja SOTA.
- **Gotowy prywatny pilot teacherów:** [uruchom notebook GPU w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_slayer_layout_teacher_pilot_v1.ipynb)
osobno w trzech świeżych sesjach dla `qwen3-vl-4b`, `doclayout-yolo` i
`surya-layout2`. Zacznij od domyślnych dwóch stron. Każda sesja pobiera
przypięte dane i model oraz zwraca osobny ZIP dowodowy bez skanów i referencji.
Dla smoke testu są też notebooki bez przełączników:
[DocLayout-YOLO](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_slayer_layout_doclayout_yolo_smoke_v1.ipynb)
oraz [Surya Layout](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_slayer_layout_surya_smoke_v1.ipynb).
- **Konsensus pełnych runów:** [otwórz notebook v3 CPU w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_slayer_layout_consensus_v3.ipynb),
wgraj dokładnie trzy ZIP-y teacherów i pobierz COCO weak labels, kolejkę review,
hard examples oraz pełne provenance. Polityka v3 dopuszcza maksymalnie cztery
jawne abstencje teachera na 60 stronach; nie liczy ich jako pustych głosów,
zachowuje quorum dwóch niezależnych modeli i kieruje każdą taką stronę do
hard-example mining. Dwustronicowy smoke ujawnił konflikty klas i poziomu
szczegółowości.
Pełny przebieg 60 stron zakończył się technicznie poprawnie: 161 obiektów
przyjęto, 371 skierowano do review, a 58/60 stron oznaczono jako hard examples.
Pełna adjudykacja została zakończona: 143 obiekty review przyjęto (w tym 5
relabeli), 228 odrzucono, a clean candidate zawiera 304 obiekty na 60
stronach. Prywatny eksporter RF-DETR tworzy zweryfikowany split 48/12 bez
wspólnych kolekcji i dokładnych hashy obrazów. Dane i skany nadal nie są
publikowane. [Raport pełnego przebiegu](docs/SLAYER_LAYOUT_CONSENSUS_FULL_RESULT_20260929.md).
[Wynik smoke i decyzja](docs/SLAYER_LAYOUT_CONSENSUS_SMOKE_RESULT_20260928.md).
- Polityka konsensusu v3 wykrywa konflikty skali bez mnożenia głosu jednego
teachera i jawnie rejestruje ograniczone abstencje. Zamrożono też definicje
klas layoutu. Walidator
`training.adjudicate_layout_consensus` odrzuca niepełne decyzje i eksportuje
prywatny kandydat JSONL/COCO bez skanów. Następnie
`training.build_layout_rfdetr_dataset` sprawdza candidate i obrazy po SHA-256,
buduje rozłączny kolekcyjnie format `train/valid` zgodny z RF-DETR oraz zapisuje
manifest, provenance i sumy kontrolne.
- **Następny run:** [otwórz przypięty trening RF-DETR Small w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_slayer_rfdetr_layout_v1.ipynb),
wybierz GPU, uruchom wszystko i wgraj prywatny ZIP przygotowany przez
eksporter. Notebook sprawdza hash całego ZIP-a i wszystkich plików, nie
publikuje danych, zapisuje metryki per klasa oraz zwraca osobno ZIP dowodowy i
ZIP modelu. Wynik jest pilotem deweloperskim, nie pomiarem końcowym.
- **Wynik pilota RF-DETR:** trening zakończył się early stopping po epoce 30,
a najlepszy checkpoint EMA z epoki 15 osiągnął `mAP@50:95 = 0,3273` na
12 stronach z czterech rozłącznych kolekcji. Najmocniejsza jest klasa
`figure` (`EMA AP = 0,8238`); `table` i `marginalia` pozostają słabe, a trzy klasy
nie mają przykładów validation. Checkpoint przechodzi bramkę techniczną, ale
jeszcze nie jakościową. [Pełny raport](docs/SLAYER_RFDETR_LAYOUT_V1_RESULT_20260929.md).
- **Audyt najlepszego checkpointu:** [otwórz prywatny audyt RF-DETR w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_slayer_rfdetr_layout_audit_v1.ipynb),
wybierz GPU i uruchom wszystko. Notebook prosi osobno o ZIP danych, modelu i
dowodów treningowych, sprawdza ich pełne hashe, ponownie mierzy zapisany
checkpoint na 12 stronach oraz pobiera jeden prywatny ZIP z predykcjami,
porównaniami GT/model i kolejką hard examples. Niczego nie publikuje.
Audyt został ukończony: checkpoint dokładnie odtwarza `mAP@50:95 = 0,3273`,
ale przy progu diagnostycznym 0,25 wszystkie 12 stron zawiera FP lub FN.
Nakładki ujawniły także niespójną granulację ramek i prawdopodobne braki GT,
dlatego kolejną bramką jest ponowna adjudykacja 12 stron, a nie retrening na
tych samych etykietach. [Wynik audytu](docs/SLAYER_RFDETR_LAYOUT_AUDIT_V1_RESULT_20260929.md).
- **Prywatna adjudykacja GT:** `python -m training.build_rfdetr_layout_adjudication
--dataset-archive <private-dataset.zip> --audit-archive <private-audit.zip>
--output-dir <private-review-dir>` buduje offline editor 12 stron z warstwami
oryginalnego GT i predykcji RF-DETR, edycją ramek, statusem strony oraz
eksportem decyzji JSON. Obrazy, predykcje i decyzje pozostają lokalne; repo
zawiera tylko generator i [zamrożoną politykę anotacji](docs/SLAYER_LAYOUT_ANNOTATION_POLICY_V1.md).
- **Pełny pilot 60 stron:** DocLayout-YOLO i Surya ukończyły kompletne runy bez
błędów. Poprawiony Qwen v3 ukończył 56/60 stron; cztery błędy generacji są
zachowane jako jawne abstencje w polityce konsensusu v3.
Zachowaj istniejące ZIP-y z notebooków
[DocLayout-YOLO](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_slayer_layout_doclayout_yolo_full_v1.ipynb),
[Surya Layout](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_slayer_layout_surya_full_v1.ipynb).
Notebook Qwen v3 ponawia odpowiedź o złym JSON-ie, zachowuje surowe odpowiedzi
przy błędzie i odrzuca wadliwe ramki bez utraty całej strony. Domyślnie
konsensus odrzuca niekompletny run; zamrożona polityka v3 dopuszcza wyłącznie
cztery udokumentowane abstencje bez detekcji. Przed pobraniem notebook sprawdza
commit, a wynik nazywa `qwen3-vl-4b-evidence-v3.zip`. Notebooki są zablokowane
na właściwym teacherze i `PAGES = 60`; ZIP zapisuje przypięty commit kodu i nie
zawiera skanów ani tekstu referencyjnego.
- Zamrożona konfiguracja pilota znajduje się w
[`experiments/2026-09-28/slayer-layout-teacher-pilot-v1/config.json`](experiments/2026-09-28/slayer-layout-teacher-pilot-v1/config.json).
Wykonano smoke oraz pełny prywatny przebieg 60 stron. Obrazy, predykcje i wynik
konsensusu pozostają prywatne do czasu osobnej decyzji publikacyjnej oraz
przeglądu licencji.
### Eksperymentalny model SLAYER Vision ONNX
- Paczka IR9/opset 18 przechodzi pełną statyczną walidację trzech grafów ONNX,
ale nie jest jeszcze kandydatem na domyślny silnik OCR. Brakuje poprawnego
tokenizera, kompletnej umowy preprocessingu i generacji oraz pomiaru CER/WER.
Obecny `tokens_decoded.json` ma 167 tokenów z U+FFFD, więc dekodowanie przez
konkatenację może psuć polskie znaki. [Audyt i bramka integracji](docs/SLAYER_VISION_ONNX_IR9_AUDIT_20260925.md).
- **Gotowy test wykonawczy:** [uruchom dwie zamrożone strony IMPACT w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_slayer_vision_onnx_smoke.ipynb).
Notebook używa przypiętych rewizji modelu, tokenizera, SigLIP i danych,
dekoduje pełną sekwencję tokenów oraz pobiera ZIP dowodowy. To diagnostyka;
dopiero wynik pokaże, czy model ma jakąkolwiek zdolność wiernej transkrypcji.
- **Wynik negatywny:** na dwóch stronach model osiągnął CER 98,28% i WER
99,57%, generując krótkie podpisy zamiast transkrypcji. Checkpoint nie będzie
rozwijany jako OCR pełnych stron. [Wynik, dowody i decyzja](docs/SLAYER_VISION_ONNX_SMOKE_RESULT_20260925.md).
### Google Colab (dodano 24 września)
- **Zakończony holdout geometrii:** [12 nowych kolekcji w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_geometry_holdout.ipynb).
Dla mixed-v3 prostokąt uzyskał CER **37,9231%**, a line-band **38,0092%**;
przedział bootstrap 95% różnicy przecina zero. Prostokąt pozostaje wariantem
domyślnym, a strojenie geometrii na tej próbie jest zamknięte.
[Zweryfikowany wynik i decyzja](docs/GEOMETRY_HOLDOUT_RESULT_20260924.md).
- **Następny etap:** przegląd 45 znaków prywatnego alfabetu na skanach oraz
trening recognizera dla historycznego druku. Starej pisowni, w tym `á` i `ſ`,
nie modernizujemy; pozostaje częścią podstawowej metryki.
- **Gotowy korpus pilota recognizera:** 258 linii train i 139 validation z
rozłącznych kolekcji; linie z PUA/U+FFFD są w kwarantannie. Konfiguracja nie
używa 12 kolekcji holdoutu geometrii ani końcowego testu.
[Uruchom trening w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_historical_recognizer_v1.ipynb) oraz zobacz
[protokół i warunki promocji](docs/HISTORICAL_RECOGNIZER_V1.md).
- **Recognizer v1 odrzucony:** historyczny CER poprawił się z 34,85% do
27,19%, lecz `real-lines-v1` pogorszył się o 3,99 pp, a EHRI o 11,21 pp.
Wagi nie zostały opublikowane. [Wynik i następny eksperyment](docs/HISTORICAL_RECOGNIZER_V1_RESULT_20260927.md).
- **Recognizer v2 zamrożony przed treningiem:** jeden test replay łączy
historyczne linie wyłącznie z treningowymi splitami EHRI i syntetycznego
druku; progi promocji pozostają bez zmian. [Uruchom w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_historical_recognizer_v2.ipynb)
· [wynik v2](docs/HISTORICAL_RECOGNIZER_V2_RESULT_20260927.md)
· [protokół v2](docs/HISTORICAL_RECOGNIZER_V2.md). V2 przechodzi zamrożone
progi po naprawie porównania dokładnej granicy `+2 pp`; wagi nie zostały
opublikowane.
- **Pełnostronicowy A/B zamrożony:** 36 niezależnych stron, jeden przebieg
detektora OpenCV i identyczne cropy dla mixed-v3 oraz prywatnego recognizera
v2. [Uruchom w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_historical_full_page_ab_v1.ipynb)
· [protokół](docs/HISTORICAL_FULL_PAGE_AB_V1.md)
· [wynik](docs/HISTORICAL_FULL_PAGE_AB_V1_RESULT_20260927.md). V2 poprawił
WER o 0,6480 pp, ale pogorszył główny CER o 0,6353 pp i nie przeszedł
zamrożonych bramek. Mixed-v3 pozostaje domyślnym recognizerem całej strony.
- **Zakończony development kolejności czytania:** 15 publicznych stron validation,
jeden przebieg detektora i recognizera oraz trzy porządki tych samych linii:
obecny row-major, automatyczny column-aware i diagnostyczny PAGE XML oracle.
[Uruchom w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_historical_layout_dev_v1.ipynb)
· [zamrożony protokół](docs/HISTORICAL_LAYOUT_DEV_V1.md)
· [wynik](docs/HISTORICAL_LAYOUT_DEV_V1_RESULT_20260927.md). Column-aware
zmienił kolejność na 6 stronach, ale CER i WER pozostały identyczne;
PAGE XML oracle także nie pomógł. Row-major pozostaje domyślny, a następnym
celem jest geometria detekcji. Końcowe 36 stron nie uczestniczyło w wyborze.
- **Zakończony eksperyment:** [granice wierszy i interpunkcja w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_geometry_bands.ipynb).
33 nowe wycinki i 30 niezmienionych; automatyczne pobieranie pełnej paczki,
kontrola wersji bibliotek i ZIP wyników. [Metoda](docs/AUTO_GEOMETRY_BANDS_20260924.md).
Mixed-v3: CER 29,40% wobec 29,44% poprzednio, tylko jeden błąd mniej.
Brak podstaw do zmiany wariantu domyślnego. [Wynik i ograniczenia](docs/AUTO_GEOMETRY_BANDS_RESULT_20260924.md).
Następny krok: osobna próbka walidacyjna, bez dalszego strojenia na tych 63 liniach.
- **Poprzedni eksperyment:** [porównanie automatycznych ramek na 63 liniach](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_auto_geometry.ipynb).
31 propozycji nowych wycinków i 32 jawne powroty do oryginału; obie wersje
porównywane na tych samych referencjach. [Metoda i ograniczenia](docs/AUTO_LINE_GEOMETRY_20260924.md).
Mixed-v3: CER 31,64% → 29,44%, ale 9 regresji; robocze referencje, nie benchmark.
[Zweryfikowany wynik i audyt](docs/AUTO_GEOMETRY_RESULT_20260924.md).
- [Otwórz test 63 linii w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_body_dev_diagnostic.ipynb).
- [Otwórz kontrolę geometrii A/B w Colab](https://colab.research.google.com/github/PiotrStyla/OCR_engine/blob/main/training/colab_body_crop_ab.ipynb).
Wybierz środowisko GPU i uruchom wszystkie komórki. Dane są pobierane automatycznie
lub osadzone; nie dodawaj osobnego datasetu. Ostatnia komórka pobiera ZIP wyników,
który pozostaje też w `/content`. Zachowano modele, dane i metryki z Kaggle,
w tym historyczną pisownię. To diagnostyka, nie trening. Wersje Colab sprawdzono
lokalnie testami struktury i metryk; inferencja GPU wymaga uruchomienia w Colab.
### Dane i ewaluacja
- **Podzadanie A, transkrypcja:** zamrożony historyczny podzbiór IMPACT,
36 stron testowych z 3 kolekcji oraz pula 2531 regionów treningowych.
- **Odtwarzalne dane:** importer przypiętej paczki Hugging Face sprawdza SHA-256,
rozdzielenie kolekcji i brak wspólnych hashy obrazów train/test. Osobne kopie
PNG zachowują piksele oryginalnych TIFF-ów i mają przenośne ścieżki.
- **Ewaluator v1.1:** CER/WER oraz przybliżona ocena struktury Markdown;
brakujące i błędne odpowiedzi dostają zero punktów za strukturę.
- **Baseline CPU:** zapisane predykcje wszystkich stron, metadane silnika,
hashe wag, wyniki obu protokołów i sumy kontrolne artefaktów.
- **Weryfikacja:** 17 testów importera, konwertera i ewaluatorów przeszło.
To testy tego zakresu zmian, nie deklaracja uruchomienia całego zestawu testów.
### Wynik baseline'u CPU
Tesseract.js 7.0.0, `pol+eng`, OEM 1, PSM 3, jeden worker CPU:
| Zbiór | Strony | CER micro | WER micro |
| --- | ---: | ---: | ---: |
| IMPACT historyczny, całość | 36 | **34,94%** | **81,23%** |
| NA2_FT | 15 | 27,35% | 73,22% |
| Nowiny_z_Rakuz_FT | 15 | 43,93% | 87,78% |
| Powodzenia_FT | 6 | 34,83% | 87,94% |
Niższe CER/WER oznacza mniej błędów. Odczyt trwał 392,10 s; wszystkie strony
zwróciły tekst, ale nie oznacza to poprawnej transkrypcji. Jest to nowy pomiar,
a nie odtworzenie wcześniejszej konfiguracji natywnego Tesseract `pol tessdata_best`.
**Ograniczenie referencji:** 86 znaków zastępczych U+FFFD na 23 stronach oraz
624 znaki prywatnego zakresu Unicode na 33 stronach wymagają przeglądu adnotacji.
Zamrożonych referencji nie poprawiano na podstawie predykcji. Sam brak wspólnych
hashy nie wyklucza podobnych skanów ani obecności dokumentów w pretreningu modeli.
- [Wyniki, surowe predykcje i metadane](experiments/2026-09-19/impact-tesseractjs-png/README.md)
- [Odtworzenie benchmarku i baseline'u](docs/POLOCRBENCH_REPRODUCTION.md)
- [Zmiany protokołu ewaluacji](docs/POLOCRBENCH_EVALUATOR_2026-09-19.md)
- [Zamrożone manifesty PolOCRBench](benchmarks/polocrbench/README.md)
- [Lokalny panel audytu adnotacji](tools/annotation-review/README.md): skan obok
transkrypcji, kolejka podejrzanych znaków i eksport historii propozycji zmian.
Panel nie modyfikuje zamrożonych referencji.
- [Uzgadnianie recenzji i nowa wersja manifestu](tools/annotation-review/README.md#build-a-reviewed-candidate):
zgodność dwóch recenzentów, raport konfliktów oraz pełna historia zmian.
Wynik jest kandydatem do wydania, bez automatycznej publikacji.
- [Runner Krakena na GPU i walidator zgłoszeń A](docs/KRAKEN_REPRODUCIBLE_BASELINE.md):
jawne hashe obu modeli, predykcje każdej strony i metadane środowiska.
Test CUDA na Kaggle Tesla T4 zakończył się: 36/36 stron, bez błędów wykonania.
- [Notebook Kaggle: odtwarzalny baseline Krakena](training/kaggle_polocrbench_kraken_reproducible.ipynb):
włącz Internet i GPU T4, uruchom Run All, pobierz ZIP wyników. Notebook wykonuje
smoke-test jednej strony przed pełnym pomiarem 36 stron; nie trenuje modelu.
### Wynik Krakena i diagnostyka GPU
Kraken 7.1.1 z recognizerem i segmenterem fine-tunowanymi na EHRI osiągnął
**CER 79,56% / WER 107,61%**, wobec **34,94% / 81,23%** dla Tesseracta.
Referencje i hashe zdekodowanych pikseli są zgodne między przebiegami.
WER może przekraczać 100% przez nadmiarowe słowa. To wynik konkretnej
konfiguracji, nie ocena wszystkich modeli Krakena.
- [Raport przebiegu Kaggle](docs/KRAKEN_KAGGLE_RESULT_20260921.md).
- [Diagnoza segmentacji i wycinków](docs/KRAKEN_DIAGNOSTICS_20260921.md).
- [Kontrola wejścia recognizera i alfabetu](docs/KRAKEN_INPUT_CHECK_20260921.md).
- [Notebook diagnostyczny v2](training/kaggle_kraken_diagnostics.ipynb)
oraz [pełny kod komórki](training/kaggle_kraken_diagnostics.py): uruchom kod
jako jedną nową komórkę w tej samej sesji Kaggle po zakończonym baseline.
Nie uruchamiaj ponownie Run All. Wymagane są zachowane obrazy i wyniki
w `/kaggle/working/polocrbench-kraken-*/`. Wynik: `kraken-input-check-*.zip`.
Diagnostyka trzech stron tytułowych potwierdza błędy segmentacji i rozpoznawania.
175 rzeczywistych wycinków zgadza się z wcześniejszym eksportem; sprawdzone
podglądy po normalizacji zachowują czytelny tekst. Alfabet modelu nie obejmuje
części znaków historycznego druku. Nie wykluczono problemów checkpointu ani
całej ścieżki inferencji. Poniższa kontrola EHRI osłabia hipotezę globalnie
uszkodzonego checkpointu, ale nie dowodzi poprawności wszystkich konfiguracji.
### Kontrole EHRI i historycznego druku
- **EHRI, jedna strona:** CER **2,81%** z geometrią ALTO i **7,60%**
z przewidywaną segmentacją. Możliwe nakładanie z treningiem lub walidacją;
to kontrola działania, nie niezależny benchmark.
[Raport](docs/EHRI_CONTROL_RESULT_20260921.md) i
[notebook](training/kaggle_ehri_control.ipynb).
- **TrOCR, 15 regionów deweloperskich:** Microsoft base-printed uzyskał
CER **69,41%**, a PiotrSty mixed-v3 **23,42%**. Duża część różnicy wynika
z wielkości liter: dodatkowy pomiar po zamianie na małe litery daje
odpowiednio **25,95%** i **20,25%**. Podstawowych wyników nie zastępujemy
tym pomiarem diagnostycznym.
[Raport](docs/PRINTED_DEV_RESULT_20260921.md),
[instrukcja](docs/PRINTED_DEV_CONTROL.md) i
[notebook Kaggle](training/kaggle_printed_dev_control.ipynb).
Próbka druku obejmuje głównie nagłówki z trzech stron; referencje zawierają
problematyczne znaki Unicode. Wyników regionów nie porównujemy bezpośrednio
z benchmarkiem całych stron. Następny krok: większy zestaw deweloperski
zwykłych wierszy tekstu, ze sprawdzoną geometrią i transkrypcjami oraz podziałem
na dokumenty. Zamrożony test pozostaje poza doborem modeli i treningiem.
[Przygotowanie przeglądu zwykłego tekstu](docs/BODY_DEV_REVIEW.md): lokalna
próbka 19 regionów z 10 stron zawiera 96 wierszy referencyjnych. Powstały 63
niezweryfikowane propozycje wycinków; 8 regionów wymaga ręcznego podziału.
To materiał do przeglądu adnotacji, jeszcze nie nowy zbiór do ewaluacji.
### Lokalne próby gazet
- `training/sample_us_pd_newspapers.py`: mała próbka tekstowego datasetu,
zachowanie surowego OCR, diagnostyka Unicode i pochodzenie danych.
- `training/probe_newspaper_correction.py`: ograniczona próba dwóch stron
przez OpenRouter, domyślnie dry-run; wykonanie wymaga `--execute` i klucza.
Używa płatnego modelu `openai/gpt-4o-mini`, nie wariantu `:free`.
- `training/segment_newspaper_columns.py`: podział według ręcznie określonych
granic kolumn, wycinki bez zmiany pikseli i diagnostyka separatorów OpenCV.
Nie jest automatyczną segmentacją artykułów.
Lokalne skany, wycinki i odpowiedzi API pozostają poza repozytorium (`data/`).
### Zakres docelowy
Podzadania: **A** transkrypcja do Markdown, **B** tabele do HTML z oceną
TEDS, **C** pola dokumentu do JSON z oceną field-level F1. Ewaluatory A/B/C,
wynik zbiorczy, format zgłoszeń zgodny z AmuEval (`out.tsv`) oraz walidacja
deklaracji tracków (constrained, open, zero-shot/API) są zaimplementowane —
zobacz [protokół ewaluacji](docs/POLOCRBENCH_SUBTASKS_BC.md) i
[zamrożony prompt tracku zero-shot](benchmarks/polocrbench/prompts/zero_shot_prompt_v1.md).
Dalszej pracy wymagają: zbiory podzadania B/C (współczesne dokumenty, pismo
ręczne, pełne strony z tabelami i polami) wraz z anotacją, ukryty Test B oraz
publiczny leaderboard. Zaimplementowane miary nie są jeszcze zwalidowane jako
ostateczne metryki rankingowe.
### Podzadania B/C, wynik zbiorczy i tracki
```bash
python -m training.table_eval --manifest tables.jsonl --predictions run-b.jsonl --output b.json
python -m training.kie_eval --manifest kie.jsonl --predictions run-c.jsonl --output c.json # --dump-schemas wypisuje schemat
python -m training.composite_score --report-a a.json --report-b b.json --report-c c.json --output composite.json
python -m training.submission_tsv --mode pack --subtask A --in-tsv in.tsv --predictions run.jsonl --out-tsv out.tsv
python -m training.validate_submission --manifest M.jsonl --predictions run.jsonl --subtask C --meta submission_meta.json
```
Wynik zbiorczy to średnia znormalizowanych wyników zgłoszonych podzadań
(1 − CER, TEDS, F1); testy normalizacji i miar: `tests/test_table_eval.py`,
`tests/test_kie_eval.py`, `tests/test_composite_score.py`,
`tests/test_submission_tsv.py`.
Baseline'y (Surya 2, Qwen-VL na Kaggle, model API z promptem zero-shot v1)
i raport kosztów per strona: [docs/POLLOCR_BASELINES_BC.md](docs/POLLOCR_BASELINES_BC.md)
— pierwszy pomiar `gpt-4o-mini` na 4 stronach syntetycznych: composite 0,781.
Podziały train/test A/Test B, bramka integralności (`training/check_split_integrity.py`)
i wykryty nakład tekstu train↔testA: [docs/POLLOCR_SPLIT_POLICY.md](docs/POLLOCR_SPLIT_POLICY.md).
Wydanie zbioru (HuggingFace + pakiety AmuEval + stub leaderboardu):
[docs/POLLOCR_RELEASE.md](docs/POLLOCR_RELEASE.md), budowniczy `training/build_release.py`,
strona `tools/leaderboard/index.html`.
### Generator dokumentów syntetycznych (A+B+C)
```bash
python -m training.generate_documents --output data/polocrbench-synth-v1 --count 1200 --seed 20260922 --split train
```
Generuje strony faktur, umów, pism urzędowych i formularzy z kompletnym ground
truth dla trzech podzadań naraz (`manifest-A/B/C.jsonl`): transkrypcja
Markdown, HTML-e tabel (z colspan) i pola KIE zgodne ze schematami
`training.kie_eval.SCHEMAS`. Szablony treści (`training/document_templates.py`)
są czyste i deterministyczne (NIP/PESEL z poprawnymi sumami kontrolnymi, kwoty
spójne arytmetycznie z pozycjami); degradacje: `clean`, `scan`, `photo`,
`print_scan`, `compress`, z parametrami w `generation.json`. Test B może
wstrzymać typy i degradacje przez `--types`/`--degradations`. Ten sam seed
odtwarza identyczne pliki. Testy: `tests/test_generate_documents.py`
(m.in. samopunktacja wygenerowanego zbioru przez wszystkie ewaluatory = 1.0).
## Biblioteka OCR
> Aktualizacja po audycie (2026-09-12): zobacz [plan CPU i zdalnych testów](docs/CPU_REMOTE_PLAN.md).
> CLI respektuje ENV, a jawne flagi mają pierwszeństwo. Tablice wejściowe muszą być RGB uint8.
> Wyniki zawierają źródłowy numer strony i geometrię po odwrotnym mapowaniu deskew.
> Korekta zachowuje `raw_text`/`raw_confidence`; zmieniony tekst nie dziedziczy pewności OCR.
> Niestandardowe checkpointy Paddle są odrzucane, dopóki nie ma ich jawnej integracji.
>
> [Pierwsze pomiary CPU i Fabryki](docs/EXPERIMENTS_2026-09-12.md): Tesseract stanowi
> osobny baseline; na małym teście korekta tekstowa zwiększała łączny CER.
> Wyniki nie są potwierdzeniem SOTA. Ucięte odpowiedzi korektora są odrzucane.
Silnik OCR w Pythonie: **detekcja linii** (CRAFT lub OpenCV) + **TrOCR** (rozpoznawanie),
z wsparciem języków **PL/EN**, routingiem języka per linia i **korektą tekstu przez
Fabryka API** (Bielik).
## Architektura
```
obraz → preprocess (deskew) → detekcja linii → routing języka (PL/EN)
→ TrOCR (rozpoznawanie) → [korekta przez Fabryka/Bielik] → OcrResult
```
- **Detekcja**: auto-wybór — **CRAFT** (`craft-text-detector`) gdy dostępny,
w przeciwnym razie **fallback OpenCV** (morfologia + kontury; `ocr/opencv_detector.py`).
- **Rozpoznawanie**: TrOCR (`microsoft/trocr-base-printed` dla EN; lokalny fine-tune QLoRA dla PL).
Opcjonalnie **Kraken** (baseline segmentation + `.mlmodel`) dla maszynopisów/historycznych.
- **Korekta tekstu**: [Fabryka AI](https://fabryka.ai) — Bielik (polski LLM) naprawia błędy
OCR (diakrytyki, pocięte słowa, interpunkcja). Opcjonalna, wymaga klucza API.
- **Routing języka**: heurystyka polskich diakrytyków + `langdetect`. Bez
`force_language` linie idą najpierw modelem EN, a te wykryte jako PL są
**re-rozpoznawane modelem PL** w drugim przebiegu (gdy model PL istnieje).
- **Porządek czytania**: grupowanie linii w poziome pasy (top→bottom), wewnątrz left→right.
> **Uwaga PL:** oficjalne modele TrOCR są tylko angielskie. Polskie diakrytyki
> wymagają fine-tunu — patrz [`training/README.md`](training/README.md) (QLoRA, wg wskazówek
> [Slayer](https://slayer.fabryka.ai/trening)). Alternatywa bez treningu: włączyć korektę
> tekstu przez Fabryka API (Bielik) — patrz niżej.
## Instalacja
```bash
pip install -e .
# dev (testy):
pip install -e ".[dev]"
# detektor CRAFT (wymaga Py <3.11 — stary pin opencv):
pip install -e ".[craft]"
# korekta przez Fabryka API:
pip install -e ".[correct]"
# backend Kraken (historyczne dokumenty / maszynopis):
pip install -e ".[kraken]"
# trening PL (GPU):
pip install -e ".[train]"
```
> Bez `craft-text-detector` działa automatyczny detektor OpenCV — wystarczy do
> dokumentów i skanów na jasnym tle.
## Użycie
### Biblioteka
```python
from ocr import recognize, OcrEngine, OcrConfig
# jednorazowo
result = recognize("dokument.png")
print(result.text)
for line in result.lines:
print(line.text, line.bbox, line.language, line.confidence)
# wiele obrazów (współdzielenie modeli)
with OcrEngine(OcrConfig(force_language="pl")) as engine:
for path in paths:
print(engine.recognize(path).text)
# PDF — lista wyników per strona
with OcrEngine() as engine:
pages = engine.recognize_pdf("dokument.pdf", pages="1-3", dpi=300)
for i, page in enumerate(pages, 1):
print(f"--- strona {i} ---\n{page.text}")
```
### CLI
```bash
ocr recognize dokument.png # tekst
ocr recognize dokument.png --lang pl --json # JSON z bboxami
ocr recognize dokument.pdf # PDF — wszystkie strony
ocr recognize dokument.pdf --pages 1-3,5 # wybrane strony
ocr recognize dokument.png --correct # korekta tekstu przez Fabryka/Bielik
ocr recognize dokument.png --no-deskew
ocr recognize dokument.png --device cpu
ocr check-fabryka # sprawdź połączenie z Fabryka API
```
### Korekta tekstu przez Fabryka API (Bielik)
Korekta naprawia typowe błędy OCR (zamiana diakrytyków ą→a, ł→l, ę→e, pocięte słowa)
przy użyciu polskiego modelu LLM Bielik przez [Fabryka AI](https://fabryka.ai).
Endpoint jest wybierany automatycznie na podstawie prefixu klucza:
- `fab_live_...` → `https://fabryka.ai/v1` (lab)
- `sk-fab-...` → `https://router.fabryka.ai/v1` (router)
```bash
# 1. Pobierz klucz API z https://fabryka.ai (sekcja "Get API key")
# 2. Ustaw zmienną środowiskową:
export FABRYKA_API_KEY=fab_live_... # lub sk-fab-...
# 3. Sprawdź połączenie:
ocr check-fabryka
# 4. Rozpoznaj z korektą:
ocr recognize dokument.png --correct
```
Lub w Pythonie:
```python
from ocr import OcrEngine, OcrConfig
config = OcrConfig(correct_text=True) # wymaga FABRYKA_API_KEY w env
with OcrEngine(config) as engine:
result = engine.recognize("dokument.png")
print(result.text) # tekst po korekcie
```
Wymaga: `pip install ocr-engine[correct]` (pakiet `openai`). Brak klucza → korekta
pominięta z ostrzeżeniem (graceful degradation). Błąd API → zwraca oryginalny tekst
z retry (429/502/503/504 z exponential backoff).
### Próg pewności (confidence)
Każda linia ma `confidence` ∈ [0,1] z rozpoznawania TrOCR. Próg pozwala
flagować niskopewne linie i ograniczyć korektę tylko do nich (oszczędność API):
```bash
# oznacz linie z confidence < 0.7 flagą "low_confidence" w JSON:
ocr recognize dokument.png --json --confidence-threshold 0.7
# korekta Fabryka TYLKO dla niskopewnych linii:
ocr recognize dokument.png --correct-low-only --confidence-threshold 0.7
```
W selektywnej korekcie do API trafiają wyłącznie linie poniżej progu; jeśli
korektor zwróci inną liczbę linii niż wysłano, oryginał zostaje zachowany.
### Konfiguracja (zmienne środowiskowe)
| Zmienna | Domyślnie | Opis |
|---|---|---|
| `OCR_FORCE_LANGUAGE` | (auto) | `pl`/`en` — wymuś język |
| `OCR_CORRECT_TEXT` | `false` | `true`/`false` — włącz korektę przez Fabryka |
| `FABRYKA_API_KEY` | (brak) | klucz API Fabryka (https://fabryka.ai) |
| `FABRYKA_MODEL` | `bielik-11b-v3` | model do korekty |
| `FABRYKA_BASE_URL` | `auto` | `auto` lub pełny URL (np. `https://router.fabryka.ai/v1`) |
| `OCR_RECOGNIZER_EN` | `microsoft/trocr-base-printed` | model TrOCR EN |
| `OCR_RECOGNIZER_PL` | `ocr/trocr-pl-base` | lokalny fine-tune PL |
| `OCR_DEVICE` | `auto` | `auto`/`cpu`/`cuda` |
| `OCR_CONFIDENCE_THRESHOLD` | `0.0` | próg flagowania niskopewnych linii |
| `OCR_CORRECT_LOW_ONLY` | `false` | korekta tylko linii poniżej progu |
| `OCR_RECOGNIZER_BACKEND` | `trocr` | `trocr`, `paddlevl` (PaddleOCR-VL VLM), lub `kraken` |
| `OCR_KRAKEN_MODEL` | `PiotrSty/ehri-dataset::models/polish_nfd_9313.mlmodel` | model Kraken (.mlmodel) |
| `OCR_KRAKEN_BINARIZE` | `false` | `true`/`false` — binarization nlbin przed Kraken |
## Backend PaddleOCR-VL (opcjonalny, SOTA)
Alternatywny backend rozpoznawania: [PaddleOCR-VL](https://huggingface.co/PaddlePaddle/PaddleOCR-VL)
— model VLM 0.9B, 109 języków (w tym polski), #1 na OmniDocBench. Nie wymaga
fine-tuningu ani detektora per język.
```bash
pip install -e ".[vlm]" # paddlepaddle + paddleocr[doc-parser]
ocr recognize dokument.png --backend paddlevl
python -m training.evaluate --data ./data/pl_lines_val --backend paddlevl
```
Uwagi: backend VLM nie raportuje `confidence` (w JSON: `null`), rozpoznaje
linie po jednej (wolniejsze na CPU). Porównanie head-to-head z TrOCR:
`python -m training.evaluate --data <zbiór> --backend trocr|paddlevl`.
## Backend Kraken (opcjonalny, historyczne dokumenty / maszynopis)
[Kraken](https://kraken.re/) — system OCR/HTR zoptymalizowany pod dokumenty
historyczne i maszynopisy. Używa **trainable baseline segmentation** (sieć
neuronowa wykrywająca linie-bazy) oraz modeli rozpoznawania `.mlmodel` (CTC).
**Kiedy używać:** maszynopisy, dokumenty historyczne, wyblakłe skany — gdzie
OpenCV+TrOCR zawodzi przez słabą segmentację. Dla czystego druku TrOCR
pozostaje lepszy.
**Model domyślny:** `polish_nfd_9313.mlmodel` z EHRI (93,1% accuracy na polskim
maszynopisie).
```bash
pip install -e ".[kraken]" # kraken>=5.0
ocr recognize dokument.png --backend kraken
python -m training.evaluate --data ./data/pl_lines_val --backend kraken
```
Lub w Pythonie:
```python
from ocr import OcrEngine, OcrConfig
cfg = OcrConfig(
recognizer_backend="kraken",
kraken_model="PiotrSty/ehri-dataset::models/polish_nfd_9313.mlmodel",
device="cuda",
)
with OcrEngine(cfg) as engine:
result = engine.recognize("maszynopis.tif")
print(result.text)
```
### Benchmark: Kraken vs OpenCV+TrOCR na polskim maszynopisie EHRI
Pełny benchmark: [`training/kaggle_kraken_benchmark.ipynb`](training/kaggle_kraken_benchmark.ipynb)
(Kaggle GPU T4). Zbiór: 15 polskich stron EHRI (468 linii GT z ALTO XML).
| Backend | Segmentacja | CER | WER | Linie wykryte |
|---|---|---:|---:|---:|
| OpenCV+TrOCR run5 | OpenCV | 82,42% | 94,35% | 179/468 (38%) |
| **Kraken e2e** | **Kraken** | **14,25%** | **48,49%** | **467/468 (100%)** |
| Kraken + GT (ALTO) | GT baselines | 10,67% | 32,93% | 468/468 (100%) |
| Kraken e2e + deskew | Kraken | 14,71% | 48,89% | 467/468 (100%) |
| Kraken + GT + binarization | GT baselines | 20,26% | 65,16% | 468/468 (100%) |
**Wnioski:**
- **Kraken jest 5,8× lepszy** od OpenCV+TrOCR na maszynopisie (CER 14% vs 82%).
- **OpenCV gubi 62% linii** na maszynopisie — segmentacja to główna blokada.
- **Kraken wykrywa 100% linii** — segmentacja baseline działa na maszynopisie.
- **Binarization szkodzi** — model trenowany na grayscale (CER 14% → 20%).
- **Deskew nie pomaga** — strony EHRI są już wyrównane.
- **GT segmentacja poprawia** CER z 14% do 11% — wytrenowanie modelu segmentacji
na polskich danych mogłoby poprawić e2e.
**Różnica 14% vs 7% EHRI:** możliwe przyczyny to legacy polygon extractor
(model nie trenowany z nową metodą), różnica wersji Kraken, oraz brak
dedykowanego modelu segmentacji dla polskiego maszynopisu.
## Testy
```bash
pytest
```
## Struktura
```
ocr/ # biblioteka (config, preprocess, detector, recognizer, pipeline, lang, cli)
training/ # fine-tuning polskiego TrOCR (GPU)
tests/ # testy jednostkowe (nie wymagają modeli ML)
```
## Ograniczenia / roadmapa
- Fine-tune PL wymaga danych + GPU (patrz `training/`). Alternatywa bez treningu:
korekta tekstu przez Fabryka API (Bielik) — włącz `--correct`.
- Routing języka: bez `force_language` linie startują modelem EN, a wykryte jako PL
są re-rozpoznawane modelem PL (drugi przebieg, gdy model istnieje). Gdy modelu PL
brak — zostaje wynik EN (diakrytyki naprawia korekta Bielik).
- Brak obsługi układów wielokolumnowych / tabel (sortowanie czytania uproszczone).
- Detektor OpenCV (fallback) jest prostszy od CRAFT — dobry do dokumentów/skanów,
słabszy do tekstu w naturze i złożonych tła. **Na maszynopisach zawodzi**
(wykrywa 38% linii) — użyj backendu Kraken (`--backend kraken`).
- Alternatywa bez treningu: PaddleOCR-VL + LoRA RysOCR (lepsza polska diakrytyka od ręki).
Pilot rzeczywistych skanów: [wyniki i odtworzenie](docs/PUBLIC_SCAN_PILOT.md).
Zwykły druk i vision API: [wyniki oraz przygotowany test](docs/PRINT_AND_VISION_PILOT.md).