vaibhavbasidoni/parquetdataset · Datasets at Hugging Face

messages sequence	images images listlengths 1 1
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अथातोऽभयामलकीयं रसायनपादं व्याख्यास्यामः ॥ १ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, { "index": [ null ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "इति ह स्माह भगवानात्रेयः ॥ २ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, { "index": [ null ], "text"...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "चिकित्सितं व्याधिहरं पथ्यं साधनमौषधम् । प्रायश्चित्तं प्रशमन प्रकृतिस्थापनं हितम् ॥ ३ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "विद्याद्भेषजनामानि भेषजं द्विविधं च तत् । स्वस्थस्योर्जस्करं किञ्चित् किञ्चिदार्तस्य रोगनुत् ॥ ४ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अभेषजं च द्विविधं बाधनं सानुबाधनम् । स्वस्थस्योर्जस्करं यत्तु तद्वृष्यं तद्रसायनम् ॥ ५ ॥\nप्रायः,प्रायेण रोगाणां द्वितीयं प्रशमे मतम् । प्रायः शब्दो विशेषार्थो ह्युभयं ह्युभयार्...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अथेन्द्रस्तदायुर्वेदामृतमृषिभ्यः संक्रम्योवाच - पतत् सर्वमनुष्ठेयम्, अयं च शिवः कालो रसायनानां दिव्याश्वौषधयो हिमवत्प्रभवाः प्राप्तवीर्याःः तद्यथा-- ऐन्द्री, ब्राह्मी, पयस्या, क...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "दीर्घमायुः स्मृति मेधामारोग्यं तरुणं वयः । प्रभावर्णस्वरौदार्य देहेन्द्रियबलं परम् ॥ ७॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "वാक्सिद्धि प्रणति कान्तिं लभते ना रसायनात् । लाभोपायो हि शस्तानां रसादीनां रसायनम् ॥ ८ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] },...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अपत्य संतानकरं यत् सद्यः संप्रहर्षणम् । वाजीवातिबलो येन यात्यप्रतिहतः स्त्रियः ॥ ९ ॥\nभवत्यतिप्रियः स्त्रीणां येन येनोपचीयते । जीर्यतोऽप्यक्षयं शुक्रं फलवद्येन दृश्यते ॥ १० ॥\nप...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "यथोक्तगुणानामालकानां सहस्रमाईपलाशद्रोण्यां सपिधानायां बाष्पमनुद्वमन्त्यामारण्यगो-मयाग्निभिरुपस्वेदयेत्, तानि सुस्विन्नशीतान्युद्धृतकुल कान्यापोथ्याढकेन पिप्पलीचूर्णानामाढकेन च\n...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "धन्वनि कुशास्तीर्णे स्निग्धकृष्णमधुरमृत्तिके सुवर्णवर्णमृतिके वा व्यपगतविषश्वापदपवन सलिलाझिदोषे कर्पणवल्मीकश्मशानचेत्योषरावसथवर्जिते देशे यथर्तु सुखपवनसलिलादित्यसेविते जातान्यनु...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "बलातिबलाचन्दनागुरुधवतिनिशखदिर शिंशपासनस्वरसाः पुनर्नवान्ता चौषधयो दश नागवलयाव्याख्याताः ।\nस्वरसानामलाभे त्वयं स्वरसविधिः- चूर्णानामाढकमाढक मुदकस्याहोरात्रस्थितं मृदितपूर्त स्वर...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "स्वस्थस्योर्जस्करं त्वेतद्द्द्विविधं प्रोक्तमौषधम् । यद्व्याधिनिर्घातकरं वक्ष्यते तश्चिकित्सिते ॥ १३ ॥\nचिकित्सितार्थ एतावान् विकाराणां यदौषधम्। रसायनविधिश्वाग्रे वाजीकरणमेव च ॥...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "भल्लातकानां जर्जरीकृतानां पिष्टस्वेदनं पूरयित्वा भूमावाकण्ठं निखातस्य स्नेहभावितस्य दृढस्योपरि कुम्भस्यारोप्योडुपेनापिधाय कृष्णमृत्तिकावलिप्तं गोमयानिभिरुपस्वेदयेत् तेषां यः स्व...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अभेषजमिति ज्ञेयं विपरीतं यदौषधात् । तदसेव्यं निषेव्यं तु प्रवक्ष्यामि यदौषधम् ॥ १५ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "रसायनानां द्विविधं प्रयोगमृषयो विदुः । कुटीप्रावेशिकं चैव वातातपिकमेव च ॥ १६ ॥\nकुटीप्रावेशिकस्यादौ विधिः समुपदेक्ष्यते । नृपवैद्य द्विजातीनां साधूनां पुण्यकर्मणाम् ॥ १७ ॥\nनिवा...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "भवन्ति चात्रभल्लातकानि तीक्ष्णानि पाकीन्यग्निसमानि च । भवन्त्यमृतकल्पानि प्रयुक्तानि यथाविधि ॥ १७ ॥\nएते दशविधास्त्वेषां प्रयोगाः परिकीर्तिताः । रोगप्रकृति सात्म्यस्तान् प्रयोगा...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "प्राणकामाः पुरा जीर्णाश्च्यवनाद्या महर्षयः । रसायनैः शिवैरेतैर्बभूवुरमितायुषः ॥ २० ॥\nब्राह्मं तपो ब्रह्मचर्यमध्यात्मध्यानमेव च । दीर्घायुषो यथाकामं संभृत्य त्रिदिवं गताः ॥ २१ ॥...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "रसायनानां संयोगाः सिद्धा भूतहितैषिणा । निर्दिष्टाः प्राणेकामीये सप्तत्रिंशन्महर्षिणा ॥ २३ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "ऐन्द्री मत्स्याख्यको ब्राह्मी वचा ब्रह्मसुवर्चला । पिप्पल्यो लवणं हेम शङ्खपुष्पी विषं घृतम् ॥ २४ ॥\nएषत्रियवकान् भागान् हेमसर्पिर्विषैर्विना । द्वौ यवौ तत्र हेम्नस्तु तिलं दद्या...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "हरीतकीनां चूर्णानि सैन्धवामलके गुडम् । वचां विडङ्गं रजनीं पिप्पलीं विश्वभेषजम् ॥ २५ ॥\nपिबेदुष्णाम्बुना जन्तुः स्नेहस्वेदोपपादितः । तेन शुद्धशरीराय कृतसंसर्जनाय च ॥ २६ ॥\nत्रिरा...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "समर्थानामरोगाणां धीमतां नियतात्मनाम् । कुटीप्रवेशः क्षणिनां परिच्छदवतां हितः ॥ २७ ॥ अतोऽन्यथा तु ये तेषां सौर्यमारुतिको विधिः । तयोः श्रेष्ठतरः पूर्वो विधिः स तु सुदुष्करः ॥ २८ ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "हरीतकीं पञ्चरसामुष्णामलवणां शिवाम् । दाषानुलोमनी लध्वीं विद्याद्दीपनपाचनीम् ॥ २९ ॥\nआयुष्यां पौष्टिक धन्यां वयसः स्थापनी पराम् । सर्वरोगप्रशमनी बुद्धीन्द्रियवलप्रदाम् ॥ ३० ॥\nकु...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "मण्डूकपर्ण्याः स्वरसः प्रयोज्यः क्षीरेण यष्टीमधुकस्य चूर्णम् । रसो गुडूच्यास्तु समूलपुष्प्याः कल्कः प्रयोज्यः खलु शङ्खपुष्प्याः ॥ ३० ॥\nआयुःप्रदान्यामयनाशनानि बलाग्निवर्णस्वरवर्...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "पञ्चाष्टौ सप्त दश वा पिप्पलीमधुसर्पिषा । रसायनगुणान्वेषी समामेकां प्रयोजयेत् ॥ ३२ ॥\nतिस्रस्तिस्रस्तु पूर्वाह्ने भुक्त्वाऽग्रे भोजनस्य च । पिप्पल्यः किंशुकक्षारभाषिता घृतभर्जिता...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "क्रमवृद्ध्या दशाहानि दशपैप्पलिकं दिनम् । वर्धयेत् पयसा सार्धं तथैवापनयेत् पुनः ॥ ३६ ॥\nजीर्णे जीणं च भुञ्जीत षष्टिकं क्षीरसर्पिषा । पिप्पलीनां सहस्रस्य प्रयोगोऽयं रसायनम् ॥ ३७ ॥...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "ओषधीनां परा भूमिर्हिमवाञ् शैलसत्तमः । तस्मात्फलानि तज्जानि ग्राहयेत्कालजानि तु ।। ३८ ।।\nआपूर्णरसवीर्याणि काले काले यथाविधि । आदित्यपवनच्छायासलिलप्रीणितानि च ॥ ३९ ॥\nयान्यजग्धान...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "ये रसायनसंयोगा वृष्ययोगाश्च ये मताः । यच्चौषधं विकाराणां सर्व तद्वैद्यसंश्रयम् ॥ ३९ ॥\nप्राणाचार्य बुधस्तस्माद्धीमन्तं वेदपारगम् । अश्विनाविव देवेन्द्रः पूजयेदतिशक्तितः ॥ ४० ॥\n...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "जीवकर्षभको मेदां जीवन्तीं सशतावरीम् । शरेक्षुदर्भकाशानां शालीनां मूलमेव च ॥ ४१ ॥\nइत्येषां पञ्चमूलानां पञ्चानामुपकल्पयेत् । भागान् यथोक्तांस्तत्सर्वं साध्यं दशगुणेऽम्भसि ॥ ४५ ॥\...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "त्रैफलेनायसी पात्री कल्केनालेपयेन्नवाम् । तमहोरात्रिकं लेपं पिवेत् क्षौद्रोदकाप्लुतम् ॥ ४३ ॥\nप्रभूतस्नेहमशनं जीर्णे तत्र प्रशस्यते । अजरोऽरुक् समाभ्यासाज्जीवेच्चैव समाः शतम् ॥ ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "मधुकेन तुगाक्षीर्या पिप्पल्या क्षौद्रसर्पिषा । त्रिफला सितया चापि युक्ता सिद्धं रसायनम् ॥ ४५ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "सर्वलौहैः सुवर्णेन वचया मधुसर्पिषा । विडङ्गपिप्पलीभ्यां च त्रिफला लवणेन च ॥ ४६ ॥\nसंवत्सरप्रयोगेण मेधास्मृतिबलप्रदा । भवत्यायुः प्रदाधन्या जरारोगनिबर्हणी ॥ ४७ ॥\n", null...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अनम्लं च कषायं च कटु पाके शिलाजतु । नात्युष्णशीतं धातुभ्यश्चतुर्भ्यस्तस्य संभवः ॥ ४८ ॥\nनश्च रजतात्ताम्राद्वरात् कृष्णायसादपि । रसायनं तद्विधिभिस्तद्वृष्यं तच्च रोगनुत् ॥ ४९ ॥\n...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "प्रक्षिप्तोद्धृतमप्येनत् पुनस्तत् प्रक्षिपेद्रसे । कोष्णे सप्ताहमेतेन विधिना तस्य भावना ॥ ५१ ॥\nपूर्वोक्तेन विधानेन लोहैश्वर्णीकृतैः सह । तत् पीतं पयसा दद्याद्दीर्घमायुः सुखान्व...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "विद्यासमाप्तौ भिषजस्तृतीया जातिरुच्यते । अश्नुते वैद्यशब्दं हि न वैद्यः पूर्वजन्मना ॥ ५२ ॥\nविद्यासमाप्तौ ब्राह्मं वा सस्त्वमार्षमथापि वा । ध्रुवमाविशति ज्ञानात्तस्माद्वैद्यो त्...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "जातेर्विशेषं सविधिं तस्य वक्ष्याम्यतः परम् ॥ ५५ ॥\nहेमाद्याः सूर्य संतप्ताः स्रवन्ति गिरिधातवः । जत्वाभं मृदु मृत्स्नाच्छं यन्मलं तच्छिलाजतु ॥ ५६ ॥\nमधुरम्ध सतिक्तश्च जपापुष्पनि...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "यथोक्तगुणानामामलकानां सहस्रं पिष्टस्वेदनविधिना पयस ऊष्मणा सुस्विन्नमनातपशुष्कमनस्थिचूर्णयेत् । तदामलकसहस्त्रस्वरसपरिपीतं स्थिरापुनर्नवा जीवन्तीनागबलाब्रह्म सुवर्चलामण्डूकपर्णीशत...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "भवन्ति चात्र- इदं रसायनं ब्राह्म महर्षिगणसेवितम् । भवत्यरोगो दीर्घायुः प्रयुञ्जानो महाबलः ।। ५९ ।।\nकान्तः प्रजानां सिद्धार्थश्चन्द्रादित्यसमद्युतिः । श्रुतं धारयते सत्त्वमार्षे...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "बिल्वोऽग्निमन्थः श्योनाकः काश्मयः पाटलिर्बला । पर्ण्यश्चतस्रः पिप्पल्यः श्वदंष्ट्रा बृहतीद्वयम् ॥६२॥\nशृङ्गी तामलकी द्राक्षा जीवन्ती पुष्करागुरु । अभया चामृता ऋद्धिर्जीवकर्षभकौ ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "आयुर्वेदसमुत्थानं दिव्यौषधिविधिं शुभम् । अमृताल्पान्तरगुणं सिद्धं रत्तरसायनम् ॥ ६३ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "सिद्धेभ्यो ब्रह्मचारिभ्यो यदुवाचामरेश्वरः । आयुर्वेदसमुत्थाने तत् सर्व संप्रकाशितम् ॥ ६४ ॥", null ], "type": [ "text", "image" ] },...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "करप्रचितिके पादे दश षट् च महर्षिणा । रसायनानां सिद्धानां संयोगाः समुदाहृताः ॥ ६६ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, {...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अथामलकहरीतकी नामामलकविभीतकानां हरीतकीबिभीतकानामामलकहरीतकीबिभीतकानां वा पलाशत्वगवनद्धानां मृदाऽवलिप्तानां कुकूलस्विन्नानामकुलकानां पल सहस्रमुलूखले संपोथ्य दधिघृतमधुपललतैलशर्करासं...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "हरीतक्यामलकविभीतकपञ्चमूलनिर्यूहे पिप्पलीमधुकमधूककाकोलीक्षीरकाकोल्यात्मगुप्ताजीव कर्षभकक्षीरशुक्लाकल्कसंप्रयुक्तेन विदारीस्वरसेन क्षीराष्टगुणसंप्रयुक्तेन च सर्पिषः कुम्भं साधयित्...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "हरीतक्यामलकविभीतक हरिद्रास्थिरावलाविडङ्गामृतवल्लीविश्वभेषजमधुकपिप्पलीसोमवल्कसिद्धेन क्षीरसर्पिषा मधुशर्कराभ्यामपि च सन्नीयामलकस्वरसशतपरिपीतमामलकचूर्णमयश्वर्णचतुर्भागसंप्रयुक्तं ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "भवन्ति चात्र- यथाऽमराणाममृतं यथा भोगवतां सुधा । तथाऽभवन्महर्षीणां रसायनविधिः पुरा ॥ ७८ ॥\nन जरां न च दौर्बल्यं नातुर्य निधनं न च । जग्मुर्वर्षसहस्राणि रसायनपराः पुरा ॥ ७९ ॥\nन क...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "तत्र श्लोकः- अभयामकीयेऽस्मिन् पड्योगाः रसायनानां सिद्धानामायुर्यैरनुवर्तते ॥ ८१ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, { ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अथातः संयोगशरमूलीयं वाजीकरणपादं व्याख्यास्यामः ॥ १ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, { "index": [ null...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "इति ह स्माह भगवानात्रेयः ॥ २ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, { "index": [ null ], "text"...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "वाजीकरणमन्विच्छेत् पुरुषो नित्यमात्मवान् । तदायत्तौ हि धर्मार्थी प्रीतिश्च यश एव च ॥ ३ ॥\nपुत्रस्यायतनं ह्येतद्गुणाश्चैते सुताश्रयाः ।\n", null ], "type": [ ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "वाजीकरणमध्यं च क्षेत्रं स्त्री या प्रहर्षिणी ॥ ४ ॥\nइष्टा ह्येकैकशोऽप्यर्था परं प्रीतिकराः स्मृताः । किं पुनः स्त्रीशरीरे ये सङ्घातेन प्रतिष्ठिताः ॥ ५ ॥\n(सङ्घातो हीन्द्रियार्था...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "शुकलेजीवनीयैश्व बृंहणेर्बलवर्धनैः । क्षीरसजननश्चैव पयः सिद्धं पृथक् पृथक् ॥ ६ ॥\nयुक्तं गोधूमचूर्णन सघृतक्षौद्रशर्करम् पर्यायेण प्रयोक्तव्यमिच्छता शुक्रमक्षयम् ॥ ७ ॥\n", ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "नानाभतया तु लोकस्य दैवयोगाश्च योषिताम् ॥८॥\nतं तं प्राप्य विवर्धन्ते नरं रूपादयो गुणाः । वयोरूपवचोहावैर्या यस्य परमाङ्गना ॥ ९ ॥\nप्रविशत्याशु हृदयं दैवाद्वा कर्मणोऽपि वा । हृदयो...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "चटकानां सहंसानां दक्षाणां शिखिनां तथा । शिशुमारस्य नकस्य भिषक शुक्राणि संहरेत् ॥ १०॥\nगव्यं सर्पिर्वराहस्य कुलिङ्गस्य वसामपि । षष्टिकानां च चूर्णानि चूर्णे गोधूमकस्य च ॥ ११ ॥\nए...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "मण्डलैर्जातरूपस्य तस्या एव पयः शृतम् । अपन्यजननं सिद्धं सघृतक्षौद्रशर्करम् ॥ ११ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, { ...
{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "त्रिंशत् सुपिष्टाः पिप्पल्यः प्रकुञ्चे तैलसर्पिषोः । भृष्टाः सशर्कराक्षौद्राः क्षीरधारायदोहिताः ॥ १२ ॥\nपीत्वा यथाबलं चोर्ध्वं षष्टिकं क्षीरसर्पिषा । भुक्त्वा न रात्रिमस्तब्धं ल...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अथातोऽभयामलकीयं रसायनपादं व्याख्यास्यामः ॥ १ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, { "index": [ null ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "इति ह स्माह भगवानात्रेयः ॥ २ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, { "index": [ null ], "text"...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "चिकित्सितं व्याधिहरं पथ्यं साधनमौषधम् । प्रायश्चित्तं प्रशमन प्रकृतिस्थापनं हितम् ॥ ३ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "विद्याद्भेषजनामानि भेषजं द्विविधं च तत् । स्वस्थस्योर्जस्करं किञ्चित् किञ्चिदार्तस्य रोगनुत् ॥ ४ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अभेषजं च द्विविधं बाधनं सानुबाधनम् । स्वस्थस्योर्जस्करं यत्तु तद्वृष्यं तद्रसायनम् ॥ ५ ॥\nप्रायः,प्रायेण रोगाणां द्वितीयं प्रशमे मतम् । प्रायः शब्दो विशेषार्थो ह्युभयं ह्युभयार्...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अथेन्द्रस्तदायुर्वेदामृतमृषिभ्यः संक्रम्योवाच - पतत् सर्वमनुष्ठेयम्, अयं च शिवः कालो रसायनानां दिव्याश्वौषधयो हिमवत्प्रभवाः प्राप्तवीर्याःः तद्यथा-- ऐन्द्री, ब्राह्मी, पयस्या, क...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "दीर्घमायुः स्मृति मेधामारोग्यं तरुणं वयः । प्रभावर्णस्वरौदार्य देहेन्द्रियबलं परम् ॥ ७॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "वാक्सिद्धि प्रणति कान्तिं लभते ना रसायनात् । लाभोपायो हि शस्तानां रसादीनां रसायनम् ॥ ८ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] },...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अपत्य संतानकरं यत् सद्यः संप्रहर्षणम् । वाजीवातिबलो येन यात्यप्रतिहतः स्त्रियः ॥ ९ ॥\nभवत्यतिप्रियः स्त्रीणां येन येनोपचीयते । जीर्यतोऽप्यक्षयं शुक्रं फलवद्येन दृश्यते ॥ १० ॥\nप...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "यथोक्तगुणानामालकानां सहस्रमाईपलाशद्रोण्यां सपिधानायां बाष्पमनुद्वमन्त्यामारण्यगो-मयाग्निभिरुपस्वेदयेत्, तानि सुस्विन्नशीतान्युद्धृतकुल कान्यापोथ्याढकेन पिप्पलीचूर्णानामाढकेन च\n...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "धन्वनि कुशास्तीर्णे स्निग्धकृष्णमधुरमृत्तिके सुवर्णवर्णमृतिके वा व्यपगतविषश्वापदपवन सलिलाझिदोषे कर्पणवल्मीकश्मशानचेत्योषरावसथवर्जिते देशे यथर्तु सुखपवनसलिलादित्यसेविते जातान्यनु...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "बलातिबलाचन्दनागुरुधवतिनिशखदिर शिंशपासनस्वरसाः पुनर्नवान्ता चौषधयो दश नागवलयाव्याख्याताः ।\nस्वरसानामलाभे त्वयं स्वरसविधिः- चूर्णानामाढकमाढक मुदकस्याहोरात्रस्थितं मृदितपूर्त स्वर...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "स्वस्थस्योर्जस्करं त्वेतद्द्द्विविधं प्रोक्तमौषधम् । यद्व्याधिनिर्घातकरं वक्ष्यते तश्चिकित्सिते ॥ १३ ॥\nचिकित्सितार्थ एतावान् विकाराणां यदौषधम्। रसायनविधिश्वाग्रे वाजीकरणमेव च ॥...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "भल्लातकानां जर्जरीकृतानां पिष्टस्वेदनं पूरयित्वा भूमावाकण्ठं निखातस्य स्नेहभावितस्य दृढस्योपरि कुम्भस्यारोप्योडुपेनापिधाय कृष्णमृत्तिकावलिप्तं गोमयानिभिरुपस्वेदयेत् तेषां यः स्व...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अभेषजमिति ज्ञेयं विपरीतं यदौषधात् । तदसेव्यं निषेव्यं तु प्रवक्ष्यामि यदौषधम् ॥ १५ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "रसायनानां द्विविधं प्रयोगमृषयो विदुः । कुटीप्रावेशिकं चैव वातातपिकमेव च ॥ १६ ॥\nकुटीप्रावेशिकस्यादौ विधिः समुपदेक्ष्यते । नृपवैद्य द्विजातीनां साधूनां पुण्यकर्मणाम् ॥ १७ ॥\nनिवा...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "भवन्ति चात्रभल्लातकानि तीक्ष्णानि पाकीन्यग्निसमानि च । भवन्त्यमृतकल्पानि प्रयुक्तानि यथाविधि ॥ १७ ॥\nएते दशविधास्त्वेषां प्रयोगाः परिकीर्तिताः । रोगप्रकृति सात्म्यस्तान् प्रयोगा...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "प्राणकामाः पुरा जीर्णाश्च्यवनाद्या महर्षयः । रसायनैः शिवैरेतैर्बभूवुरमितायुषः ॥ २० ॥\nब्राह्मं तपो ब्रह्मचर्यमध्यात्मध्यानमेव च । दीर्घायुषो यथाकामं संभृत्य त्रिदिवं गताः ॥ २१ ॥...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "रसायनानां संयोगाः सिद्धा भूतहितैषिणा । निर्दिष्टाः प्राणेकामीये सप्तत्रिंशन्महर्षिणा ॥ २३ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "ऐन्द्री मत्स्याख्यको ब्राह्मी वचा ब्रह्मसुवर्चला । पिप्पल्यो लवणं हेम शङ्खपुष्पी विषं घृतम् ॥ २४ ॥\nएषत्रियवकान् भागान् हेमसर्पिर्विषैर्विना । द्वौ यवौ तत्र हेम्नस्तु तिलं दद्या...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "हरीतकीनां चूर्णानि सैन्धवामलके गुडम् । वचां विडङ्गं रजनीं पिप्पलीं विश्वभेषजम् ॥ २५ ॥\nपिबेदुष्णाम्बुना जन्तुः स्नेहस्वेदोपपादितः । तेन शुद्धशरीराय कृतसंसर्जनाय च ॥ २६ ॥\nत्रिरा...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "समर्थानामरोगाणां धीमतां नियतात्मनाम् । कुटीप्रवेशः क्षणिनां परिच्छदवतां हितः ॥ २७ ॥ अतोऽन्यथा तु ये तेषां सौर्यमारुतिको विधिः । तयोः श्रेष्ठतरः पूर्वो विधिः स तु सुदुष्करः ॥ २८ ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "हरीतकीं पञ्चरसामुष्णामलवणां शिवाम् । दाषानुलोमनी लध्वीं विद्याद्दीपनपाचनीम् ॥ २९ ॥\nआयुष्यां पौष्टिक धन्यां वयसः स्थापनी पराम् । सर्वरोगप्रशमनी बुद्धीन्द्रियवलप्रदाम् ॥ ३० ॥\nकु...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "मण्डूकपर्ण्याः स्वरसः प्रयोज्यः क्षीरेण यष्टीमधुकस्य चूर्णम् । रसो गुडूच्यास्तु समूलपुष्प्याः कल्कः प्रयोज्यः खलु शङ्खपुष्प्याः ॥ ३० ॥\nआयुःप्रदान्यामयनाशनानि बलाग्निवर्णस्वरवर्...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "पञ्चाष्टौ सप्त दश वा पिप्पलीमधुसर्पिषा । रसायनगुणान्वेषी समामेकां प्रयोजयेत् ॥ ३२ ॥\nतिस्रस्तिस्रस्तु पूर्वाह्ने भुक्त्वाऽग्रे भोजनस्य च । पिप्पल्यः किंशुकक्षारभाषिता घृतभर्जिता...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "क्रमवृद्ध्या दशाहानि दशपैप्पलिकं दिनम् । वर्धयेत् पयसा सार्धं तथैवापनयेत् पुनः ॥ ३६ ॥\nजीर्णे जीणं च भुञ्जीत षष्टिकं क्षीरसर्पिषा । पिप्पलीनां सहस्रस्य प्रयोगोऽयं रसायनम् ॥ ३७ ॥...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "ओषधीनां परा भूमिर्हिमवाञ् शैलसत्तमः । तस्मात्फलानि तज्जानि ग्राहयेत्कालजानि तु ।। ३८ ।।\nआपूर्णरसवीर्याणि काले काले यथाविधि । आदित्यपवनच्छायासलिलप्रीणितानि च ॥ ३९ ॥\nयान्यजग्धान...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "ये रसायनसंयोगा वृष्ययोगाश्च ये मताः । यच्चौषधं विकाराणां सर्व तद्वैद्यसंश्रयम् ॥ ३९ ॥\nप्राणाचार्य बुधस्तस्माद्धीमन्तं वेदपारगम् । अश्विनाविव देवेन्द्रः पूजयेदतिशक्तितः ॥ ४० ॥\n...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "जीवकर्षभको मेदां जीवन्तीं सशतावरीम् । शरेक्षुदर्भकाशानां शालीनां मूलमेव च ॥ ४१ ॥\nइत्येषां पञ्चमूलानां पञ्चानामुपकल्पयेत् । भागान् यथोक्तांस्तत्सर्वं साध्यं दशगुणेऽम्भसि ॥ ४५ ॥\...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "त्रैफलेनायसी पात्री कल्केनालेपयेन्नवाम् । तमहोरात्रिकं लेपं पिवेत् क्षौद्रोदकाप्लुतम् ॥ ४३ ॥\nप्रभूतस्नेहमशनं जीर्णे तत्र प्रशस्यते । अजरोऽरुक् समाभ्यासाज्जीवेच्चैव समाः शतम् ॥ ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "मधुकेन तुगाक्षीर्या पिप्पल्या क्षौद्रसर्पिषा । त्रिफला सितया चापि युक्ता सिद्धं रसायनम् ॥ ४५ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "सर्वलौहैः सुवर्णेन वचया मधुसर्पिषा । विडङ्गपिप्पलीभ्यां च त्रिफला लवणेन च ॥ ४६ ॥\nसंवत्सरप्रयोगेण मेधास्मृतिबलप्रदा । भवत्यायुः प्रदाधन्या जरारोगनिबर्हणी ॥ ४७ ॥\n", null...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अनम्लं च कषायं च कटु पाके शिलाजतु । नात्युष्णशीतं धातुभ्यश्चतुर्भ्यस्तस्य संभवः ॥ ४८ ॥\nनश्च रजतात्ताम्राद्वरात् कृष्णायसादपि । रसायनं तद्विधिभिस्तद्वृष्यं तच्च रोगनुत् ॥ ४९ ॥\n...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "प्रक्षिप्तोद्धृतमप्येनत् पुनस्तत् प्रक्षिपेद्रसे । कोष्णे सप्ताहमेतेन विधिना तस्य भावना ॥ ५१ ॥\nपूर्वोक्तेन विधानेन लोहैश्वर्णीकृतैः सह । तत् पीतं पयसा दद्याद्दीर्घमायुः सुखान्व...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "विद्यासमाप्तौ भिषजस्तृतीया जातिरुच्यते । अश्नुते वैद्यशब्दं हि न वैद्यः पूर्वजन्मना ॥ ५२ ॥\nविद्यासमाप्तौ ब्राह्मं वा सस्त्वमार्षमथापि वा । ध्रुवमाविशति ज्ञानात्तस्माद्वैद्यो त्...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "जातेर्विशेषं सविधिं तस्य वक्ष्याम्यतः परम् ॥ ५५ ॥\nहेमाद्याः सूर्य संतप्ताः स्रवन्ति गिरिधातवः । जत्वाभं मृदु मृत्स्नाच्छं यन्मलं तच्छिलाजतु ॥ ५६ ॥\nमधुरम्ध सतिक्तश्च जपापुष्पनि...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "यथोक्तगुणानामामलकानां सहस्रं पिष्टस्वेदनविधिना पयस ऊष्मणा सुस्विन्नमनातपशुष्कमनस्थिचूर्णयेत् । तदामलकसहस्त्रस्वरसपरिपीतं स्थिरापुनर्नवा जीवन्तीनागबलाब्रह्म सुवर्चलामण्डूकपर्णीशत...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "भवन्ति चात्र- इदं रसायनं ब्राह्म महर्षिगणसेवितम् । भवत्यरोगो दीर्घायुः प्रयुञ्जानो महाबलः ।। ५९ ।।\nकान्तः प्रजानां सिद्धार्थश्चन्द्रादित्यसमद्युतिः । श्रुतं धारयते सत्त्वमार्षे...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "बिल्वोऽग्निमन्थः श्योनाकः काश्मयः पाटलिर्बला । पर्ण्यश्चतस्रः पिप्पल्यः श्वदंष्ट्रा बृहतीद्वयम् ॥६२॥\nशृङ्गी तामलकी द्राक्षा जीवन्ती पुष्करागुरु । अभया चामृता ऋद्धिर्जीवकर्षभकौ ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "आयुर्वेदसमुत्थानं दिव्यौषधिविधिं शुभम् । अमृताल्पान्तरगुणं सिद्धं रत्तरसायनम् ॥ ६३ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "सिद्धेभ्यो ब्रह्मचारिभ्यो यदुवाचामरेश्वरः । आयुर्वेदसमुत्थाने तत् सर्व संप्रकाशितम् ॥ ६४ ॥", null ], "type": [ "text", "image" ] },...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "करप्रचितिके पादे दश षट् च महर्षिणा । रसायनानां सिद्धानां संयोगाः समुदाहृताः ॥ ६६ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, {...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अथामलकहरीतकी नामामलकविभीतकानां हरीतकीबिभीतकानामामलकहरीतकीबिभीतकानां वा पलाशत्वगवनद्धानां मृदाऽवलिप्तानां कुकूलस्विन्नानामकुलकानां पल सहस्रमुलूखले संपोथ्य दधिघृतमधुपललतैलशर्करासं...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "हरीतक्यामलकविभीतकपञ्चमूलनिर्यूहे पिप्पलीमधुकमधूककाकोलीक्षीरकाकोल्यात्मगुप्ताजीव कर्षभकक्षीरशुक्लाकल्कसंप्रयुक्तेन विदारीस्वरसेन क्षीराष्टगुणसंप्रयुक्तेन च सर्पिषः कुम्भं साधयित्...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "हरीतक्यामलकविभीतक हरिद्रास्थिरावलाविडङ्गामृतवल्लीविश्वभेषजमधुकपिप्पलीसोमवल्कसिद्धेन क्षीरसर्पिषा मधुशर्कराभ्यामपि च सन्नीयामलकस्वरसशतपरिपीतमामलकचूर्णमयश्वर्णचतुर्भागसंप्रयुक्तं ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "भवन्ति चात्र- यथाऽमराणाममृतं यथा भोगवतां सुधा । तथाऽभवन्महर्षीणां रसायनविधिः पुरा ॥ ७८ ॥\nन जरां न च दौर्बल्यं नातुर्य निधनं न च । जग्मुर्वर्षसहस्राणि रसायनपराः पुरा ॥ ७९ ॥\nन क...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "तत्र श्लोकः- अभयामकीयेऽस्मिन् पड्योगाः रसायनानां सिद्धानामायुर्यैरनुवर्तते ॥ ८१ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, { ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "अथातः संयोगशरमूलीयं वाजीकरणपादं व्याख्यास्यामः ॥ १ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, { "index": [ null...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "इति ह स्माह भगवानात्रेयः ॥ २ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, { "index": [ null ], "text"...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "वाजीकरणमन्विच्छेत् पुरुषो नित्यमात्मवान् । तदायत्तौ हि धर्मार्थी प्रीतिश्च यश एव च ॥ ३ ॥\nपुत्रस्यायतनं ह्येतद्गुणाश्चैते सुताश्रयाः ।\n", null ], "type": [ ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "वाजीकरणमध्यं च क्षेत्रं स्त्री या प्रहर्षिणी ॥ ४ ॥\nइष्टा ह्येकैकशोऽप्यर्था परं प्रीतिकराः स्मृताः । किं पुनः स्त्रीशरीरे ये सङ्घातेन प्रतिष्ठिताः ॥ ५ ॥\n(सङ्घातो हीन्द्रियार्था...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "शुकलेजीवनीयैश्व बृंहणेर्बलवर्धनैः । क्षीरसजननश्चैव पयः सिद्धं पृथक् पृथक् ॥ ६ ॥\nयुक्तं गोधूमचूर्णन सघृतक्षौद्रशर्करम् पर्यायेण प्रयोक्तव्यमिच्छता शुक्रमक्षयम् ॥ ७ ॥\n", ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "नानाभतया तु लोकस्य दैवयोगाश्च योषिताम् ॥८॥\nतं तं प्राप्य विवर्धन्ते नरं रूपादयो गुणाः । वयोरूपवचोहावैर्या यस्य परमाङ्गना ॥ ९ ॥\nप्रविशत्याशु हृदयं दैवाद्वा कर्मणोऽपि वा । हृदयो...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "चटकानां सहंसानां दक्षाणां शिखिनां तथा । शिशुमारस्य नकस्य भिषक शुक्राणि संहरेत् ॥ १०॥\nगव्यं सर्पिर्वराहस्य कुलिङ्गस्य वसामपि । षष्टिकानां च चूर्णानि चूर्णे गोधूमकस्य च ॥ ११ ॥\nए...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "मण्डलैर्जातरूपस्य तस्या एव पयः शृतम् । अपन्यजननं सिद्धं सघृतक्षौद्रशर्करम् ॥ ११ ॥\n", null ], "type": [ "text", "image" ] }, { ...

{ "role": [ "user", "assistant" ], "content": [ { "index": [ null, 0 ], "text": [ "त्रिंशत् सुपिष्टाः पिप्पल्यः प्रकुञ्चे तैलसर्पिषोः । भृष्टाः सशर्कराक्षौद्राः क्षीरधारायदोहिताः ॥ १२ ॥\nपीत्वा यथाबलं चोर्ध्वं षष्टिकं क्षीरसर्पिषा । भुक्त्वा न रात्रिमस्तब्धं ल...

Datasets:

vaibhavbasidoni
/

parquetdataset

My Dataset Card